Điền từ thích hợp vào chỗ trống: cách làm, ví dụ

Trả lời nhanh

Để điền từ thích hợp vào chỗ trống khi hoàn thiện dữ liệu về “ý nghĩa”, em xác định đối tượng được hỏi (bài học, sự kiện, hiện tượng, câu tục ngữ…), nhớ lại kiến thức đã học, rồi chọn từ đúng loại, đúng nghĩa và đọc lại cả câu cho mạch lạc. Dưới đây là quy trình 4 bước kèm ví dụ ở nhiều môn.

Lưu ý: đề trên chỉ nêu yêu cầu chung, chưa cho rõ nội dung từng chỗ trống. Vì vậy bài viết hướng dẫn phương pháp và dùng các ví dụ do thầy cô tự đặt. Em hãy đối chiếu với đề trong sách hoặc phiếu bài tập của mình để áp dụng.

Dạng bài này hỏi gì?

Đề thường cho một đoạn thông tin ngắn về ý nghĩa của một nội dung, trong đó bỏ trống một số từ hoặc cụm từ quan trọng. Nhiệm vụ của em là điền lại cho đúng để đoạn thông tin đầy đủ và chính xác.

Từ cần điền thường là thuật ngữ, tên sự kiện, kết quả, vai trò. Đây là những “từ khoá” của bài, nên học thuộc ý chính sẽ giúp em làm nhanh.

Quy trình 4 bước

Đọc cả đoạn trước khi điền. Nắm chủ đề chung: đang nói về ý nghĩa của cái gì?
Xác định loại từ cần điền. Chỗ trống đứng sau “là”, “gồm” thường cần danh từ/cụm danh từ; sau “để”, “nhằm” thường cần động từ.
Nhớ lại nội dung bài học. Đối chiếu với ý chính đã ghi, đừng điền theo cảm tính.
Đọc lại câu hoàn chỉnh. Kiểm tra đúng kiến thức, hợp ngữ pháp, các chỗ trống không bị lặp ý.

Ví dụ 1 (Khoa học tự nhiên): ý nghĩa của quang hợp

Đề (tự đặt): Quang hợp là quá trình cây xanh hấp thụ năng lượng ánh sáng để tổng hợp (1) ………… từ nước và (2) ………… Quá trình này giải phóng khí (3) ………… cho môi trường.

Đáp án: (1) chất hữu cơ (glucose, tinh bột); (2) carbon dioxide (khí CO₂); (3) oxygen (O₂).

Giải thích: Nguyên liệu của quang hợp là nước và CO₂, sản phẩm là chất hữu cơ và O₂. Ý nghĩa là cung cấp thức ăn cho sinh vật và khí oxygen cho hô hấp. Lỗi hay gặp: nhầm CO₂ với O₂.

Ví dụ 2 (Lịch sử): ý nghĩa của Cách mạng tháng Tám 1945

Đề (tự đặt): Thắng lợi của Cách mạng tháng Tám đã đập tan ách thống trị của thực dân (1) ………… và phát xít (2) ………, lật đổ chế độ phong kiến, lập ra nước (3) …………

Đáp án: (1) Pháp; (2) Nhật; (3) Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Giải thích: Đây là ba ý cốt lõi về ý nghĩa của cuộc cách mạng. Nó còn mở ra kỷ nguyên độc lập, tự do cho dân tộc. Mẹo nhớ: “Pháp – Nhật – phong kiến” là ba lực lượng bị đánh đổ.

Ví dụ 3 (Ngữ văn): ý nghĩa của câu tục ngữ

Đề (tự đặt): Câu “Uống nước nhớ nguồn” khuyên chúng ta phải biết (1) ………… những người đã tạo ra thành quả cho mình hưởng, không được (2) ………… quá khứ.

Đáp án: (1) ơn / biết ơn; (2) quên / vô ơn, lãng quên.

Giải thích: Nghĩa đen là uống nước phải nhớ nguồn nước. Nghĩa bóng là đạo lí biết ơn. Khi điền, cần chọn từ cùng trường nghĩa “biết ơn – ghi nhớ”.

Lỗi sai thường gặp

Điền từ nghe quen tai nhưng không đúng thuật ngữ của bài.
Điền từ đúng nghĩa nhưng sai loại từ, đọc lên bị lủng củng.
Điền cùng một ý vào hai chỗ trống khác nhau.
Không đọc hết đoạn nên bỏ lỡ gợi ý ở câu sau.

Bài luyện tập

Hô hấp tế bào phân giải (1) ………… để giải phóng (2) ………… cung cấp cho hoạt động sống.
Đáp án: (1) chất hữu cơ (như glucose); (2) năng lượng.
Câu “Có công mài sắt, có ngày nên kim” khuyên người ta phải có tính (1) ………… và (2) ………… thì mới thành công.
Đáp án: (1) kiên trì; (2) nhẫn nại (hoặc chăm chỉ).
Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 do (1) ………… lãnh đạo, chấm dứt hơn một nghìn năm (2) ………… của phong kiến phương Bắc.
Đáp án: (1) Ngô Quyền; (2) Bắc thuộc (đô hộ).

Mẹo ôn để điền nhanh và đúng

Lập bảng “nội dung – ý nghĩa” cho từng bài, mỗi ý chỉ ghi vài từ khoá.
Tự che từ khoá trong vở ghi rồi điền lại, giống như làm đề thật.
Gặp từ chưa chắc, chọn từ có trong bài học thay vì từ tự nghĩ ra.

Câu hỏi thường gặp

Điền từ thích hợp vào chỗ trống cần chú ý điều gì đầu tiên?

Đọc cả đoạn để biết chủ đề đang nói về ý nghĩa của nội dung nào, rồi mới chọn từ. Đọc kĩ các câu xung quanh chỗ trống thường đã có gợi ý.

Làm sao biết từ cần điền là loại từ nào?

Nhìn từ đứng trước và sau chỗ trống. Sau "là", "gồm" thường cần danh từ hoặc cụm danh từ; sau "để", "nhằm" thường cần động từ.

Đề của em có nội dung khác các ví dụ thì làm thế nào?

Em vẫn áp dụng quy trình 4 bước: đọc cả đoạn, xác định loại từ, đối chiếu kiến thức bài học, đọc lại câu hoàn chỉnh. Các ví dụ ở đây chỉ để minh hoạ phương pháp.