Trả lời nhanh
Chữ N in hoa (dạng thông thường) không có trục đối xứng. Gấp chữ N theo đường thẳng đứng hay nằm ngang thì hai nửa đều không trùng nhau, vì nét chéo bị đổi hướng. Tuy vậy, chữ N có tâm đối xứng là điểm giữa của nét chéo.
Trục đối xứng là gì? Cách kiểm tra bằng phép gấp
Một hình có trục đối xứng khi tồn tại một đường thẳng sao cho gấp hình theo đường thẳng đó thì hai phần của hình trùng khít nhau. Đường thẳng ấy gọi là trục đối xứng của hình.
Khi gặp câu hỏi “chữ cái nào có trục đối xứng”, em làm theo ba bước:
- Hình dung một đường thẳng đứng, nằm ngang (hoặc xiên) chia chữ thành hai phần.
- Tưởng tượng gấp tờ giấy theo đường đó, hoặc đặt gương lên đường đó.
- Nếu hình ảnh của một nửa khít hoàn toàn với nửa còn lại thì đó là trục đối xứng. Nếu lệch dù chỉ một nét thì không phải.
Vì sao chữ N không có trục đối xứng?
Chữ N gồm hai nét thẳng đứng và một nét chéo nối đỉnh trên bên trái với đỉnh dưới bên phải. Ta thử từng đường:
- Trục thẳng đứng đi qua giữa chữ: phép lấy đối xứng đổi nét chéo từ “trên-trái xuống dưới-phải” thành “trên-phải xuống dưới-trái”. Ta được chữ giống chữ И, không trùng với N.
- Trục nằm ngang đi qua giữa chữ: nét chéo cũng bị đổi hướng, lại được chữ И. Không trùng.
- Đường chéo: chữ N không nằm “cân” quanh đường chéo nên hình ảnh đối xứng không trùng với chữ gốc.
Kết luận: chữ N không có trục đối xứng nào.
Chữ N có tâm đối xứng
Nếu xoay chữ N nửa vòng (180°) quanh điểm giữa của nét chéo thì chữ N lại trùng với chính nó. Vì vậy chữ N là hình có tâm đối xứng. Đây là chỗ nhiều bạn nhầm: “đối xứng qua tâm” và “đối xứng qua trục” là hai khái niệm khác nhau, một hình có thể có cái này mà không có cái kia.
Bảng nhanh: các chữ cái in hoa có trục đối xứng
Bảng dưới đây áp dụng cho kiểu chữ in hoa không chân, nét đều (kiểu chữ có thể làm thay đổi kết quả với một số chữ như K, R, Q).
| Loại | Các chữ cái |
|---|---|
| Có trục đối xứng thẳng đứng | A, M, T, U, V, W, Y |
| Có trục đối xứng nằm ngang | B, C, D, E, K |
| Có cả hai trục (2 trục) | H, I, O, X |
| Không có trục đối xứng | F, G, J, L, N, P, Q, R, S, Z |
Mẹo nhớ: các chữ N, S, Z “nghiêng” theo một chiều nên gấp đôi không khít. Ba chữ này có tâm đối xứng nhưng không có trục đối xứng. Còn H, I, O, X vừa có trục vừa có tâm.
Lỗi sai thường gặp
- Thấy chữ N “trông cân đối” nên kết luận có trục. Cân đối chưa chắc là đối xứng qua trục, hãy gấp thử.
- Nhầm tâm đối xứng với trục đối xứng khi nói về N, S, Z.
- Quên rằng đáp án phụ thuộc kiểu chữ. Khi làm bài, hãy vẽ chữ theo đúng hình trong đề.
Bài luyện tập
- Trong các chữ A, E, S, H, Z, chữ nào có đúng một trục đối xứng?
Đáp án: A (trục thẳng đứng) và E (trục nằm ngang). H có hai trục, còn S và Z không có trục. - Chữ H có bao nhiêu trục đối xứng?
Đáp án: 2 trục (một thẳng đứng, một nằm ngang). - Chữ Z có tâm đối xứng không? Có trục đối xứng không?
Đáp án: Z có tâm đối xứng (giữa nét chéo) nhưng không có trục đối xứng, giống chữ N.
Câu hỏi thường gặp
Chữ N có trục đối xứng không?
Không. Chữ N in hoa dạng thông thường không có trục đối xứng nào, vì khi gấp theo đường thẳng đứng hoặc nằm ngang thì nét chéo bị đổi hướng và hai nửa không trùng nhau.
Chữ N có tâm đối xứng không?
Có. Xoay chữ N một nửa vòng quanh điểm giữa của nét chéo thì chữ N trùng với chính nó.
Những chữ cái nào có hai trục đối xứng?
Với kiểu chữ in hoa không chân, các chữ H, I, O, X có hai trục đối xứng: một thẳng đứng và một nằm ngang.
Làm sao nhanh chóng kiểm tra một chữ cái có trục đối xứng?
Hình dung gấp chữ theo một đường thẳng. Nếu hai phần trùng khít hoàn toàn thì đường đó là trục đối xứng. Thử lần lượt đường thẳng đứng, nằm ngang rồi đường chéo.