Tính 67,28 × 5,3 (6728 × 53): cách đặt tính nhân số thập phân

Các bước đặt tính 67,28 × 5,3

1. Đặt tính: viết 67,28 ở trên, 5,3 ở dưới, các chữ số ngoài cùng bên phải thẳng nhau (không cần thẳng dấu phẩy khi nhân).
2. Nhân như số tự nhiên: bỏ qua dấu phẩy, tính 6728 × 53.
3. Đếm chữ số thập phân: 2 + 1 = 3 chữ số.
4. Đặt dấu phẩy ở tích: từ phải sang trái, đếm 3 chữ số rồi đặt dấu phẩy.

Tính 6728 × 53 chi tiết

• Nhân với 3: 6728 × 3 = 20 184 (tích riêng thứ nhất).
• Nhân với 50: 6728 × 5 = 33 640, viết lùi sang trái một cột, tức là 336 400 (tích riêng thứ hai).
• Cộng hai tích riêng: 20 184 + 336 400 = 356 584.

Có 3 chữ số thập phân, nên 356 584 trở thành 356,584.

Hai cách kiểm tra kết quả

Cách 1: Tách số 5,3 thành 5 + 0,3.

• 67,28 × 5 = 336,4.
• 67,28 × 0,3 = 20,184.
• Cộng lại: 336,4 + 20,184 = 356,584. Kết quả khớp.

Cách 2: Ước lượng. Làm tròn 67,28 thành 67 và 5,3 thành 5 cho tích gần 335 (hơi thiếu); làm tròn 5,3 thành 5,5 cho tích gần 369 (hơi thừa). Kết quả 356,584 nằm giữa hai số đó nên hợp lí. Nếu đặt nhầm dấu phẩy thành 35,6584 hay 3565,84 thì ước lượng này sẽ báo ngay là sai.

Dịch chuyển dấu phẩy khi đổi số thừa số

Từ kết quả quen thuộc 6728 × 53 = 356 584, em suy ra rất nhanh các phép tính cùng chữ số:

Lỗi sai thường gặp

• Đặt dấu phẩy theo vị trí cũ của thừa số thứ nhất mà không đếm cả thừa số thứ hai.
• Quên lùi tích riêng thứ hai sang trái một cột khi nhân với chữ số hàng chục (chữ số 5 trong 53).
• Bỏ sót số 0 khi nhân, nhất là khi các thừa số có chữ số 0 ở giữa.
• Nhầm với phép cộng: khi cộng, em phải thẳng dấu phẩy; khi nhân, em không cần.

Bài tập luyện tập

1. Tính 67,28 × 4,2. Đáp án: 67,28 × 4 = 269,12; 67,28 × 0,2 = 13,456; tổng là 282,576.
2. Tính 6,728 × 5,3. Đáp án: 35,6584 (4 chữ số thập phân).
3. Một mảnh vườn hình chữ nhật dài 67,28 m và rộng 5,3 m. Tính diện tích. Đáp án: 67,28 × 5,3 = 356,584 (m²).