Trả lời nhanh
Năm 1789, năm Quang Trung đại phá quân Thanh, thuộc thế kỉ XVIII. Thế kỉ XVIII kéo dài từ năm 1701 đến hết năm 1800, mà 1701 ≤ 1789 ≤ 1800. Năm 1789 nằm ở những năm cuối của thế kỉ này, cách năm 1800 là 11 năm.
Cách tính thế kỉ cho năm 1789
Quy ước: thế kỉ I gồm các năm từ 1 đến 100, thế kỉ II từ 101 đến 200, và cứ tiếp tục như vậy. Vì thế, thế kỉ thứ n bắt đầu từ năm (n − 1) × 100 + 1 và kết thúc ở năm n × 100.
Áp dụng cho năm 1789:
- Lấy 1789 − 1 = 1788.
- Chia cho 100 được 17,88. Lấy phần nguyên là 17.
- Cộng thêm 1: 17 + 1 = 18. Vậy năm 1789 thuộc thế kỉ 18, viết bằng số La Mã là XVIII.
Kiểm tra lại: thế kỉ XVIII gồm các năm 1701–1800, và 1789 nằm trong khoảng này nên kết quả đúng.
Mẹo nhớ nhanh
- Nếu năm có hai chữ số cuối khác 00: lấy hai chữ số đầu cộng 1. Với 1789 thì 17 + 1 = 18, tức thế kỉ XVIII.
- Nếu năm có hai chữ số cuối là 00: lấy hai chữ số đầu làm số thế kỉ. Ví dụ năm 1800 thuộc thế kỉ XVIII, không phải thế kỉ XIX.
Bảng đối chiếu các thế kỉ gần năm 1789
| Thế kỉ | Từ năm | Đến năm |
|---|---|---|
| XVII | 1601 | 1700 |
| XVIII | 1701 | 1800 |
| XIX | 1801 | 1900 |
| XX | 1901 | 2000 |
Vì sao dễ nhầm sang thế kỉ XVII hoặc XIX?
- Nhầm sang thế kỉ XVII: do thấy số 17 ở đầu năm 1789 nên chọn luôn XVII. Thực ra chữ số 17 chỉ cho biết đã trôi qua 17 thế kỉ trọn vẹn, năm 1789 đang ở thế kỉ thứ 18.
- Nhầm sang thế kỉ XIX: do thấy 1789 gần 1800 nên nghĩ đã sang thế kỉ mới. Thế kỉ XIX chỉ bắt đầu từ năm 1801.
- Nhầm sang thế kỉ XX: do không nắm quy ước đếm thế kỉ, chỉ đoán theo cảm giác.
Bối cảnh lịch sử: Quang Trung đại phá quân Thanh
Cuối thế kỉ XVIII, vua Lê Chiêu Thống cầu viện nhà Thanh. Quân Thanh do Tôn Sĩ Nghị chỉ huy kéo vào nước ta, chiếm Thăng Long. Nguyễn Huệ lên ngôi hoàng đế, lấy niên hiệu Quang Trung (cuối năm 1788), rồi tiến quân ra Bắc.
Mùa xuân năm Kỷ Dậu (1789), nghĩa quân Tây Sơn đánh các trận Hà Hồi, Ngọc Hồi, Đống Đa và giải phóng Thăng Long. Đây là một trong những chiến thắng chống ngoại xâm tiêu biểu của dân tộc. Mốc 1789 vì vậy gắn với thế kỉ XVIII, khi phong trào Tây Sơn phát triển mạnh.
Năm 1789 cách ngày nay bao lâu?
Tính đến năm 2026, khoảng cách là 2026 − 1789 = 237 năm. Dùng phép trừ này để biết một sự kiện cách ta bao nhiêu năm. Đây là cách làm khác với việc xác định thế kỉ.
Bài luyện tập
- Năm 938 Ngô Quyền đánh thắng quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng. Năm đó thuộc thế kỉ nào?
- Năm 1288 diễn ra chiến thắng Bạch Đằng của quân dân nhà Trần. Năm đó thuộc thế kỉ nào?
- Năm 1800 thuộc thế kỉ nào? Vì sao?
Đáp án:
- (938 − 1) : 100 = 9,37, lấy phần nguyên 9 rồi cộng 1 được 10. Vậy năm 938 thuộc thế kỉ X (901–1000).
- (1288 − 1) : 100 = 12,87, lấy 12 rồi cộng 1 được 13. Vậy năm 1288 thuộc thế kỉ XIII (1201–1300).
- Năm 1800 thuộc thế kỉ XVIII vì thế kỉ này kết thúc ở năm 1800. Thế kỉ XIX bắt đầu từ năm 1801.
Câu hỏi thường gặp
Năm 1789 thuộc thế kỉ nào?
Năm 1789 thuộc thế kỉ XVIII, vì thế kỉ XVIII gồm các năm từ 1701 đến 1800.
Năm 1789 thuộc nửa đầu hay nửa cuối thế kỉ XVIII?
Năm 1789 thuộc nửa cuối thế kỉ XVIII, vì lớn hơn năm 1750 (mốc giữa thế kỉ) và chỉ còn cách năm 1800 là 11 năm.
Cách tính nhanh thế kỉ của một năm là gì?
Nếu hai chữ số cuối khác 00, lấy phần đầu cộng 1, như 1789 cho 17 + 1 = 18. Nếu hai chữ số cuối là 00, lấy phần đầu làm số thế kỉ, như 1800 thuộc thế kỉ XVIII.
Năm 1789 cách năm 2026 bao nhiêu năm?
Cách nhau 2026 − 1789 = 237 năm.