Trả lời nhanh
Muốn đếm hình đúng, em đếm theo thứ tự: trước hết đếm các hình nhỏ nhất, sau đó đếm hình ghép từ 2 hình nhỏ, rồi 3 hình nhỏ… cho đến hình lớn nhất. Ví dụ, tam giác được chia đôi bằng một đoạn thẳng từ đỉnh xuống đáy có 2 + 1 = 3 hình tam giác. Bài dưới đây có 20 bài luyện kèm đáp án và lời giải.
Đếm hình ở lớp 1 cần biết những gì?
Ở lớp 1, các em làm quen với bốn hình: hình vuông, hình tròn, hình tam giác, hình chữ nhật. Dạng bài đếm hình thường có hai mức độ.
- Mức 1: các hình đứng riêng rẽ (đếm từng loại hình, so sánh nhiều – ít).
- Mức 2: các hình ghép vào nhau, một hình lớn được chia thành nhiều hình nhỏ (dễ đếm thiếu).
Lưu ý quy ước: ở lớp 1, khi bài hỏi “có mấy hình chữ nhật” thì ta đếm những hình có hai cạnh dài và hai cạnh ngắn (không phải hình vuông). Hình vuông được đếm riêng.
4 bước đếm hình không sót, không trùng
- Nhìn kĩ hình: xác định loại hình cần đếm (chỉ đếm tam giác thì bỏ qua các hình khác).
- Đếm hình nhỏ nhất và đánh số 1, 2, 3… vào từng hình bằng bút chì.
- Đếm hình ghép: hình gồm 2 ô, rồi gồm 3 ô, … Mỗi lần ghép ghi lại một dòng, ví dụ “1 + 2”.
- Cộng lại và kiểm tra bằng cách đếm lần thứ hai theo cách khác.
Ví dụ 1: đếm hình tam giác
Cho tam giác ABC, lấy điểm D trên cạnh BC rồi nối A với D.
Hình nhỏ nhất: tam giác ABD và tam giác ADC, vậy có 2 hình. Hình ghép từ hai hình nhỏ: tam giác ABC, có 1 hình. Tổng cộng: 2 + 1 = 3 hình tam giác.
Lỗi hay gặp: nhiều em chỉ đếm 2 tam giác nhỏ mà quên tam giác lớn bao cả hai hình.
Ví dụ 2: đếm hình vuông
Một hình vuông được chia thành 4 ô vuông nhỏ bằng nhau (2 hàng, 2 cột).
Hình vuông nhỏ: 4 hình. Hình vuông lớn gồm cả 4 ô: 1 hình. Tổng cộng: 4 + 1 = 5 hình vuông. Ngoài ra còn có 4 hình chữ nhật: 2 hình nằm ngang (mỗi hình gồm 2 ô ở cùng hàng) và 2 hình nằm dọc (mỗi hình gồm 2 ô ở cùng cột).
Mẹo nhớ: “Nhỏ trước, lớn sau, ghép đôi rồi ghép ba.”
Phần A. Đếm hình riêng rẽ (bài 1–7)
Bài 1. Trên bảng có 3 hình tròn đỏ, 2 hình tròn xanh, 4 hình vuông và 1 hình tam giác. Có mấy hình tròn? Có tất cả mấy hình?
Bài 2. Một hàng hình xếp lần lượt như sau: tam giác, vuông, tròn, tam giác, tròn, tròn, vuông, tam giác. Hãy đếm số hình mỗi loại.
Bài 3. Hộp có 6 hình tam giác, 4 hình vuông, 5 hình tròn. Loại hình nào nhiều nhất? Ít nhất? Hình tam giác nhiều hơn hình vuông mấy hình?
Bài 4. Bức tranh ngôi nhà có: mái nhà hình tam giác, thân nhà hình chữ nhật, 2 cửa sổ hình vuông, 1 cửa ra vào hình chữ nhật. Đếm số hình tam giác, hình vuông, hình chữ nhật trong tranh.
Bài 5. Em có 7 hình, trong đó có 4 hình tròn, còn lại là hình vuông. Có mấy hình vuông?
Bài 6. Có 9 hình, trong đó 2 hình tam giác, 3 hình vuông, còn lại là hình tròn. Có mấy hình tròn?
Bài 7. An xếp 5 hình tam giác, Bình xếp 3 hình tam giác. Hai bạn xếp được tất cả mấy hình tam giác? An xếp nhiều hơn Bình mấy hình?
Phần B. Đếm hình ghép (bài 8–15)
Bài 8. Hình bên (ở Ví dụ 1) có mấy hình tam giác? Khoanh vào đáp án đúng: A. 2 B. 3 C. 4.
Bài 9. Từ đỉnh của một hình tam giác vẽ 2 đoạn thẳng xuống cạnh đáy, chia hình thành 3 tam giác nhỏ. Hình có tất cả mấy hình tam giác?
Bài 10. Hình ở Ví dụ 2 có mấy hình vuông?
Bài 11. Một hình chữ nhật dài được chia thành 3 ô vuông bằng nhau xếp thành một hàng. Có mấy hình vuông? Mấy hình chữ nhật?
Bài 12. Một hình chữ nhật dài được chia thành 4 ô vuông bằng nhau xếp thành một hàng. Có mấy hình vuông? Mấy hình chữ nhật?
Bài 13. Hình vuông chia thành 4 ô vuông nhỏ (2 hàng, 2 cột). Có mấy hình chữ nhật?
Bài 14. Vẽ hai đường chéo của một hình vuông. Hình có tất cả mấy hình tam giác?
Bài 15. Từ đỉnh của một hình tam giác vẽ 3 đoạn thẳng xuống cạnh đáy, chia hình thành 4 tam giác nhỏ. Có tất cả mấy hình tam giác?
Phần C. Vận dụng, nâng cao (bài 16–20)
Bài 16. Một hình vuông được chia thành 9 ô vuông nhỏ (3 hàng, 3 cột). Có tất cả mấy hình vuông?
Bài 17. Vẽ một đường chéo trong hình chữ nhật. Có mấy hình tam giác?
Bài 18. Các hình được xếp theo quy luật lặp lại: tam giác, vuông, tròn, tam giác, vuông, tròn, … Hình thứ 8 là hình gì? Trong 9 hình đầu tiên có mấy hình tròn?
Bài 19. Muốn hình tam giác (chia từ đỉnh xuống đáy) có đúng 6 hình tam giác thì phải vẽ mấy đoạn thẳng từ đỉnh xuống đáy?
Bài 20. Một hình tam giác xếp bằng 3 que tính. Muốn xếp 2 hình tam giác dùng chung một cạnh thì cần ít nhất mấy que tính?
Đáp án và hướng dẫn giải
| Bài | Đáp án | Giải thích ngắn |
|---|---|---|
| 1 | 5 hình tròn; 10 hình | 3 + 2 = 5; 5 + 4 + 1 = 10 |
| 2 | Tam giác 3; vuông 2; tròn 3 | Tổng 3 + 2 + 3 = 8, khớp với 8 hình đã cho |
| 3 | Tam giác nhiều nhất; vuông ít nhất; hơn 2 hình | 6 > 5 > 4; 6 − 4 = 2 |
| 4 | 1 tam giác; 2 vuông; 2 chữ nhật | Thân nhà và cửa ra vào đều là hình chữ nhật |
| 5 | 3 hình vuông | 7 − 4 = 3 |
| 6 | 4 hình tròn | 9 − 2 − 3 = 4 |
| 7 | 8 hình; hơn 2 hình | 5 + 3 = 8; 5 − 3 = 2 |
| 8 | B (3) | 2 tam giác nhỏ + 1 tam giác lớn |
| 9 | 6 hình | 3 nhỏ + 2 hình ghép đôi + 1 hình ghép ba = 3 + 2 + 1 |
| 10 | 5 hình | 4 ô nhỏ + 1 hình lớn |
| 11 | 3 hình vuông; 3 hình chữ nhật | Hình chữ nhật: 2 hình dài 2 ô + 1 hình dài 3 ô |
| 12 | 4 hình vuông; 6 hình chữ nhật | Dài 2 ô: 3 hình; dài 3 ô: 2 hình; dài 4 ô: 1 hình; 3 + 2 + 1 = 6 |
| 13 | 4 hình chữ nhật | 2 hình nằm ngang + 2 hình nằm dọc |
| 14 | 8 hình tam giác | 4 tam giác nhỏ + 4 tam giác lớn (mỗi tam giác lớn gồm 2 tam giác nhỏ, nằm ở một nửa hình vuông cắt bởi một đường chéo) |
| 15 | 10 hình | 4 + 3 + 2 + 1 = 10 |
| 16 | 14 hình vuông | 9 ô nhỏ + 4 hình vuông gồm 2 × 2 ô + 1 hình vuông lớn = 14 |
| 17 | 2 hình tam giác | Đường chéo chia hình chữ nhật thành 2 phần bằng nhau |
| 18 | Hình vuông; 3 hình tròn | Hình thứ 2, 5, 8 là hình vuông (cứ 3 hình lặp lại một lần); 9 hình gồm 3 nhóm, mỗi nhóm 1 hình tròn |
| 19 | 2 đoạn thẳng | Xem bài 9: 2 đoạn thẳng cho 3 tam giác nhỏ, tổng 6 tam giác |
| 20 | 5 que tính | Tam giác thứ nhất 3 que, tam giác thứ hai chỉ cần thêm 2 que vì dùng chung 1 cạnh |
Quy luật cần nhớ khi đếm tam giác chia từ đỉnh
Với tam giác được chia bởi các đoạn nối từ đỉnh xuống cạnh đáy, ta có bảng sau.
| Số đoạn thẳng vẽ thêm | Số tam giác nhỏ | Cách cộng | Tổng số tam giác |
|---|---|---|---|
| 1 | 2 | 2 + 1 | 3 |
| 2 | 3 | 3 + 2 + 1 | 6 |
| 3 | 4 | 4 + 3 + 2 + 1 | 10 |
Các em thấy: nếu có 4 tam giác nhỏ thì cộng 4 + 3 + 2 + 1. Cách cộng “giảm dần” này cũng dùng được cho dải ô vuông nằm ngang khi đếm hình chữ nhật.
Lỗi sai thường gặp
- Quên đếm hình lớn bao ngoài, chỉ đếm hình nhỏ.
- Đếm trùng một hình hai lần vì không đánh dấu.
- Đếm cả hình chữ nhật vào hình vuông (hoặc ngược lại) khi bài hỏi từng loại.
- Đếm cả loại hình khác (ví dụ đếm hình tròn khi đề hỏi tam giác).
Muốn luyện thêm về hình tam giác, các em xem tiếp: Bài tập về hình tam giác phần 1 và Bài tập về hình tam giác phần 2.
Câu hỏi thường gặp
Bài tập đếm hình lớp 1 gồm những dạng nào?
Có hai dạng chính: đếm các hình riêng rẽ rồi so sánh nhiều – ít, và đếm hình ghép (tam giác, hình vuông, hình chữ nhật nằm trong một hình lớn đã được chia nhỏ).
Làm sao để không đếm thiếu hình tam giác?
Đếm các tam giác nhỏ nhất trước, sau đó đếm tam giác ghép từ 2 hình, 3 hình… Đánh số hoặc ghi lại từng nhóm, cuối cùng cộng lại và đếm kiểm tra lần nữa.
Hình vuông có tính là hình chữ nhật không?
Về mặt toán học thì hình vuông là trường hợp đặc biệt của hình chữ nhật. Nhưng ở lớp 1, hai hình được phân biệt: khi đề hỏi số hình chữ nhật, em chỉ đếm những hình có hai cạnh dài, hai cạnh ngắn.
Hình tam giác chia bởi 2 đoạn thẳng từ đỉnh xuống đáy có bao nhiêu tam giác?
Có 6 hình tam giác: 3 hình nhỏ, 2 hình ghép từ hai hình nhỏ liền nhau và 1 hình lớn gồm cả ba hình nhỏ.