Trả lời nhanh
Bài “Con đường của bé” (Tiếng Việt 3 tập 1, Kết nối tri thức, trang 127–128) là bài đọc nói về con đường quen thuộc gắn với tuổi thơ của bé. Để làm tốt, em đọc to rõ ràng, tìm các hình ảnh về con đường, rồi nêu cảm xúc của bé và của chính mình. Bài viết dưới đây hướng dẫn từng bước và có bài luyện tập.
Bài đọc này thuộc phần nào của sách?
Ở lớp 3, một bài học trong sách Tiếng Việt thường có các phần: đọc, trả lời câu hỏi về bài đọc, luyện từ và câu, rồi viết. Trang 127–128 là phần em đọc bài và làm việc với nội dung bài. Khi học, em nên mở sách song song với trang này để đối chiếu từng câu hỏi.
Lưu ý: trang này hướng dẫn cách làm để em tự tìm câu trả lời trong bài, không thay thế việc đọc bài trong sách. Những câu mẫu bên dưới là ví dụ do thầy cô tự đặt để em luyện kĩ năng.
Ba bước đọc hiểu một bài về “con đường”
- Đọc lần 1 – đọc đúng. Đọc to, ngắt nghỉ ở cuối dòng thơ hoặc cuối câu. Gặp từ khó phát âm thì dừng lại, đọc chậm vài lần.
- Đọc lần 2 – tìm hình ảnh. Gạch chân những từ chỉ cảnh vật hai bên đường: cây, hoa, mái nhà, bầu trời, người đi lại… Đó là những chi tiết giúp em trả lời câu hỏi “Con đường có gì đẹp?”.
- Đọc lần 3 – tìm cảm xúc. Hỏi mình: bé thấy thế nào khi đi trên con đường ấy? Vui, yêu mến hay tự hào? Từ nào trong bài cho thấy điều đó?
Các dạng câu hỏi thường gặp và cách trả lời
| Dạng câu hỏi | Cách làm |
|---|---|
| Con đường đi qua những nơi nào, có những gì? | Tìm các từ chỉ địa điểm và cảnh vật trong bài, liệt kê theo thứ tự xuất hiện. |
| Hình ảnh nào em thích nhất? Vì sao? | Chọn một hình ảnh, chép lại nguyên văn, rồi nói lí do bằng một câu bắt đầu “Em thích… vì…”. |
| Bé cảm thấy thế nào về con đường? | Tìm từ ngữ thể hiện tình cảm; trả lời bằng cả câu, nêu rõ từ làm căn cứ. |
| Em có con đường nào đáng nhớ không? | Kể về con đường của em: ở đâu, có gì, em nghĩ gì mỗi khi đi qua. |
Mẹo: câu trả lời đúng thường nằm ngay trong bài. Em đọc lại đoạn có từ khoá của câu hỏi, rồi diễn đạt lại bằng lời của mình, đừng trả lời “ý chung chung”.
Ví dụ phân tích hình ảnh (do thầy cô tự đặt)
Để em quen cách làm, thầy cô lấy bốn dòng thơ tự viết (không phải trong sách):
Đường quê nhỏ nhỏ quanh co
Hàng cây xòe lá che trò chuyện vui
Sớm mai bé bước chân thôi
Gió đưa hương lúa chào người đi qua.
- Cảnh vật: đường quê, hàng cây, lá, gió, hương lúa.
- Biện pháp nhân hoá: “gió… chào người đi qua” – gió được tả như người biết chào hỏi.
- Cảm xúc: nhẹ nhàng, thân thương, như cảnh vật cũng yêu mến bé.
Với bài trong sách, em làm tương tự: liệt kê cảnh vật, tìm từ gợi cảm xúc, tìm hình ảnh đặc biệt.
Luyện từ: các từ chỉ đặc điểm và hoạt động
Khi học bài về con đường, em thường gặp hai nhóm từ:
- Từ chỉ đặc điểm của con đường: dài, rộng, quanh co, thẳng tắp, rợp bóng cây…
- Từ chỉ hoạt động của bé và mọi người: đi, chạy, bước, nhìn, chào…
Lỗi hay gặp: nhầm từ chỉ đặc điểm với từ chỉ sự vật. Cách phân biệt: thêm từ “rất” phía trước. Nói được “rất dài”, “rất quanh co” thì đó là từ chỉ đặc điểm; “rất con đường” thì không nói được.
Luyện viết: đoạn văn về một con đường quen thuộc
Dàn ý 4 câu cho em:
- Giới thiệu con đường em chọn (đường đến trường, đường về nhà bà…).
- Tả cảnh: có gì hai bên đường, vào buổi nào thì đẹp nhất.
- Kể việc em thường làm khi đi qua.
- Nêu tình cảm của em.
Đoạn văn mẫu (tự viết): Con đường từ nhà đến trường của em không dài nhưng rất đẹp. Hai bên đường có những hàng phượng xanh mát, sáng nào cũng rộn tiếng chim hót. Mỗi buổi đi học, em thường nhìn những chiếc lá lay trong gió và chào các bác bán hàng quen. Em rất yêu con đường ấy vì nó cho em niềm vui trước mỗi buổi học.
Bài luyện tập có đáp án
- Câu 1. Tìm từ chỉ đặc điểm trong câu: “Con đường quanh co dẫn ra cánh đồng rộng.”
Đáp án: quanh co, rộng. - Câu 2. Tìm hình ảnh nhân hoá trong câu: “Hàng cây đứng gác bên đường chào bé.”
Đáp án: “đứng gác”, “chào bé” – cây được tả như con người. - Câu 3. Đặt một câu có từ chỉ đặc điểm về con đường nhà em.
Gợi ý: Con đường nhà em thẳng tắp và rợp bóng cây.
Lỗi sai thường gặp khi làm bài
- Trả lời thiếu cả câu, chỉ viết cụm từ. Hãy nhắc lại ý của câu hỏi ở đầu câu trả lời.
- Chép nguyên cả đoạn dài. Chỉ chép phần cần thiết, rồi giải thích thêm.
- Quên viết hoa đầu câu và đặt dấu chấm cuối câu.
Câu hỏi thường gặp
Bài Con đường của bé nằm ở trang nào trong Tiếng Việt 3 tập 1 Kết nối tri thức?
Theo thông tin của trang, bài được học ở trang 127–128 sách Tiếng Việt 3 tập 1, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống. Em mở sách đúng trang để đối chiếu bài đọc và câu hỏi.
Làm thế nào để trả lời câu hỏi đọc hiểu bài thơ về con đường?
Em đọc kĩ bài, gạch chân từ chỉ cảnh vật và cảm xúc, sau đó trả lời bằng câu đầy đủ, dựa vào từ ngữ có trong bài rồi nói thêm suy nghĩ của mình.
Làm sao phân biệt từ chỉ đặc điểm và từ chỉ sự vật?
Thử thêm từ "rất" vào phía trước. Nếu nói được như "rất dài", "rất đẹp" thì đó là từ chỉ đặc điểm; còn "con đường", "hàng cây" là từ chỉ sự vật.