Trả lời nhanh
Diện tích mảnh vườn của Cánh Cam là 15 × 9 = 135 (cm²). Lối đi rộng 1 cm chạy dọc theo chiều dài 15 cm nên có diện tích 15 × 1 = 15 (cm²). Vậy diện tích đất Cánh Cam dùng để trồng hoa là 135 − 15 = 120 (cm²), tức phương án C.
Đề bài và các phương án
Cánh Cam có một mảnh vườn trồng hoa hình chữ nhật dài 15 cm, rộng 9 cm. Ở giữa vườn có một lối đi rộng 1 cm chạy dọc theo chiều dài (như hình). Hỏi:
- a) Diện tích mảnh vườn của Cánh Cam là: … × … = … (cm²)
- b) Diện tích đất Cánh Cam dùng để trồng hoa là bao nhiêu?
Dạng trắc nghiệm thường gặp của ý b:
- A. 135 cm²
- B. 126 cm²
- C. 120 cm²
- D. 48 cm²
Lưu ý: thứ tự phương án có thể khác trong đề của em.

Lời giải chi tiết
a) Diện tích cả mảnh vườn
Mảnh vườn là hình chữ nhật, diện tích bằng chiều dài nhân chiều rộng (cùng đơn vị đo):
15 × 9 = 135 (cm²).
b) Diện tích đất trồng hoa
Lối đi cũng là một hình chữ nhật: dài bằng chiều dài vườn là 15 cm, rộng 1 cm. Diện tích lối đi là 15 × 1 = 15 (cm²).
Phần trồng hoa là phần còn lại sau khi bỏ lối đi: 135 − 15 = 120 (cm²).
Đáp số: a) 135 cm²; b) 120 cm².
Cách kiểm tra lại
Lối đi nằm chính giữa nên chia phần đất còn lại thành hai luống bằng nhau. Mỗi luống rộng (9 − 1) : 2 = 4 (cm), dài 15 cm, diện tích 15 × 4 = 60 (cm²). Hai luống: 60 × 2 = 120 (cm²). Kết quả trùng khớp, chứng tỏ lời giải đúng.
Vì sao các phương án khác sai?
- A. 135 cm² là diện tích cả mảnh vườn, chưa trừ phần lối đi. Đây là đáp án của ý a, không phải ý b.
- B. 126 cm² là kết quả khi tưởng lối đi chạy theo chiều rộng 9 cm: 135 − 9 × 1 = 126. Nhìn hình, lối đi chạy suốt chiều dài 15 cm nên cách hiểu này sai.
- D. 48 cm² là chu vi mảnh vườn (15 + 9) × 2 = 48 (cm), nhầm giữa chu vi và diện tích, lại sai cả đơn vị.
Kiến thức cần nhớ về diện tích hình chữ nhật
- Diện tích hình chữ nhật = chiều dài × chiều rộng (hai số đo phải cùng đơn vị).
- Đơn vị diện tích là xăng-ti-mét vuông (cm²), mét vuông (m²)…; chu vi dùng đơn vị độ dài (cm, m).
- Với hình “có phần bị bỏ đi”, cách nhanh nhất thường là: diện tích cả hình − diện tích phần bỏ đi.
- Có thể kiểm tra bằng cách chia phần còn lại thành các hình chữ nhật nhỏ rồi cộng diện tích.
Lỗi thường gặp
- Quên trừ lối đi, ghi luôn 135 cm² cho ý b.
- Lấy chiều rộng 9 cm làm chiều dài lối đi mà không nhìn kĩ hình.
- Viết đơn vị cm thay vì cm² ở kết quả diện tích.
Bài tập luyện thêm
- Một vườn rau hình chữ nhật dài 12 m, rộng 8 m, có lối đi rộng 2 m chạy dọc theo chiều dài. Tính diện tích trồng rau. Đáp án: 12 × 8 − 12 × 2 = 96 − 24 = 72 (m²).
- Một tấm bìa hình vuông cạnh 10 cm, người ta cắt bỏ một dải rộng 1 cm chạy ngang qua giữa tấm bìa. Tính diện tích phần còn lại. Đáp án: 10 × 10 − 10 × 1 = 100 − 10 = 90 (cm²).
- (Nâng cao) Vườn hoa hình chữ nhật dài 20 m, rộng 10 m có hai lối đi rộng 1 m cắt nhau ở giữa: một lối dọc theo chiều dài, một lối dọc theo chiều rộng. Tính diện tích trồng hoa. Đáp án: hai lối đi chồng lên nhau một ô vuông 1 m², nên diện tích lối đi là 20 + 10 − 1 = 29 (m²); diện tích trồng hoa là 200 − 29 = 171 (m²).
Câu hỏi thường gặp
Diện tích mảnh vườn của Cánh Cam là bao nhiêu?
Diện tích cả mảnh vườn là 15 × 9 = 135 cm².
Diện tích lối đi trong vườn của Cánh Cam là bao nhiêu?
Lối đi dài 15 cm, rộng 1 cm nên diện tích là 15 × 1 = 15 cm².
Diện tích đất trồng hoa của Cánh Cam là bao nhiêu?
Lấy diện tích cả vườn trừ diện tích lối đi: 135 − 15 = 120 cm².
Muốn tính diện tích hình chữ nhật ta làm thế nào?
Lấy chiều dài nhân với chiều rộng, hai số đo phải cùng đơn vị đo.