Cơ thể đơn bào là cơ thể được cấu tạo từ gì? Giải thích và ví dụ

Vì sao đáp án là “một tế bào”?

Từ “đơn” nghĩa là một, “bào” là tế bào. Cơ thể đơn bào nghĩa là cả sinh vật chỉ có một tế bào. Tế bào ấy vừa là đơn vị cấu tạo, vừa là cả cơ thể hoàn chỉnh.

Ngược lại, cơ thể đa bào gồm rất nhiều tế bào, các tế bào phân hoá thành mô, cơ quan, hệ cơ quan để làm những việc khác nhau.

Ví dụ sinh vật đơn bào thường gặp

Phân biệt đơn bào và đa bào

• Đơn bào: cơ thể chỉ có 1 tế bào; thường rất nhỏ, phải quan sát bằng kính hiển vi; sống ở nước, đất hoặc ký sinh.
• Đa bào: cơ thể có nhiều tế bào; thường nhìn được bằng mắt thường (cây bưởi, con gà, con người…).

Một cách nhớ nhanh: nếu bạn nhìn thấy sinh vật bằng mắt thường thì phần lớn là đa bào; sinh vật phải soi kính hiển vi mới thấy thường là đơn bào (có vài ngoại lệ, ví dụ nấm men tập hợp thành đám có thể thấy được nhưng mỗi cá thể vẫn là một tế bào).

Lỗi sai thường gặp

• Nhầm “đơn bào” với “nhỏ”: sinh vật đa bào cũng có thể rất nhỏ (như một số loài giáp xác nhỏ). Tiêu chí là số tế bào, không phải kích thước.
• Cho rằng cơ thể đơn bào “không sống đầy đủ”: thực tế một tế bào vẫn thực hiện đủ các chức năng sống.
• Xếp virus vào đơn bào: virus chưa có cấu tạo tế bào nên không phải sinh vật đơn bào.
• Nhầm với “đơn nhân”: số nhân trong tế bào không quyết định tế bào là đơn hay đa bào.

Bài luyện tập

1. Điền vào chỗ trống: “Sinh vật mà cơ thể chỉ gồm … tế bào được gọi là sinh vật đơn bào.”
   Đáp án: một.
2. Trong các sinh vật: trùng giày, cây ổi, nấm men, con ếch, vi khuẩn lactic – những sinh vật nào là đơn bào?
   Đáp án: trùng giày, nấm men, vi khuẩn lactic.
3. Vì sao nói tế bào là đơn vị cơ bản của sự sống?
   Đáp án gợi ý: mọi sinh vật đều cấu tạo từ tế bào (trừ virus chưa có cấu tạo tế bào); với sinh vật đơn bào, một tế bào đã thực hiện đủ các hoạt động sống.