Trả lời nhanh
Để viết đúng bài nghe – viết “Bầu trời ngoài cửa sổ”, em làm theo bốn bước: nghe cả đoạn một lượt, viết từng cụm từ khi thầy cô đọc, soát lại sau khi viết xong và sửa lỗi bằng bút khác màu. Những chỗ dễ sai nhất là các cặp s/x, tr/ch, d/gi/r, dấu hỏi/dấu ngã và chữ viết hoa đầu câu. Bên dưới có đoạn tự luyện để em thực hành.
Bốn bước làm bài nghe – viết
- Nghe lượt đầu. Em chỉ nghe, chưa viết, để hiểu đoạn nói về điều gì. Với bài này, đoạn văn tả bầu trời nhìn qua khung cửa sổ, nên em sẽ gặp nhiều từ chỉ cảnh vật, màu sắc.
- Viết theo từng cụm. Thầy cô đọc từng cụm từ hai lượt. Em nghe cả cụm rồi mới viết, không viết từng chữ rời rạc.
- Soát lỗi. Khi thầy cô đọc lại cả bài, em dò từng câu: chữ hoa đầu câu, dấu chấm cuối câu, dấu thanh.
- Sửa lỗi. Gạch chân chữ sai, viết lại chữ đúng bên cạnh, đừng tẩy xoá làm bẩn bài.
Những cặp chữ dễ nhầm khi viết về bầu trời, cửa sổ
| Cặp dễ nhầm | Từ đúng thường gặp | Mẹo nhớ |
|---|---|---|
| s / x | bầu trời xanh, sáng sớm, cửa sổ | “Cửa sổ” viết s vì nghĩa là ô thoáng để nhìn ra ngoài; không có “cửa xổ”. |
| tr / ch | trời, trong, chim, chiều | Từ chỉ bầu “trời” viết tr; từ chỉ buổi “chiều” viết ch. |
| d / gi / r | gió, rộng, dịu | Đọc to từng chữ, nếu vần là “ió” thì thường viết gi. |
| dấu hỏi / ngã | nhỏ nhắn, sạch sẽ, mềm mại, nhẹ nhàng | Từ láy có hai tiếng cùng nhóm thanh: hoặc cùng nhóm ngang – hỏi – sắc (nhỏ nhắn), hoặc cùng nhóm huyền – ngã – nặng (sạch sẽ, mềm mại). |
Bài tự luyện: nghe – viết đoạn ngắn
Em nhờ bố mẹ hoặc anh chị đọc chậm đoạn sau (đoạn viết riêng để luyện tập, không phải bài trong sách), em viết vào vở rồi tự so với bản gốc:
Sáng sớm, tôi mở cửa sổ ra. Bầu trời xanh trong, vài đám mây trắng trôi chầm chậm. Gió nhẹ đưa hương hoa bưởi vào phòng. Tôi hít một hơi thật sâu, thấy lòng nhẹ nhàng.
Chấm điểm cho mình
- Mỗi chữ sai lỗi chính tả, thanh hoặc thiếu chữ trừ 0,5 điểm; chữ không viết hoa đúng cũng trừ 0,5 điểm.
- Các chữ cần soát kĩ: sáng sớm, cửa sổ, trong, chầm chậm, gió, hương, bưởi, sâu, nhẹ nhàng.
- Đoạn có 35 chữ. Nếu em viết đúng từ 33 chữ trở lên thì đã làm rất tốt.
Bài tập chính tả đi kèm
- Điền s hoặc x: cửa …ổ, bầu trời …anh, …áng bừng. Đáp án: sổ, xanh, sáng.
- Điền tr hoặc ch: …ời xanh, …ầm …ậm. Đáp án: trời xanh, chầm chậm.
- Đặt dấu thanh cho đúng: mem mai, sach se, nho nhan. Đáp án: mềm mại, sạch sẽ, nhỏ nhắn.
Lỗi sai thường gặp
- Viết “cửa xổ” thay vì “cửa sổ”.
- Quên viết hoa chữ đầu câu sau dấu chấm.
- Viết thiếu chữ vì không nghe hết cụm từ.
- Không soát bài nên bỏ sót dấu chấm cuối câu.
Em hãy luyện mỗi ngày một đoạn ngắn khoảng 10 phút, sau một tuần chữ viết và tốc độ nghe của em sẽ tiến bộ rõ rệt.
Câu hỏi thường gặp
Cửa sổ viết là s hay x?
Viết là “cửa sổ” với chữ s. Không có từ “cửa xổ” trong tiếng Việt.
Bài nghe – viết cần chú ý những gì?
Chữ hoa đầu câu, dấu câu, các cặp s/x, tr/ch, d/gi/r và dấu hỏi/ngã. Sau khi viết xong cần soát lại.
Làm sao luyện nghe – viết ở nhà?
Nhờ người thân đọc từng cụm từ hai lượt, em viết rồi tự đối chiếu bản gốc và ghi lại các chữ sai để luyện lại.