Trả lời nhanh
Trong hai phương án thường gặp ở câu hỏi này, đáp án đúng là sùng bái tự nhiên (thờ nhiều thần gắn với thiên nhiên). Người Ai Cập cổ đại thờ thần Mặt Trời, thần sông Nin, thần cây cối, muông thú… Còn “Đạo Nho” là học thuyết của Trung Quốc, không phải tín ngưỡng của cư dân Ai Cập.
Đề bài
Câu hỏi: Cư dân Ai Cập cổ đại có tín ngưỡng nào sau đây?
- A. Sùng bái Đạo Nho
- B. Sùng bái tự nhiên
Ở một số đề, câu hỏi còn có thêm phương án C, D. Dù phương án thêm là gì, em vẫn áp dụng cách làm bên dưới: chọn phương án nói về thờ thần tự nhiên, đa thần.
Đáp án: B – Sùng bái tự nhiên
Cư dân Ai Cập cổ đại sống nhờ nông nghiệp ven sông Nin. Mùa màng phụ thuộc vào nước sông, ánh nắng, đất đai nên họ tin rằng các lực lượng thiên nhiên đều có thần linh chi phối. Vì thế tôn giáo của họ là đa thần giáo, mang đậm tính sùng bái tự nhiên.
Vì sao nói người Ai Cập sùng bái tự nhiên?
- Thờ Mặt Trời: thần Ra (Amon-Ra) được coi là vị thần tối cao, mang lại ánh sáng và sự sống.
- Thờ sông Nin và sự màu mỡ của đất: thần Ô-xi-rít (Osiris) gắn với nông nghiệp và thế giới người chết.
- Thờ động vật: nhiều loài như mèo, bò, chim ưng, cá sấu được coi là linh thiêng; nhiều vị thần được vẽ với đầu thú.
- Tin vào linh hồn bất tử: họ tin người chết sẽ sống lại ở thế giới bên kia nên có tục ướp xác và xây lăng mộ (kim tự tháp) cho các vua.
- Vua là “con của thần”: pharaông được xem là hiện thân hoặc con của thần Mặt Trời, nên quyền lực rất lớn.
Loại trừ phương án sai
| Phương án | Đúng/Sai | Lý do |
|---|---|---|
| A. Sùng bái Đạo Nho | Sai | Nho giáo do Khổng Tử sáng lập ở Trung Quốc vào khoảng thế kỉ VI TCN. Nhà nước Ai Cập đã hình thành từ khoảng cuối thiên niên kỉ IV – đầu thiên niên kỉ III TCN, sớm hơn rất nhiều. Hơn nữa Nho giáo thiên về đạo đức, chính trị, không phải tôn giáo thờ các vị thần tự nhiên. |
| B. Sùng bái tự nhiên | Đúng | Phù hợp với đời sống nông nghiệp ven sông Nin và hệ thống thần linh gắn với thiên nhiên. |
Mẹo nhớ
Em nhớ công thức: “Nông nghiệp sông Nin → thờ thiên nhiên → đa thần → tin linh hồn bất tử → ướp xác, xây kim tự tháp”. Gặp tên học thuyết của phương Đông như Nho, Đạo, Phật thì nhớ chúng thuộc Trung Quốc hoặc Ấn Độ, không gắn với Ai Cập cổ đại.
Lỗi sai thường gặp
- Nhầm tín ngưỡng với tư tưởng: Nho giáo là hệ tư tưởng chính trị – đạo đức của Trung Quốc, đừng chọn khi đề hỏi về Ai Cập.
- Nhầm với Lưỡng Hà: người Lưỡng Hà cũng đa thần nhưng thờ thần của các thành bang và xây đền tháp Di-gu-rat; Ai Cập nổi bật với kim tự tháp và ướp xác.
- Nghĩ rằng Ai Cập chỉ thờ một thần: thực tế họ thờ rất nhiều thần, dù Ra thường được đặt ở vị trí cao nhất.
Luyện tập
- Điền khuyết: Người Ai Cập cổ đại tin vào ……… nên có tục ướp xác.
Đáp án: linh hồn bất tử (người chết sẽ sống lại ở thế giới bên kia). - Đúng hay sai? “Pharaông được cư dân Ai Cập coi là con của thần Mặt Trời.”
Đáp án: Đúng. - Tự luận ngắn: Nêu hai công trình hoặc tục lệ thể hiện tín ngưỡng của người Ai Cập cổ đại.
Gợi ý: tục ướp xác và kim tự tháp (lăng mộ của vua).
Câu hỏi thường gặp
Tín ngưỡng của người Ai Cập cổ đại là gì?
Là đa thần giáo mang tính sùng bái tự nhiên: họ thờ nhiều vị thần gắn với Mặt Trời, sông Nin, đất đai, động vật và tin vào linh hồn bất tử.
Vì sao người Ai Cập cổ đại ướp xác?
Vì họ tin linh hồn bất tử, người chết sẽ sống lại ở thế giới bên kia nên cần giữ thân xác nguyên vẹn.
Thần nào được coi là tối cao của Ai Cập cổ đại?
Thần Mặt Trời Ra (Amon-Ra) thường được xem là vị thần quan trọng nhất, gắn với ánh sáng và sự sống.
Đạo Nho có phải tín ngưỡng của Ai Cập cổ đại không?
Không. Nho giáo là học thuyết của Trung Quốc do Khổng Tử sáng lập, ra đời muộn hơn nhà nước Ai Cập rất nhiều.