Trả lời nhanh
Số học sinh nam chiếm 40% số học sinh cả lớp. Cả lớp có 18 + 12 = 30 học sinh. Tỉ số phần trăm của học sinh nam so với cả lớp là 12 : 30 = 0,4 = 40%. Học sinh nữ chiếm phần còn lại là 60%.
Đề bài
Một lớp học có 18 học sinh nữ và 12 học sinh nam. Hỏi số học sinh nam chiếm bao nhiêu phần trăm số học sinh cả lớp?
Lời giải chi tiết
Bước 1: Tìm tổng số học sinh cả lớp.
Số học sinh cả lớp là: 18 + 12 = 30 (học sinh).
Bước 2: Lập tỉ số của số học sinh nam và số học sinh cả lớp.
Tỉ số là 12 : 30 = 12/30 = 2/5.
Bước 3: Đổi tỉ số sang phần trăm.
12 : 30 = 0,4 = 40%.
Đáp số: 40%.
Hình minh hoạ
Hình dưới chia cả lớp 30 bạn thành một thanh ngang. Phần màu vàng là 12 bạn nam, phần màu xanh là 18 bạn nữ.

Vì sao phải chia cho cả lớp mà không chia cho số nữ?
Câu hỏi nói “chiếm bao nhiêu phần trăm số học sinh cả lớp“. Vì vậy “cả lớp” là đại lượng được so sánh, tức là mẫu số, và cả lớp tương ứng với 100%.
Quy tắc chung: tìm tỉ số phần trăm của a so với b, ta lấy a chia cho b, rồi nhân kết quả với 100 và viết thêm kí hiệu %.
| Đại lượng | Số bạn | Tỉ số so với cả lớp | Phần trăm |
|---|---|---|---|
| Học sinh nam | 12 | 12/30 | 40% |
| Học sinh nữ | 18 | 18/30 | 60% |
| Cả lớp | 30 | 30/30 | 100% |
Cách kiểm tra kết quả
- Cộng phần trăm nam và nữ: 40% + 60% = 100%. Đúng với cả lớp.
- Tính ngược: 40% của 30 bạn là 30 × 40 : 100 = 12 bạn, khớp với số nam đề cho.
Lỗi sai thường gặp
- Lấy 12 chia cho 18: được 66,7%. Đây là tỉ số phần trăm của nam so với nữ, không phải so với cả lớp.
- Quên cộng tổng số học sinh: chia thẳng cho 18 hoặc 12 sẽ ra kết quả sai.
- Quên nhân với 100: 12 : 30 = 0,4 chỉ là số thập phân, phải đổi thành 40%.
Mẹo nhớ
Thấy “chiếm bao nhiêu phần trăm của …”, hãy xác định xem cái nào đứng sau chữ “của” hoặc chữ “cả”. Đó là đại lượng làm mẫu số. Ở bài này, mẫu số là cả lớp (30 bạn).
Bài tập luyện tập
- Một lớp có 40 học sinh, trong đó có 14 học sinh nam. Hỏi học sinh nam và học sinh nữ mỗi loại chiếm bao nhiêu phần trăm cả lớp?
Đáp án: Nam: 14 : 40 = 0,35 = 35%. Nữ: 100% − 35% = 65% (tức 26 bạn, 26 : 40 = 0,65). - Lớp 5A có 32 học sinh, trong đó học sinh nữ chiếm 62,5%. Hỏi lớp có bao nhiêu học sinh nữ?
Đáp án: 32 × 62,5 : 100 = 20 học sinh nữ. - Một lớp có số học sinh nam chiếm 25% cả lớp và có 9 học sinh nam. Hỏi cả lớp có bao nhiêu học sinh?
Đáp án: 9 : 25 × 100 = 36 học sinh.
Câu hỏi thường gặp
Một lớp học có 18 nữ và 12 nam thì nam chiếm bao nhiêu phần trăm?
Cả lớp có 30 học sinh. Học sinh nam chiếm 12 : 30 = 0,4 = 40% số học sinh cả lớp.
Học sinh nữ chiếm bao nhiêu phần trăm cả lớp?
Học sinh nữ chiếm 18 : 30 = 0,6 = 60%. Cũng có thể tính 100% − 40% = 60%.
Muốn tìm tỉ số phần trăm của hai số ta làm thế nào?
Ta chia số thứ nhất cho số thứ hai, lấy thương nhân với 100 rồi viết thêm kí hiệu %. Chẳng hạn 12 : 30 = 0,4 và 0,4 × 100 = 40%.
Vì sao không lấy 12 chia 18 để tính phần trăm học sinh nam?
Vì 12 : 18 cho biết nam bằng bao nhiêu phần trăm số nữ. Đề hỏi so với cả lớp nên phải chia cho tổng 30 học sinh.