Nghị luận về tầm quan trọng của việc bảo vệ rừng (4 mẫu)

Trả lời nhanh

Bài nghị luận về tầm quan trọng của việc bảo vệ rừng cần làm rõ ba ý. Thứ nhất, rừng là gì và nước ta đang ở thực trạng nào. Thứ hai, vì sao phải bảo vệ rừng: rừng điều hoà khí hậu, giữ đất, chống lũ, là nơi sống của sinh vật, nuôi sinh kế cho con người và gắn với lịch sử, văn hoá dân tộc. Thứ ba, cần làm gì để bảo vệ rừng. Bài viết nên có dẫn chứng cụ thể, có phản bác ý kiến trái chiều, và kết bằng hành động thiết thực của học sinh.

Đề bài và yêu cầu của kiểu bài

Đề bài: Viết bài văn nghị luận về tầm quan trọng của việc bảo vệ rừng.

Đây là kiểu bài nghị luận về một vấn đề của đời sống trong Ngữ văn 8 bộ Chân trời sáng tạo. Em không chỉ kể ra lợi ích của rừng mà phải lập luận: nêu luận điểm, dùng lí lẽ và bằng chứng để thuyết phục người đọc rằng bảo vệ rừng là việc cấp thiết. Một bài văn đạt yêu cầu thường có:

Ý kiến của người viết rõ ràng ngay từ mở bài.
Ít nhất 2–3 luận điểm, mỗi luận điểm có lí lẽ và bằng chứng (sự việc, hiện tượng, kinh nghiệm thực tế).
Một đoạn phản biện ý kiến trái chiều, ví dụ: “phát triển kinh tế thì phải khai thác rừng”.
Kết bài khẳng định lại vấn đề và đưa ra đề xuất, hành động.

Dàn ý chi tiết

Mở bài

Dẫn dắt bằng hình ảnh, câu hỏi hoặc một sự việc có thật, ví dụ một trận lũ quét ở miền núi hay những đợt nắng nóng kỉ lục.
Nêu vấn đề: bảo vệ rừng là bảo vệ sự sống của chính con người.

Thân bài

Giải thích: Rừng là hệ sinh thái gồm cây gỗ, động vật, vi sinh vật, đất và nguồn nước gắn bó với nhau. Bảo vệ rừng là không chặt phá, không đốt rừng trái phép, đồng thời trồng mới, chăm sóc và phục hồi rừng.
Vai trò của rừng, tức là lí do phải bảo vệ:
- Môi trường: cây hấp thụ khí cac-bô-níc, nhả ô-xi, lọc bụi và điều hoà nhiệt độ, độ ẩm. Rừng là “lá phổi xanh”.
- Phòng chống thiên tai: rễ cây giữ đất, giảm xói mòn, sạt lở và lũ quét. Rừng ngập mặn chắn sóng, giữ bờ biển.
- Đa dạng sinh học: rừng là ngôi nhà của vô số loài động, thực vật, trong đó có nhiều loài quý hiếm.
- Kinh tế và đời sống: rừng cho gỗ, dược liệu, lâm sản, nguồn nước sinh hoạt, du lịch sinh thái, sinh kế cho đồng bào miền núi.
- Lịch sử, văn hoá, quốc phòng: rừng che chở bộ đội trong kháng chiến, gắn với đời sống tinh thần của nhiều dân tộc, góp phần giữ gìn vùng biên giới.
Thực trạng: Nước ta đã có nhiều nỗ lực trồng rừng, nhưng vẫn còn nạn khai thác gỗ trái phép, đốt rừng làm rẫy, cháy rừng do bất cẩn, săn bắt động vật hoang dã. Hậu quả là đất bạc màu, lũ quét, hạn hán và nhiều loài mất nơi sống.
Phản biện: Có người cho rằng muốn giàu thì phải khai thác rừng. Thực ra khai thác bừa bãi chỉ có lợi trước mắt, còn cái giá phải trả về sau lớn hơn nhiều. Phát triển bền vững nghĩa là khai thác có kế hoạch, đi đôi với trồng lại rừng.
Giải pháp: Nhà nước thực thi nghiêm pháp luật về lâm nghiệp. Người dân được giao rừng, hưởng lợi từ việc giữ rừng. Mỗi người, nhất là học sinh, trồng cây, tiết kiệm giấy, không dùng sản phẩm từ động vật hoang dã và lên tiếng khi thấy hành vi phá rừng.

Kết bài

Khẳng định: giữ rừng hôm nay là giữ sự sống cho mai sau.
Nêu lời kêu gọi hoặc lời hứa hành động của bản thân.

Bài mẫu 1: Rừng là “lá phổi” và “tấm áo giáp” của Trái Đất

Mùa hè vừa rồi, khi ông bà ở quê gọi điện than rằng giếng nước cạn sớm hơn mọi năm, em mới chợt nhớ: quả đồi sau nhà ông, nơi ngày xưa phủ kín cây keo, cây sim, giờ chỉ còn trơ đất đỏ. Hai chuyện ấy có liên quan với nhau nhiều hơn ta tưởng. Điều đó nhắc em rằng bảo vệ rừng chính là bảo vệ cuộc sống của mỗi người.

Rừng không đơn giản là nơi có nhiều cây. Đó là một hệ sinh thái hoàn chỉnh, trong đó cây cối, muông thú, vi sinh vật, đất và nước nương tựa vào nhau. Bảo vệ rừng nghĩa là không để rừng bị chặt phá, đốt cháy, và còn phải trồng thêm, chăm sóc để rừng hồi sinh.

Trước hết, rừng là “lá phổi” của hành tinh. Mỗi chiếc lá giống như một nhà máy nhỏ: hấp thụ khí cac-bô-níc, nhả ra ô-xi, giữ lại bụi bẩn. Bước vào một cánh rừng giữa trưa hè, ai cũng cảm thấy mát hơn hẳn ngoài đường nhựa. Rừng còn giữ hơi ẩm, tạo mưa, điều hoà nhiệt độ cho cả một vùng rộng lớn. Khi Trái Đất đang nóng lên, mỗi héc-ta rừng được giữ lại là thêm một phần không khí trong lành cho con người.

Không chỉ vậy, rừng còn là “tấm áo giáp” chống thiên tai. Rễ cây đan chặt vào đất như những sợi dây néo, khiến nước mưa thấm từ từ xuống lòng đất thay vì cuốn phăng lớp đất mặt. Nước ngấm vào đất sẽ nuôi những mạch nước ngầm, đó là lí do giếng nhà ông em từng đầy quanh năm. Khi đồi trọc, mưa xuống là nước chảy tràn, kéo theo đất đá, còn mùa khô thì giếng cạn. Ở vùng ven biển, những dải rừng ngập mặn đứng chắn sóng, giữ cho bờ không bị xói lở.

Đáng buồn là ở nhiều nơi, rừng vẫn đang bị xâm hại vì những lợi ích trước mắt. Có người sẽ hỏi: chặt vài cây thì có sao? Nhưng hàng nghìn “vài cây” cộng lại sẽ thành cả quả đồi trọc. Vì vậy, bảo vệ rừng phải bắt đầu từ ý thức của từng người: không phá, không đốt, và trồng thêm ít nhất một cây mỗi năm.

Rừng đã lặng lẽ che chở con người suốt hàng nghìn năm. Đã đến lúc con người phải che chở lại cho rừng. Riêng em đã hứa với ông: Tết trồng cây năm nay, hai ông cháu sẽ phủ xanh lại một góc đồi sau nhà.

Bài mẫu 2: Cái giá phải trả khi rừng mất đi

Người ta thường chỉ nhận ra giá trị của một thứ khi đã mất nó. Với rừng, bài học ấy đắt đỏ hơn bất cứ thứ gì. Mỗi mùa mưa bão, những bản tin về lũ quét, sạt lở ở các tỉnh miền núi lại khiến cả nước đau lòng. Phía sau rất nhiều thảm hoạ ấy là những cánh rừng đầu nguồn đã bị thu hẹp. Bởi vậy, bảo vệ rừng không phải chuyện riêng của kiểm lâm mà là trách nhiệm sống còn của cả cộng đồng.

Hãy hình dung sườn núi có rừng như một miếng bọt biển khổng lồ. Mưa rơi xuống, tán lá đón bớt sức nước, lớp lá mục và rễ cây giữ nước lại rồi nhả ra từ từ. Khi rừng bị chặt trắng, “miếng bọt biển” biến mất. Nước mưa dồn xuống chân núi trong thời gian ngắn, cuốn theo bùn đất và tạo thành lũ quét. Thiệt hại khi đó không chỉ là nhà cửa, ruộng vườn mà có khi là cả tính mạng con người.

Mất rừng còn kéo theo những tổn thất âm thầm hơn. Đất không còn lớp che phủ sẽ bị rửa trôi, bạc màu, cây trồng kém phát triển. Sông suối bị bồi lắng, hồ chứa nước nhanh đầy bùn. Các loài vật mất nơi cư trú, nhiều loài có thể biến mất vĩnh viễn trước khi con người kịp hiểu hết giá trị của chúng. Một khu rừng có thể bị đốn hạ trong vài tuần, nhưng phải mất hàng chục năm, thậm chí lâu hơn, mới phục hồi được.

Có ý kiến cho rằng người dân nghèo phải phá rừng làm rẫy để sinh sống. Hoàn cảnh ấy là có thật và đáng cảm thông. Nhưng giải pháp không phải là để mặc rừng bị phá. Cần giúp người dân sống được nhờ giữ rừng: giao rừng cho cộng đồng chăm sóc, trồng cây dược liệu dưới tán rừng, làm du lịch sinh thái. Khi người dân thấy rừng còn thì mình no ấm, chính họ sẽ là người giữ rừng tốt nhất.

Bên cạnh đó, kẻ khai thác gỗ trái phép vì lòng tham phải bị xử lí thật nghiêm theo pháp luật. Mỗi người tiêu dùng cũng góp phần nếu nói “không” với đồ gỗ không rõ nguồn gốc và sản phẩm từ động vật hoang dã.

Thiên nhiên không đòi nợ ngay, nhưng luôn đòi đủ. Giữ lấy những cánh rừng hôm nay là cách để con cháu chúng ta không phải trả món nợ ấy bằng nước mắt.

Bài mẫu 3: Rừng trong lịch sử và tâm hồn người Việt

Đất nước ta có khoảng ba phần tư diện tích là đồi núi, và rừng đã gắn bó với người Việt từ thuở xa xưa. Rừng không chỉ là tài nguyên mà còn là một phần của lịch sử và tâm hồn dân tộc. Vì thế, bảo vệ rừng còn là gìn giữ một phần bản sắc của chính chúng ta.

Trong những năm kháng chiến, rừng là người bạn kiên trung của bộ đội. Những căn cứ địa, những con đường mòn xuyên Trường Sơn đều được rừng che chở. Tán cây che mắt quân thù, măng rừng, rau rừng nuôi người lính lúc thiếu đói. Câu nói quen thuộc “rừng che bộ đội, rừng vây quân thù” đã khái quát mối gắn bó ấy. Nhiều khu rừng ngày nay đã thành di tích lịch sử, nơi thế hệ trẻ tìm về để hiểu cha ông đã chiến đấu gian khổ ra sao.

Rừng cũng in đậm trong đời sống văn hoá của nhiều dân tộc. Với đồng bào vùng cao, có những khu rừng thiêng được cả bản cùng gìn giữ, không ai dám chặt cây. Những lễ hội, tiếng chiêng, câu hát, nghề đan lát, nghề thuốc nam đều gắn với cây rừng. Mất rừng, những giá trị văn hoá ấy cũng dần mai một.

Ở thời bình, rừng vẫn tiếp tục nuôi sống con người. Rừng cung cấp gỗ, mây tre, dược liệu quý, và là đầu nguồn của nhiều dòng sông. Những vườn quốc gia, khu bảo tồn còn mở ra hướng du lịch sinh thái, mang lại thu nhập mà không phải đốn hạ cây nào. Rừng ở vùng biên giới còn góp phần giữ vững an ninh, ổn định đời sống người dân nơi phên dậu của Tổ quốc.

Thế nhưng vẫn có những người coi rừng là “kho báu vô chủ”, muốn lấy bao nhiêu thì lấy. Họ quên rằng rừng là tài sản chung của cả dân tộc, của cả những thế hệ chưa ra đời. Phá rừng là quay lưng với ân tình mà rừng đã dành cho cha ông.

Là học sinh, em có thể bắt đầu bằng những việc nhỏ: tìm hiểu về các khu rừng di tích, tham gia trồng cây ở trường, kể cho bạn bè nghe về vai trò của rừng. Giữ rừng là giữ lại tiếng chim, dòng suối, câu chuyện lịch sử và cả niềm tự hào của người Việt.

Bài mẫu 4: Bảo vệ rừng bắt đầu từ những việc nhỏ của học sinh

Nhiều bạn nghĩ bảo vệ rừng là việc to tát, phải là kiểm lâm, nhà khoa học hay nhà nước mới làm được. Em lại tin rằng mỗi học sinh hoàn toàn có thể góp sức cho rừng, nếu hiểu rừng quan trọng đến mức nào và biết hành động đúng cách.

Trước hết, cần hiểu vì sao rừng đáng được bảo vệ. Rừng cho ta không khí sạch, giữ nước, giữ đất, che chắn thiên tai và là nhà của muôn loài. Gỗ làm bàn ghế, giấy làm vở viết, nhiều vị thuốc chữa bệnh cũng đến từ rừng. Nói cách khác, ngay cả khi sống ở thành phố, mỗi ngày chúng ta vẫn đang “dùng” rừng.

Chính vì gắn bó như vậy nên mỗi thói quen của chúng ta đều có ảnh hưởng tới rừng. Một tờ giấy dùng một mặt rồi vứt đi, một cuốn vở còn trống nửa đã bỏ, một tập giấy in thừa… đều là những phần rất nhỏ của một cái cây. Nhân lên với hàng triệu học sinh, con số ấy không hề nhỏ.

Vậy học sinh có thể làm gì? Em đề xuất mấy việc cụ thể sau:

Dùng giấy cả hai mặt, tận dụng vở cũ làm giấy nháp, tham gia thu gom giấy vụn để tái chế.
Tham gia Tết trồng cây, chăm sóc cây xanh ở trường và khu dân cư.
Khi đi dã ngoại, không đốt lửa bừa bãi, không bẻ cành, không mang động vật, cây rừng về nhà.
Không mua, không dùng sản phẩm làm từ động vật hoang dã.
Tuyên truyền qua bài viết, tranh vẽ, video ngắn về vai trò của rừng.

Có bạn sẽ bảo những việc này quá nhỏ, chẳng thay đổi được gì. Nhưng rừng cũng mọc lên từ từng hạt giống nhỏ. Quan trọng hơn, khi đã quen sống tiết kiệm và tôn trọng thiên nhiên từ nhỏ, lớn lên chúng ta sẽ không trở thành người phá rừng. Có khi chúng ta còn trở thành người làm ra chính sách, công nghệ để bảo vệ rừng tốt hơn.

Bảo vệ rừng không chờ ai cho phép, cũng không cần đợi đến khi lớn. Nó bắt đầu từ trang vở em đang viết hôm nay.

Hai đoạn văn ngắn tham khảo

Đoạn 1 (khoảng 150 chữ): Rừng giống như người mẹ hiền lặng lẽ chở che cho con người. Tán lá xanh lọc bụi, nhả ô-xi, làm dịu cái nắng gắt mùa hè. Bộ rễ chằng chịt giữ đất, giữ nước, khiến những trận mưa lớn không biến thành lũ dữ. Rừng còn là nhà của muôn loài và là nguồn gỗ, dược liệu, sinh kế cho biết bao gia đình. Vậy mà đâu đó vẫn có người chặt cây, đốt rừng chỉ vì cái lợi trước mắt. Khi rừng mất, đất bạc màu, suối cạn, lũ quét ập về, và chính con người là nạn nhân. Bởi vậy, bảo vệ rừng chính là tự bảo vệ mình. Mỗi chúng ta hãy trồng thêm một cây xanh, tiết kiệm từng trang giấy và lên tiếng trước hành vi phá rừng, để màu xanh còn mãi cho mai sau.

Đoạn 2 (đoạn phản biện): Có ý kiến cho rằng muốn phát triển kinh tế thì không thể không khai thác rừng. Ý kiến này đúng một phần, vì gỗ và lâm sản thật sự có giá trị. Tuy vậy, khai thác bừa bãi chỉ đem lại cái lợi ngắn hạn. Sau đó là những thiệt hại lâu dài như lũ lụt, hạn hán, mất đất canh tác, tốn kém gấp nhiều lần số tiền bán gỗ. Con đường đúng là khai thác có kế hoạch, trồng lại ngay sau khi khai thác, và phát triển những nghề sống được nhờ rừng còn nguyên như du lịch sinh thái, trồng dược liệu dưới tán rừng.

Mẹo viết bài thuyết phục hơn

Mở bài bằng trải nghiệm thật: một chuyến về quê, một bản tin thời sự, một buổi trồng cây. Cách này hấp dẫn hơn nhiều so với câu “Rừng là tài nguyên quý giá”.
Mỗi luận điểm một hình ảnh so sánh: “lá phổi”, “miếng bọt biển”, “tấm áo giáp”. Hình ảnh giúp lí lẽ dễ hiểu và dễ nhớ.
Nối nguyên nhân với hậu quả: mất rừng → đất không giữ nước → lũ quét, giếng cạn. Chuỗi lập luận chặt sẽ thuyết phục hơn liệt kê rời rạc.
Luôn có một đoạn phản biện: đây là phần nhiều bạn bỏ qua, trong khi nó thể hiện rõ năng lực nghị luận.
Kết bằng hành động cụ thể thay vì khẩu hiệu chung chung.

Lỗi sai thường gặp

Viết thành bài thuyết minh về rừng, chỉ liệt kê lợi ích mà không có ý kiến, không lập luận.
Đưa số liệu không chắc chắn hoặc tự bịa. Không nhớ chính xác thì nên dùng dẫn chứng định tính, chẳng hạn “nhiều tỉnh miền núi thường xuyên chịu lũ quét”.
Giải pháp chung chung kiểu “mọi người hãy bảo vệ rừng” mà không nói rõ ai làm gì, làm thế nào.
Lạm dụng câu cảm thán, giọng văn hô hào làm bài thiếu sức nặng lí lẽ.

Luyện tập

Bài 1: Viết câu chủ đề cho đoạn văn bàn về vai trò phòng chống thiên tai của rừng.
Gợi ý đáp án: “Rừng chính là tấm lá chắn tự nhiên giúp con người giảm nhẹ sức tàn phá của lũ quét, sạt lở và sóng biển.”
Bài 2: Tìm một bằng chứng để chứng minh cho lí lẽ “mất rừng làm nguồn nước cạn kiệt”.
Gợi ý đáp án: Ở những vùng đồi trọc, mùa khô suối nhanh cạn, giếng thiếu nước. Lí do là đất không còn lớp thực vật giữ nước mưa để nuôi mạch nước ngầm.
Bài 3: Phản bác ngắn gọn ý kiến: “Rừng ở xa thành phố nên người thành phố không cần quan tâm.”
Gợi ý đáp án: Người thành phố vẫn dùng nước từ các sông bắt nguồn từ rừng, dùng giấy và đồ gỗ, và cũng chịu ảnh hưởng khi khí hậu nóng lên. Vì vậy, bảo vệ rừng là trách nhiệm của tất cả mọi người.

Tài liệu cùng chủ đề

Nghị luận về vấn đề môi trường hoặc thiên nhiên mà em quan tâm
Nghị luận về hiện tượng xả rác bừa bãi
Soạn bài Viết văn bản kiến nghị về một vấn đề của đời sống
Văn mẫu 8 – Chân trời sáng tạo
Soạn văn 8 – Chân trời sáng tạo
Đề thi Ngữ văn 8 – Chân trời sáng tạo

Câu hỏi thường gặp

Bài nghị luận về tầm quan trọng của việc bảo vệ rừng nên có những luận điểm nào?

Nên có 3 nhóm ý: giải thích rừng và việc bảo vệ rừng; vai trò của rừng (môi trường, phòng chống thiên tai, đa dạng sinh học, kinh tế, lịch sử – văn hoá); thực trạng phá rừng và giải pháp. Nên thêm một đoạn phản biện ý kiến trái chiều.

Làm sao để bài văn không giống bài thuyết minh về rừng?

Hãy nêu rõ ý kiến của mình ngay từ mở bài. Mỗi đoạn cần có lí lẽ, bằng chứng và mối quan hệ nguyên nhân – hậu quả. Bài cũng nên có phần phản bác quan điểm khác, thay vì chỉ liệt kê đặc điểm và lợi ích của rừng.

Học sinh lớp 8 có thể đề xuất giải pháp gì để bảo vệ rừng?

Có thể đề xuất: dùng giấy hai mặt, thu gom giấy vụn tái chế, tham gia trồng và chăm sóc cây, không đốt lửa hay bẻ cành khi dã ngoại, không dùng sản phẩm từ động vật hoang dã, tuyên truyền về vai trò của rừng.

Có nên đưa số liệu vào bài nghị luận về bảo vệ rừng không?

Chỉ nên đưa số liệu khi em nhớ chính xác, chẳng hạn đồi núi chiếm khoảng ba phần tư diện tích nước ta. Nếu không chắc thì dùng dẫn chứng thực tế như lũ quét, sạt lở ở miền núi hay giếng cạn ở vùng đồi trọc.