Quốc gia nào mở đầu kỷ nguyên chinh phục vũ trụ của loài người?

Vì sao đáp án là Liên Xô?

Cụm từ “mở đầu” nghĩa là làm được đầu tiên. Trong lịch sử chinh phục vũ trụ, Liên Xô đạt hai cột mốc đầu tiên quan trọng nhất:

• 4/10/1957: phóng vệ tinh nhân tạo đầu tiên Sputnik 1 lên quỹ đạo quanh Trái Đất.
• 12/4/1961: nhà du hành Yuri Gagarin bay vòng quanh Trái Đất trên tàu Vostok 1, trở thành người đầu tiên bay vào vũ trụ.

Hai sự kiện này cho thấy trình độ khoa học – kĩ thuật của Liên Xô sau Chiến tranh thế giới thứ hai, nhất là về tên lửa đẩy và vật lí. Vì vậy sách giáo khoa Lịch sử thường nêu chúng trong phần thành tựu của Liên Xô.

Các mốc cần nhớ

Lỗi sai thường gặp: nhầm với Mĩ

Nhiều bạn chọn Mĩ vì nhớ đến chuyến đặt chân lên Mặt Trăng năm 1969. Đây là thành tựu rất lớn, nhưng nó diễn ra sau các cột mốc đầu tiên của Liên Xô hơn một thập kỉ. Mĩ là nước đầu tiên đưa người lên Mặt Trăng, chứ không phải nước mở đầu kỷ nguyên vũ trụ.

Các nước khác như Anh, Nhật Bản hay Pháp không phải là những nước làm được các việc “đầu tiên” này. Đề thi thường gài những nước này làm phương án nhiễu.

Mẹo nhớ

• “57 – vệ tinh, 61 – con người“: hai năm đầu tiên đều thuộc về Liên Xô.
• Gặp từ khoá “đầu tiên” + “vệ tinh nhân tạo” hoặc “bay vào vũ trụ” → chọn Liên Xô. Gặp “Mặt Trăng” + “đặt chân” → chọn Mĩ.

Ý nghĩa của sự kiện

Thành tựu vũ trụ của Liên Xô chứng tỏ vị thế cường quốc về khoa học – kĩ thuật, đồng thời thúc đẩy cuộc chạy đua vũ trụ giữa hai siêu cường trong thời kì Chiến tranh lạnh. Về sau, hoạt động vũ trụ dần mở rộng sang hợp tác quốc tế, ví dụ chương trình bay chung Soyuz–Apollo năm 1975.

Luyện tập nhanh

1. Sự kiện nào của Liên Xô ngày 12/4/1961 được xem là mốc lịch sử?
   Đáp án: Yuri Gagarin bay vòng quanh Trái Đất, người đầu tiên bay vào vũ trụ.
2. Vì sao không thể chọn Mĩ là nước mở đầu kỷ nguyên chinh phục vũ trụ?
   Đáp án: Mĩ đưa người lên Mặt Trăng năm 1969, muộn hơn các thành tựu đầu tiên của Liên Xô năm 1957 và 1961.
3. Người Việt Nam đầu tiên bay vào vũ trụ là ai, năm nào?
   Đáp án: Phạm Tuân, năm 1980.