Trả lời nhanh
“Con muốn làm một cái cây” là truyện ngắn của nhà văn Võ Thu Hương, in trong tập “Góc nhỏ yêu thương” (NXB Kim Đồng, 2018), học trong Ngữ văn 6 bộ Chân trời sáng tạo. Truyện kể ngôi thứ ba, chia 2 phần: kỉ niệm của Bum với cây ổi, ông nội và bạn bè; rồi ước mơ được làm một cái cây. Truyện nhắc ta trân trọng ước mơ giản dị của trẻ thơ.
I. Tác giả Võ Thu Hương
- Võ Thu Hương sinh năm 1983, quê Nghệ An, hiện sống ở TP. Hồ Chí Minh; tốt nghiệp khoa Ngữ văn – Báo chí của một trường đại học khoa học xã hội và nhân văn.
- Chị là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam và Hội Nhà văn TP. Hồ Chí Minh.
- Mảng chị gắn bó lâu dài nhất là văn học thiếu nhi: trong số các đầu sách đã in, phần lớn viết cho các em nhỏ.
- Một số tác phẩm: Góc nhỏ yêu thương, Qua một khúc sông, Đó là tình yêu, Cảm ơn một khúc bình yên…
Mẹo nhớ: Võ Thu Hương – “Góc nhỏ yêu thương” – truyện về một góc sân nhỏ có cây ổi. Tên tập truyện đã gợi sẵn tình cảm gia đình xuyên suốt tác phẩm.
II. Tìm hiểu chung về tác phẩm
| Nội dung | Thông tin cần nhớ |
|---|---|
| Thể loại | Truyện ngắn |
| Xuất xứ | Tập truyện Góc nhỏ yêu thương (NXB Kim Đồng, 2018) |
| Phương thức biểu đạt | Tự sự (xen miêu tả, biểu cảm) |
| Ngôi kể | Thứ ba – người kể đứng ngoài, nhưng bám sát suy nghĩ của Bum |
| Nhân vật chính | Bum – cậu bé có tình yêu với cây ổi, với ông nội và bạn bè |
III. Tóm tắt truyện
Khi mẹ Bum mang thai, ông nội trồng một cây ổi trước nhà để sau này cháu có chỗ trèo leo như bố ngày bé. Mấy năm liền cây chẳng chịu ra quả, mẹ bực đến mức định chặt đi. Rồi một mùa, cây ra trái thơm ngọt. Bum rủ bạn đến trèo, hái, chia nhau ổi, còn ông ngồi ghế đẩu giữa sân nghe đài và để mắt trông lũ trẻ.
Ông mất, nhà Bum bán đi, cả nhà chuyển từ Sài Gòn về Vũng Tàu. Bum phải xa cây ổi và bạn cũ. Trong bài văn tả ước mơ, cậu viết mình muốn làm một cái cây để cùng bạn trèo leo và được nhìn thấy ông cười hiền dưới gốc ổi. Cô giáo kể lại với mẹ, bố mẹ bèn trồng một cây ổi mới và mời các bạn cũ đến chơi. Bum vui đến mức mắt rưng rưng.
IV. Bố cục
- Phần 1 (từ đầu đến “cười rất hiền lành”): kỉ niệm tuổi thơ của Bum với cây ổi, ông nội và bạn bè.
- Phần 2 (còn lại): nỗi nhớ, ước mơ làm một cái cây và cách bố mẹ giúp con thực hiện ước mơ.
V. Dàn ý tìm hiểu chi tiết
1. Cây ổi và tuổi thơ của Bum
- Cây ổi gắn với tình yêu thương của ông: ông trồng vì cháu, mong cháu có nơi vui chơi.
- Cây chậm ra quả, bị gọi là cây “điếc”, suýt bị chặt – tạo chút hài hước và làm niềm vui khi cây ra trái thêm trọn vẹn.
- Cây ổi trở thành nơi hội tụ: bạn bè, tiếng cười, chiếc ghế đẩu của ông, tiếng đài… Đó là “góc nhỏ yêu thương”.
2. Ước mơ “muốn làm một cái cây”
- Hoàn cảnh: ông mất, gia đình chuyển nhà, Bum xa cây ổi và bạn.
- Ước mơ nghe lạ nhưng thật chất phác: làm cây để được ở mãi bên bạn, bên ký ức về ông.
- Cô giáo lắng nghe, bố mẹ thấu hiểu và hành động: trồng cây mới, mời bạn cũ.
- Cảm xúc của Bum: vui, xúc động, nhớ ông và bạn.
VI. Giá trị nội dung và nghệ thuật
Nội dung: truyện trân trọng những ước mơ giản dị của trẻ con; cho thấy thiên nhiên và những kỉ niệm tuổi thơ nuôi dưỡng tâm hồn; ca ngợi sự thấu hiểu của cha mẹ, thầy cô; nhắc nhở người lớn biết lắng nghe con trẻ.
Nghệ thuật: ngôn ngữ giản dị, trong sáng, gần gũi với lứa tuổi học sinh; ngôi kể thứ ba linh hoạt; chi tiết nhỏ giàu sức gợi (cây ổi “điếc”, chiếc ghế đẩu, chiếc đài); nhan đề độc đáo, tạo tò mò.
Vì sao nhan đề lại là “Con muốn làm một cái cây”?
Cây ổi không chỉ là cây ăn quả. Nó là chỗ nhớ ông, nhớ bạn, nhớ nhà cũ. Khi Bum nói muốn làm cây, thực chất em muốn ở lại với những điều thân thương ấy. Vì thế nhan đề vừa đáng yêu vừa làm người đọc xúc động.
Lỗi sai thường gặp
- Nhầm ngôi kể: truyện kể ngôi thứ ba, không phải Bum xưng “tôi”.
- Viết “ông nội nghe đài” thành “bố nghe đài”, hoặc nhầm người trồng cây là bố – thực ra là ông nội.
- Chỉ nói ước mơ “làm cây” mà không giải thích lý do: cần nêu nỗi nhớ ông, bạn và tuổi thơ.
- Quên nêu vai trò của cô giáo và bố mẹ ở cuối truyện.
Luyện tập nhanh
- Ai trồng cây ổi và vì sao?
Đáp án: ông nội của Bum, trồng để cháu sau này có cây trèo leo như bố ngày xưa. - Chi tiết cây ổi lâu ra quả và bị mẹ định chặt có tác dụng gì?
Đáp án: làm câu chuyện sinh động, hài hước; tạo đối lập để khi cây ra trái, niềm vui của cả nhà và lũ trẻ rõ hơn. - Em rút ra bài học gì từ cách bố mẹ Bum đối xử với ước mơ của con?
Gợi ý: cần lắng nghe, tôn trọng điều con nghĩ, và biết dùng việc làm cụ thể để giúp con vui.
Tài liệu cùng chủ đề
- Soạn bài Con muốn làm một cái cây
- Tóm tắt Con muốn làm một cái cây
- Bố cục bài Con muốn làm một cái cây
- Nội dung chính bài Con muốn làm một cái cây
- Đoạn văn cảm nhận về nhân vật cậu bé Bum
- 30 câu trắc nghiệm Con muốn làm một cái cây
- Kể lại một kỉ niệm của em với một người thân trong gia đình
Các tác phẩm khác trong cùng bài học
- Và tôi nhớ khói
- Cô bé bán diêm
- Lễ cúng Thần Lúa của người Chơ-ro
- Trái Đất – mẹ của muôn loài
- Hai cây phong
Cùng chuyên đề: Bài nằm trong mục lục Soạn bài Lao xao ngày hè: tác giả, bố cục, tóm tắt, nội dung chính, dàn ý. Bài sau: Đề thi văn cuối kì 1 lớp 6 có đáp án: bộ đề 3 bộ sách và 2 đề mẫu.
Câu hỏi thường gặp
Con muốn làm một cái cây là của tác giả nào?
Truyện ngắn của nhà văn Võ Thu Hương, in trong tập truyện Góc nhỏ yêu thương (NXB Kim Đồng, 2018) và được học trong Ngữ văn 6 bộ Chân trời sáng tạo.
Truyện Con muốn làm một cái cây kể theo ngôi thứ mấy?
Ngôi thứ ba. Người kể đứng ngoài câu chuyện nhưng theo sát cảm xúc, suy nghĩ của cậu bé Bum.
Bố cục của Con muốn làm một cái cây gồm mấy phần?
Hai phần: phần 1 từ đầu đến "cười rất hiền lành" kể kỉ niệm với cây ổi, ông nội và bạn bè; phần 2 là ước mơ của Bum và việc bố mẹ giúp em thực hiện.
Vì sao Bum ước được làm một cái cây?
Vì cây ổi gắn với ông nội và bạn bè. Khi phải chuyển nhà, Bum nhớ những kỉ niệm đó và muốn được ở mãi bên chúng.