Trả lời nhanh
“Sức hấp dẫn của tác phẩm Hai vạn dặm dưới đáy biển” của Lê Phương Liên là văn bản nghị luận văn học, gồm 5 phần. Người viết lí giải vì sao tiểu thuyết của Giuyn Véc-nơ cuốn hút người đọc: trí tưởng tượng khoa học táo bạo, những cuộc phiêu lưu ly kì và tình người sâu sắc. Lập luận mạch lạc, ngôn ngữ chính xác, dẫn chứng thuyết phục.
Thông tin chung về văn bản
| Nội dung | Chi tiết |
|---|---|
| Tác giả | Lê Phương Liên – nhà văn, nhà biên tập, gắn bó với văn học thiếu nhi, hội viên Hội Nhà văn Việt Nam |
| Thể loại | Văn bản nghị luận (nghị luận văn học) |
| Phương thức biểu đạt | Nghị luận, kết hợp thuyết minh khi giới thiệu tác phẩm |
| Đối tượng bàn luận | Tiểu thuyết khoa học viễn tưởng Hai vạn dặm dưới đáy biển của nhà văn Pháp Giuyn Véc-nơ |
| Vấn đề chính | Điều làm nên sức hấp dẫn bền lâu của tác phẩm |
Lưu ý: đây không phải trích đoạn tiểu thuyết mà là bài viết nói về tiểu thuyết. Vì vậy khi làm bài, em phải chú ý đến ý kiến, lí lẽ, bằng chứng của người viết, đừng kể lại cốt truyện như khi học truyện.
Vài nét về tác giả Lê Phương Liên
- Bà sinh ra và lớn lên ở Hà Nội, làm việc nhiều năm trong lĩnh vực văn học thiếu nhi và biên tập sách cho NXB Kim Đồng.
- Bà là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam từ năm 1981, từng giữ vai trò phụ trách mảng văn học thiếu nhi của Hội.
- Do thường xuyên làm việc với sách cho thiếu nhi, bà viết về các tác phẩm dành cho tuổi học trò bằng giọng văn gần gũi, dễ hiểu.
Bố cục của văn bản
| Phần | Phạm vi | Nội dung chính |
|---|---|---|
| 1 | Từ đầu đến “con tàu No-ti-lớt kì lạ” | Giới thiệu tác phẩm và nêu nhận định chung về nội dung, nghệ thuật |
| 2 | Tiếp đến “hiện thân của tác giả” | Sự huyền bí, ly kì và giá trị nhân văn của tác phẩm |
| 3 | Tiếp đến “yêu thương con người” | Bối cảnh ra đời, cảm hứng sáng tác |
| 4 | Tiếp đến “là một đại dương tình người?” | Dẫn chứng về cuộc đối mặt giữa con người và thiên nhiên, làm sáng tỏ sức hấp dẫn và tính nhân văn |
| 5 | Phần còn lại | Khẳng định tài năng và tầm nhìn của Véc-nơ |
Mẹo nhớ: bố cục đi theo trình tự “giới thiệu – phân tích hai sức hút (ly kì, nhân văn) – bối cảnh – dẫn chứng – kết luận”. Nhớ năm chữ khoá: giới thiệu, huyền bí, bối cảnh, minh chứng, kết luận.
Nội dung chính
1. Sức hấp dẫn từ trí tưởng tượng khoa học
Tiểu thuyết đưa người đọc xuống đáy đại dương trên một con tàu ngầm hiện đại, vượt xa trình độ kĩ thuật thời đó. Những hình dung ấy khiến tác giả được xem là người đi tiên phong của thể loại khoa học viễn tưởng.
2. Sức hấp dẫn từ những cuộc phiêu lưu ly kì
Hành trình của các nhân vật trên con tàu bí ẩn, cùng những tình huống bất ngờ giữa biển sâu, tạo nên sự tò mò kéo người đọc đi hết trang sách.
3. Sức hấp dẫn từ giá trị nhân văn
Điều khiến tác phẩm sống lâu không chỉ là kĩ thuật hay phiêu lưu mà còn là tình yêu thương con người, sự sẻ chia và khát vọng khám phá thế giới vì điều tốt đẹp. Câu hỏi tu từ ở cuối phần 4 gợi ra hình ảnh đại dương không chỉ rộng lớn về nước mà còn rộng lớn về tình người.
Đặc sắc nghệ thuật
- Triển khai ý mạch lạc: ý kiến nêu rõ, lí lẽ đi liền với bằng chứng lấy từ tác phẩm.
- Ngôn ngữ chính xác, giàu thông tin: thuật ngữ khoa học được dùng đúng chỗ nhưng vẫn dễ hiểu.
- Cách viết hấp dẫn: có câu hỏi tu từ, giọng văn say mê, truyền cảm hứng đọc sách cho người đọc.
Ý nghĩa, bài học
Văn bản giúp em hiểu thêm về một tiểu thuyết nổi tiếng thế giới và rút ra cách đọc tác phẩm: không chỉ chú ý cốt truyện mà còn tìm giá trị tư tưởng phía sau. Đồng thời, đây là mẫu tốt để học cách viết bài nghị luận về một tác phẩm: nêu nhận định – đưa lí lẽ – dẫn bằng chứng – kết luận.
Lỗi sai thường gặp
- Nhầm tác giả: Giuyn Véc-nơ là tác giả tiểu thuyết, còn Lê Phương Liên là tác giả bài nghị luận.
- Xếp sai thể loại thành truyện khoa học viễn tưởng. Đúng ra văn bản này là nghị luận.
- Chỉ nêu “ly kì” mà quên mất khía cạnh “nhân văn” – ý nghĩa quan trọng nhất ở phần 2 và 4.
Luyện tập nhanh
- Câu 1. Vì sao nói văn bản thuộc thể loại nghị luận chứ không phải truyện?
Gợi ý: văn bản đưa ra ý kiến về một tác phẩm, dùng lí lẽ và bằng chứng để thuyết phục, không kể sự việc theo cốt truyện và không xây dựng nhân vật. - Câu 2. Nêu hai yếu tố tạo nên sức hấp dẫn của tiểu thuyết theo văn bản.
Gợi ý: trí tưởng tượng khoa học – phiêu lưu ly kì; và giá trị nhân văn – tình yêu thương con người. - Câu 3. Viết 2–3 câu nêu cảm nhận của em về một cuốn sách khiến em muốn đọc tiếp.
Gợi ý: nêu tên sách, một chi tiết hấp dẫn, và điều em học được; cấu trúc như một đoạn nghị luận nhỏ.
Xem thêm
- Soạn bài Sức hấp dẫn của tác phẩm Hai vạn dặm dưới đáy biển (Cánh Diều)
- Các mẫu tóm tắt văn bản
- Tác giả – tác phẩm Ngữ văn 7 Cánh Diều
- Soạn văn 7 Cánh Diều
Câu hỏi thường gặp
Văn bản Sức hấp dẫn của tác phẩm Hai vạn dặm dưới đáy biển thuộc thể loại gì?
Văn bản thuộc thể loại nghị luận (nghị luận văn học), vì người viết nêu ý kiến về một tiểu thuyết và dùng lí lẽ, bằng chứng để thuyết phục người đọc.
Văn bản này của ai, còn tiểu thuyết Hai vạn dặm dưới đáy biển của ai?
Văn bản nghị luận là của Lê Phương Liên. Tiểu thuyết Hai vạn dặm dưới đáy biển là của nhà văn Pháp Giuyn Véc-nơ.
Văn bản có mấy phần, nội dung từng phần là gì?
Gồm 5 phần: giới thiệu tác phẩm; sự huyền bí, ly kì và giá trị nhân văn; bối cảnh ra đời; minh chứng cho sức hấp dẫn và tính nhân văn; kết luận về tài năng của Véc-nơ.
Sức hấp dẫn của tiểu thuyết đến từ những điều gì?
Đến từ trí tưởng tượng khoa học táo bạo, những cuộc phiêu lưu ly kì dưới đáy biển và giá trị nhân văn là tình yêu thương con người.