Trả lời nhanh
Đáp án: B. Giá trị nhân bản, nhân văn. Văn hoá Phục hưng xuất hiện từ thế kỉ XIV ở Italia, đặt con người vào trung tâm, đề cao lí trí, tài năng và tự do cá nhân, chống lại tư tưởng thần quyền, giáo điều của Giáo hội thời trung đại. Khoa học phát triển mạnh nhưng là hệ quả của tinh thần đề cao con người ấy.
Phục hưng là gì?
Phục hưng nghĩa là “làm sống lại”. Các nhà tư tưởng, nghệ sĩ thời kì này muốn làm sống lại những giá trị tốt đẹp của văn hoá Hy Lạp – La Mã cổ đại, vốn coi trọng con người và trí tuệ, sau nhiều thế kỉ bị thần học trung đại kìm hãm. Phong trào bắt đầu ở các thành thị giàu có của Italia vào thế kỉ XIV, rồi lan khắp Tây Âu, thịnh nhất vào thế kỉ XV – XVI.
Vì sao chọn “giá trị nhân bản, nhân văn”?
- Hoàn cảnh ra đời: giai cấp tư sản mới giàu lên nhưng chưa có địa vị chính trị, bị giáo lí phong kiến và Giáo hội cản trở, nên cần một tư tưởng mới khẳng định giá trị của con người trần thế.
- Nội dung cốt lõi: con người là trung tâm, có quyền hưởng hạnh phúc ngay ở cuộc sống này, có khả năng nhận thức thế giới bằng lí trí.
- Biểu hiện: văn học viết về con người thật với niềm vui, nỗi buồn; hội hoạ, điêu khắc tả cơ thể người chân thực, sinh động.
Loại trừ phương án khác
- Phương án chỉ nói khoa học: khoa học thời Phục hưng tiến bộ (thuyết nhật tâm, thiên văn học, giải phẫu học), nhưng đó là thành tựu cụ thể; điều xuyên suốt toàn bộ văn hoá Phục hưng là tư tưởng nhân văn.
- Phương án đề cao thần quyền, giáo lí: trái ngược hoàn toàn, vì Phục hưng phê phán thần quyền.
- Phương án đề cao đẳng cấp quý tộc: sai, tư tưởng Phục hưng gắn với giai cấp tư sản đang lên và đề cao giá trị cá nhân.
Đại diện tiêu biểu cần nhớ
| Lĩnh vực | Đại diện |
|---|---|
| Văn học | Dante (Italia), Shakespeare (Anh), Cervantes (Tây Ban Nha) |
| Hội hoạ, điêu khắc | Leonardo da Vinci, Michelangelo, Raphael |
| Khoa học | Copernicus, Galileo |
Ý nghĩa lịch sử
Phục hưng đánh một đòn mạnh vào hệ tư tưởng phong kiến và Giáo hội, giải phóng tư duy con người, mở đường cho phong trào cải cách tôn giáo, cho tiến bộ khoa học – kĩ thuật và chuẩn bị về mặt tư tưởng cho các cuộc cách mạng tư sản sau này.
Mẹo nhớ
Gặp từ “Phục hưng”, hãy nhớ ba chữ con người – lí trí – tự do. Phương án có cụm “nhân văn”, “nhân bản” hầu như luôn là đáp án đúng cho dạng câu hỏi này.
Bài tập luyện tập
- Nơi khởi đầu của phong trào Phục hưng là đâu? Đáp án: Italia.
- Kể tên hai danh hoạ thời Phục hưng. Đáp án: Leonardo da Vinci, Raphael (hoặc Michelangelo).
- Vì sao nói Phục hưng mở đường cho cách mạng tư sản? Gợi ý: vì nó giải phóng tư duy, đề cao con người và lí trí, làm lung lay hệ tư tưởng phong kiến.
Câu hỏi thường gặp
Văn hoá Phục hưng đề cao vấn đề gì?
Đề cao giá trị nhân bản, nhân văn: con người là trung tâm, đề cao lí trí, khả năng sáng tạo và tự do cá nhân, chống lại thần quyền và giáo điều trung đại.
Phong trào Phục hưng bắt đầu từ nước nào và khi nào?
Bắt đầu ở Italia vào thế kỉ XIV, sau đó lan sang các nước Tây Âu khác và đạt đỉnh cao vào thế kỉ XV – XVI.
Ai là đại diện tiêu biểu của Phục hưng?
Dante, Shakespeare, Cervantes trong văn học; Leonardo da Vinci, Michelangelo, Raphael trong hội hoạ và điêu khắc; Copernicus, Galileo trong khoa học.
Ý nghĩa của văn hoá Phục hưng là gì?
Giải phóng tư duy con người khỏi sự trói buộc của thần quyền, thúc đẩy khoa học – nghệ thuật phát triển và chuẩn bị tư tưởng cho các cuộc cách mạng tư sản.