Trả lời nhanh
Mẫu phiếu báo cáo kết quả thí nghiệm ở Khoa học tự nhiên 7, sách Cánh diều, có năm phần: mục đích, chuẩn bị, các bước tiến hành, giải thích kết quả, kết luận. Bài 20 dùng mẫu này cho thí nghiệm về quang hợp. Các bài sau, trong đó có thí nghiệm vận chuyển nước ở thân, ghi “báo cáo theo mẫu phiếu ở bài 20”, nghĩa là điền cùng các mục ấy, không bịa một khung khác.
Năm mục của phiếu và mỗi mục trả lời câu gì
Phiếu không phải bài văn cảm nghĩ. Mỗi mục trả lời một câu hỏi của người chấm.
| Mục | Câu hỏi mục ấy phải trả lời | Không viết |
|---|---|---|
| Tên thí nghiệm, ngày, nhóm | Bài nào, làm khi nào, ai cùng làm | lời chào, cảm ơn |
| 1. Mục đích | Thí nghiệm dùng để chứng minh điều gì | kể lại cả quy trình |
| 2. Chuẩn bị | Mẫu vật, dụng cụ, hóa chất đã dùng | kết quả đo |
| 3. Các bước | Làm theo thứ tự nào | giải thích lý thuyết dài |
| 4. Giải thích | Em nhìn thấy gì và vì sao hiện tượng ấy xảy ra | chép lại bước làm |
| 5. Kết luận | Mục đích đã được chứng minh chưa, trong điều kiện nào | thêm ý không có trong thí nghiệm |
Số liệu trong phiếu phải là số nhóm em đo. Phần dưới đây là cách viết, kèm số minh họa để em thấy một ô kết quả trông như thế nào. Khi làm thật, em thay bằng que đo, đồng hồ và màu lá của nhóm mình. Chép nguyên số minh họa trong khi cây của em cao khác đi là khai không đúng thí nghiệm.
Phiếu đã điền: tinh bột và ánh sáng
Đây là một phiếu hoàn chỉnh theo đúng năm mục, viết cho thí nghiệm phát hiện tinh bột trong lá. Nội dung khoa học giữ nguyên: lá được để tối để dùng hết tinh bột dự trữ, một phần lá bị che sáng, sau đó clorophyl được tẩy để phản ứng với iod dễ nhìn.
Ngày 12 tháng 3 năm 2026. Nhóm 2.
Tên thí nghiệm: Tìm tinh bột trong lá khi có và khi không có ánh sáng.
1. Mục đích: Kiểm tra tinh bột có được tạo ở phần lá được chiếu sáng hay không.
2. Chuẩn bị: Một chậu cây lá xanh đã để trong tối hai ngày; băng giấy đen; cồn; nước ấm để cách thủy; dung dịch iod; đĩa petri; kẹp.
3. Các bước: Che một nửa lá bằng băng đen, đưa cây ra sáng khoảng một buổi. Ngắt lá, bỏ băng, những lá vào cồn nóng cách thủy cho đến khi lá nhạt màu. Rửa lá bằng nước ấm, nhỏ iod, quan sát hai nửa lá.
4. Giải thích: Nửa lá từng được chiếu sáng chuyển xanh đen khi gặp iod, dấu hiệu có tinh bột. Nửa lá bị che vẫn vàng nâu, iod không đổi màu xanh đen, tức không có lượng tinh bột đủ để phản ứng. Cồn chỉ để tẩy sắc tố, không tạo ra tinh bột. Nước cách thủy dùng vì cồn dễ cháy, không đun cồn trực tiếp trên ngọn lửa.
5. Kết luận: Trong điều kiện của thí nghiệm, phần lá có ánh sáng tạo được tinh bột, phần lá không có ánh sáng thì không. Ánh sáng là điều kiện cần để lá tạo tinh bột.
Em thấy mục 4 không viết “lá đẹp” hay “thí nghiệm thành công”. Nó mô tả màu và nối màu với chất cần tìm. Iod cho phức màu xanh đen với tinh bột. Không có tinh bột thì không có màu ấy. Đó là mắt xích giải thích.
An toàn khi làm: cồn nóng để trong nước nóng, nhóm không cúi sát miệng cốc; iod bám màu nên đeo găng hoặc rửa tay ngay; không nếm lá đã ngâm hóa chất. Giáo viên trực tiếp giám sát bước đun.
Cách viết từng mục khi đề chỉ nói “theo mẫu”
Đề ở bài vận chuyển nước, hoặc bài chứng minh cây sinh trưởng, thường không in lại năm mục. Em tự lập phiếu rồi điền.
Mục đích viết một câu, có động từ “chứng minh” hoặc “kiểm tra”. Ví dụ với nước trong thân: kiểm tra nước có đi từ cuống lên lá hay không. Em không viết mục đích là “quan sát cây”, vì quan sát là việc làm, chưa phải điều cần chứng minh.
Phần chuẩn bị kê đủ để người khác làm lại được. Với thí nghiệm cần tây: hai đoạn thân còn lá, hai cốc nước, hai loại phẩm màu khác nhau, dao lam, kính lúp. Ghi số lượng thật. Thiếu phẩm màu thì không giải thích được vì sao lá đổi màu.
Các bước viết theo thứ tự thời gian, mỗi bước một ý. Cắm cọng cần tây vào nước màu, để nơi thoáng, quan sát lá sau từng khoảng thời gian, rồi cắt ngang cuống và soi. Em ghi giờ bắt đầu và giờ thấy màu lên lá, ví dụ sau vài chục phút gân lá ngả màu phẩm. Đó là số của nhóm em, không lấy của nhóm bên cạnh nếu hai nhóm để cây ở chỗ sáng khác nhau.
Giải thích trả lời “vì sao”. Màu đi lên lá theo bó mạch ở cuống, nhìn thấy thành những chấm màu trên lát cắt. Màu không tự nhuộm cả mặt lá cùng một lúc nếu mạch chưa dẫn. Kết luận một câu: nước mang chất màu đi trong thân lên lá theo mạch gỗ. Em chưa kết luận được hết cơ chế nếu thí nghiệm không đo áp suất hay không bịt khí khổng. Kết luận không được rộng hơn việc em vừa làm.
Phiếu ngắn cho thí nghiệm cây lớn lên
Cùng khung, khác số liệu. Ví dụ minh họa, em thay bằng số đo của nhóm:
- Mục đích: kiểm tra chiều cao cây đậu có tăng qua các lần đo không.
- Chuẩn bị: năm hạt đậu đã nảy mầm, năm cốc đất ẩm, thước, nước tưới.
- Các bước: trồng mỗi cốc một cây, để ra sáng, tưới đều, cứ ba ngày đo từ gốc đến ngọn.
- Kết quả minh họa của một cây: lần 1 là 3,4 cm, lần 2 là 5,6 cm, lần 3 là 10,2 cm. Ba lần đều tăng.
- Giải thích: chiều cao thêm nghĩa là có tế bào mới hoặc tế bào dài ra ở đỉnh thân. Một lần đo không chứng minh được sự tăng.
- Kết luận: trong 6 ngày theo dõi, cây đậu sinh trưởng về chiều cao.
Nếu một cây không tăng, em ghi cây ấy và nêu điều kiện khác, ví dụ cốc bị khô. Không xóa số để cả năm cây cùng một kết quả đẹp. Phiếu trung thực hơn phiếu tròn trịa.
Lỗi khiến phiếu bị trừ
Chép mục đích thành một đoạn lý thuyết quang hợp dài, rồi để trống màu lá. Người chấm cần màu em thấy. Ngược lại, chỉ viết “lá đổi màu” mà không nói nửa nào xanh đen, nửa nào không, thì chưa gắn với biến là ánh sáng.
Lẫn iod với cồn. Cồn tẩy màu xanh của lá. Iod phát hiện tinh bột. Đổi vai hai chất thì giải thích sụp.
Kết luận “mọi loài cây trên Trái Đất đều quang hợp như vậy” trong khi em mới làm một lá. Em thu hẹp câu kết vào điều kiện thí nghiệm, rồi mới nói kết quả phù hợp với kết luận của bài học.
Thiếu tên nhóm và ngày. Phiếu là biên bản, không phải bài làm không chủ. Ghi đủ dòng đầu trước khi viết mục 1.
Khi ôn, em bịt đáp án và tự điền năm mục cho một thí nghiệm bất kỳ trong bài. Nếu mục 4 nhắc lại mục 3 word-by-word, em chưa giải thích. Nếu mục 5 không trả lời được mục 1, em viết lạc mục đích. Hai dấu hiệu ấy đủ để sửa phiếu trước buổi nộp.
Câu hỏi thường gặp
Phiếu báo cáo kết quả thí nghiệm gồm những mục nào?
Gồm mục đích, chuẩn bị, các bước tiến hành, giải thích kết quả và kết luận, kèm tên thí nghiệm, ngày và tên nhóm.
Bài sau có phải lập một khung phiếu khác không?
Không. Khi đề nói theo mẫu phiếu ở bài 20, em giữ đúng năm mục ấy và chỉ đổi nội dung thí nghiệm.
Cồn và iod khác nhau thế nào trong thí nghiệm tinh bột?
Cồn tẩy màu xanh của lá để dễ nhìn. Iod tạo màu xanh đen với tinh bột. Hai chất không thay nhau.
Được chép số liệu minh họa vào phiếu của nhóm không?
Không. Số minh họa chỉ để thấy cách trình bày. Em ghi số và màu mà nhóm mình quan sát được.