Trả lời nhanh
Đơn vị của lực là niutơn, kí hiệu N. Khi gặp câu hỏi “Đơn vị nào sau đây là đơn vị của lực?”, em chọn phương án có niutơn (N). Các đơn vị như kg, m/s, J, Pa, W lần lượt là đơn vị của khối lượng, vận tốc, công (năng lượng), áp suất và công suất, không phải của lực.
Niutơn là gì?
Niutơn được đặt theo tên nhà bác học Isaac Newton. Đây là đơn vị đo lực trong Hệ đơn vị quốc tế (SI). Theo định nghĩa, 1 N là lực làm một vật có khối lượng 1 kg thu được gia tốc 1 m/s².
Vì vậy: 1 N = 1 kg·m/s². Công thức liên hệ là F = m·a, trong đó F tính bằng N, m tính bằng kg, a tính bằng m/s².
1 N lớn hay nhỏ? Hình dung cho dễ nhớ
Trọng lượng của vật được tính bằng P = 10·m (lấy g ≈ 10 m/s², đúng với cách làm ở THCS). Vậy một vật nặng 100 g (0,1 kg) có trọng lượng khoảng 0,1 × 10 = 1 N.
Mẹo nhớ: quả táo nhỏ hoặc gói kẹo khoảng 100 g thì nặng cỡ 1 N. Một học sinh nặng 40 kg có trọng lượng khoảng 400 N.
Các đơn vị lực thường gặp
| Đơn vị | Kí hiệu | Quy đổi |
|---|---|---|
| Niutơn | N | Đơn vị chuẩn (SI) |
| Kilôniutơn | kN | 1 kN = 1000 N |
| Mêganiutơn | MN | 1 MN = 1 000 000 N |
| Kilôgam lực (cũ, ít dùng) | kgf | 1 kgf ≈ 9,8 N |
Dụng cụ đo lực là lực kế; số chỉ trên lực kế có đơn vị N.
Vì sao các đơn vị khác không phải đơn vị của lực?
Trong đề trắc nghiệm, đáp án nhiễu thường là những đơn vị em đã học ở cùng chương. Hãy đối chiếu từng đơn vị với đại lượng của nó:
| Đơn vị | Là đơn vị của |
|---|---|
| kg (kilôgam) | Khối lượng – lượng chất của vật, không phải lực |
| m/s | Tốc độ, vận tốc |
| m/s² | Gia tốc |
| J (jun) | Công, năng lượng |
| W (oát) | Công suất |
| Pa (pascal), N/m² | Áp suất |
| m, cm, km | Độ dài |
Lỗi sai thường gặp
- Nhầm kg với N: “Vật nặng 5 kg” nói về khối lượng; trọng lượng của nó là khoảng 50 N.
- Nhầm N với N/m²: N/m² (hay Pa) là áp suất, tức lực tác dụng trên mỗi mét vuông diện tích.
- Viết sai kí hiệu: niutơn viết hoa N; kilôniutơn viết kN (k thường, N hoa).
Bài luyện tập
- Một thùng hàng có khối lượng 6 kg. Tính trọng lượng của thùng hàng (lấy g = 10 m/s²).
Đáp án: P = 10 × 6 = 60 N. - Đổi 2500 N ra kN.
Đáp án: 2500 N = 2,5 kN. - Một lực làm vật có khối lượng 5 kg chuyển động với gia tốc 3 m/s². Tính độ lớn lực.
Đáp án: F = m·a = 5 × 3 = 15 N.
Tóm tắt
Lực → đo bằng lực kế → đơn vị là niutơn (N). Hễ thấy đơn vị là N trong đáp án thì đó là đơn vị của lực; còn kg là của khối lượng, J của công, Pa của áp suất, W của công suất.
Câu hỏi thường gặp
Đơn vị của lực là gì?
Đơn vị của lực trong hệ SI là niutơn, kí hiệu N.
1 N bằng bao nhiêu kg·m/s²?
1 N = 1 kg·m/s², tức là lực làm vật khối lượng 1 kg thu được gia tốc 1 m/s².
Kilôgam (kg) có phải đơn vị của lực không?
Không. Kilôgam là đơn vị của khối lượng. Trọng lượng (một loại lực) của vật có khối lượng 1 kg khoảng 10 N.
Dụng cụ nào dùng để đo lực?
Lực kế. Số chỉ của lực kế được ghi theo đơn vị niutơn (N).