Trả lời nhanh
Giờ quốc tế (GMT) là giờ của múi giờ số 0, lấy theo kinh tuyến gốc 0° đi qua đài thiên văn Greenwich (Anh). Vì vậy giờ quốc tế không phải giờ địa phương (giờ mặt trời của từng nơi) và cũng không phải giờ pháp định của riêng nước nào, ví dụ giờ Việt Nam (múi giờ số 7) hay giờ Nhật Bản (múi giờ số 9).
Giờ quốc tế là gì?
Trái Đất quay từ tây sang đông nên mỗi kinh tuyến có một thời điểm Mặt Trời lên cao nhất khác nhau. Nếu mỗi nơi dùng giờ riêng thì việc liên lạc, bay, đi tàu biển sẽ rất rối. Vì thế người ta chia Trái Đất thành 24 múi giờ, mỗi múi rộng 15 kinh độ, tương ứng chênh nhau 1 giờ.
Múi giờ có kinh tuyến gốc đi qua giữa được đánh số 0. Giờ của múi này gọi là giờ quốc tế, kí hiệu GMT (Greenwich Mean Time). Ngày nay, trong khoa học và hàng không, người ta thường dùng tên UTC với ý nghĩa gần như tương đương.
Vì sao nói giờ quốc tế “không phải” là giờ…?
Đề bài không kèm phương án, nên em cần nắm ba ý để loại trừ khi gặp bất kỳ lựa chọn nào:
- Không phải giờ địa phương (giờ mặt trời): giờ địa phương thay đổi liên tục theo từng kinh tuyến, còn giờ quốc tế là một mốc chung duy nhất.
- Không phải giờ riêng của một nước khác múi số 0: Việt Nam dùng múi giờ số 7, Trung Quốc (Bắc Kinh) dùng múi giờ số 8, Nhật Bản dùng múi giờ số 9. Chỉ những nơi nằm ở múi số 0 như Luân Đôn (giờ chuẩn mùa đông) mới trùng GMT.
- Không phải giờ của múi giờ có số khác 0: chỉ múi số 0 mới là giờ quốc tế.
Còn các cách nói đúng là: giờ quốc tế = giờ GMT = giờ của múi giờ số 0 = giờ ở kinh tuyến gốc.
Minh hoạ chênh lệch giữa các múi giờ
Khi GMT là 12 giờ trưa, giờ ở các nơi (theo giờ chuẩn, chưa tính giờ mùa hè) như sau:
Cách đổi giờ từ GMT sang giờ nơi khác
- Xác định số múi giờ của nơi cần tính (phía đông kinh tuyến gốc là dương, phía tây là âm).
- Giờ địa phương = giờ GMT + số múi giờ.
- Nếu kết quả lớn hơn 24 thì trừ 24 và cộng 1 ngày; nếu âm thì cộng 24 và lùi 1 ngày.
Mẹo nhớ: “Đông cộng, Tây trừ” – đi về phía đông thì giờ sớm hơn, nên phải cộng thêm.
Lỗi sai thường gặp
- Nhầm giờ quốc tế với giờ Việt Nam. Việt Nam sớm hơn GMT 7 giờ chứ không trùng.
- Cộng trừ ngược chiều: quên rằng phía đông thì cộng, phía tây thì trừ.
- Quên đổi ngày khi kết quả vượt 24 giờ hoặc nhỏ hơn 0.
Bài luyện tập
Bài 1. Lúc 20 giờ ngày 10/3 ở Hà Nội thì giờ quốc tế là mấy giờ? Khi đó ở Bắc Kinh (múi giờ số 8) là mấy giờ?
Đáp án: GMT = 20 − 7 = 13 giờ ngày 10/3. Bắc Kinh = 13 + 8 = 21 giờ ngày 10/3.
Bài 2. Ở Tokyo (múi giờ số 9) lúc 8 giờ ngày 5/6 thì giờ quốc tế là bao nhiêu?
Đáp án: 8 − 9 = −1, cộng 24 được 23 giờ và lùi một ngày, tức 23 giờ ngày 4/6 (GMT).
Bài 3. Đài Luân Đôn phát tin lúc 6 giờ GMT. Người nghe ở Việt Nam nghe lúc mấy giờ?
Đáp án: 6 + 7 = 13 giờ (giờ Việt Nam) cùng ngày.
Câu hỏi thường gặp
Giờ quốc tế là giờ của múi giờ số mấy?
Giờ quốc tế (GMT) là giờ của múi giờ số 0, múi có kinh tuyến gốc 0° đi qua đài thiên văn Greenwich ở Luân Đôn (Anh) làm trục giữa.
Việt Nam dùng múi giờ số mấy so với giờ quốc tế?
Việt Nam nằm ở múi giờ số 7, giờ nước ta sớm hơn giờ GMT 7 tiếng. Ví dụ GMT 0 giờ thì ở Việt Nam là 7 giờ sáng cùng ngày.
GMT và UTC có khác nhau không?
Trong học tập phổ thông, hai khái niệm được dùng gần như tương đương. UTC là chuẩn thời gian hiện nay dựa trên đồng hồ nguyên tử, còn GMT gắn với giờ mặt trời trung bình ở Greenwich.
Mỗi múi giờ rộng bao nhiêu kinh độ?
Mỗi múi giờ rộng 15 kinh độ vì 360° chia cho 24 múi bằng 15°. Hai múi giờ liền kề chênh nhau 1 giờ.