Trả lời nhanh
Đáp án đúng là C. 15 độ kinh tuyến. Trái Đất quay quanh trục một vòng hết 24 giờ, tương ứng 360° kinh tuyến. Người ta chia bề mặt Trái Đất thành 24 múi giờ bằng nhau, nên mỗi múi giờ rộng 360° : 24 = 15° kinh tuyến và chênh nhau đúng 1 giờ.
Đề bài
Mỗi múi giờ rộng:
- A. 11 độ kinh tuyến
- B. 13 độ kinh tuyến
- C. 15 độ kinh tuyến
- D. 18 độ kinh tuyến
Giải thích vì sao chọn C
Trái Đất hình cầu nên có 360° theo chiều kinh tuyến (từ kinh tuyến gốc 0° sang đông 180° và sang tây 180°). Trái Đất tự quay quanh trục từ tây sang đông, một vòng hết 24 giờ.
Vì vậy, mỗi giờ Trái Đất quay được 360° : 24 = 15°. Một múi giờ ứng với khoảng thời gian 1 giờ, tức là ứng với 15° kinh tuyến.
Cách làm gọn: 360 : 24 = 15. Chỉ cần nhớ hai con số 360 và 24 là tính lại được đáp án, không cần học thuộc.
Loại trừ các phương án sai
| Phương án | Kiểm tra | Kết luận |
|---|---|---|
| A. 11° | 24 × 11 = 264°, chưa phủ hết 360° | Sai |
| B. 13° | 24 × 13 = 312°, vẫn thiếu 48° | Sai |
| C. 15° | 24 × 15 = 360°, vừa đủ một vòng | Đúng |
| D. 18° | 24 × 18 = 432°, vượt quá 360° | Sai |
Phép thử nhanh: lấy số độ ở mỗi phương án nhân với 24, kết quả phải bằng 360°. Chỉ có 15° thoả mãn.
Kiến thức liên quan cần nhớ
- Cả Trái Đất có 24 múi giờ, đánh số từ 0 đến 23.
- Múi giờ số 0 là múi giờ có kinh tuyến gốc (0°, đi qua đài thiên văn Grin-uých ở Luân Đôn) nằm chính giữa, trải từ khoảng 7°30′ T đến 7°30′ Đ. Giờ ở múi giờ này gọi là giờ quốc tế (GMT).
- Hai múi giờ liền kề chênh nhau 1 giờ. Đi về phía đông thì giờ sớm hơn, đi về phía tây thì giờ muộn hơn.
- Việt Nam nằm ở múi giờ số 7 (kinh tuyến giữa là 105° Đ), nên sớm hơn giờ GMT 7 giờ.
Lỗi sai thường gặp
- Nhầm 15° với 15 giờ hoặc 24°: 15° là độ rộng kinh tuyến, còn mỗi múi giờ chỉ chênh 1 giờ.
- Nhầm 24 múi giờ với 12 múi giờ: 12 là số múi giờ ở nửa cầu Đông (hoặc nửa cầu Tây), tổng cộng vẫn là 24.
- Quên chiều cộng/trừ: sang phía đông thì cộng giờ, sang phía tây thì trừ giờ.
Bài tập vận dụng
- Hai địa điểm có kinh độ cách nhau 45° thì chênh nhau bao nhiêu giờ?
Đáp án: 45° : 15° = 3 giờ. - Khi ở Luân Đôn (múi giờ số 0) là 12 giờ trưa thì ở Hà Nội (múi giờ số 7) là mấy giờ?
Đáp án: Hà Nội ở phía đông nên sớm hơn 7 giờ: 12 + 7 = 19 giờ cùng ngày. - Kinh tuyến 135° Đ nằm ở múi giờ số mấy?
Đáp án: 135° : 15° = 9, nên thuộc múi giờ số 9.
Mẹo nhớ
Hãy nhớ câu: “1 ngày 24 giờ – 1 vòng 360° – 1 giờ quay 15°”. Từ đó suy ra ngay mọi bài tính giờ: biết chênh nhau bao nhiêu độ kinh tuyến thì chia 15 để ra số giờ chênh lệch.
Câu hỏi thường gặp
Mỗi múi giờ rộng bao nhiêu độ kinh tuyến?
Mỗi múi giờ rộng 15 độ kinh tuyến, vì 360 độ chia cho 24 múi giờ bằng 15 độ.
Trái Đất có bao nhiêu múi giờ?
Trái Đất được chia thành 24 múi giờ, đánh số từ 0 đến 23. Hai múi giờ liền kề chênh nhau 1 giờ.
Việt Nam thuộc múi giờ số mấy?
Việt Nam thuộc múi giờ số 7, với kinh tuyến giữa là 105 độ Đông, sớm hơn giờ quốc tế GMT 7 giờ.
Khi đi về phía đông thì giờ thay đổi thế nào?
Đi về phía đông thì giờ sớm hơn (cộng thêm giờ), đi về phía tây thì giờ muộn hơn (trừ bớt giờ), mỗi múi giờ chênh 1 giờ.