Lý thuyết Tin học 9 Bài 4: Tìm hiểu thư điện tử (kèm 10 câu trắc nghiệm)

Trả lời nhanh

Thư điện tử (email) là dịch vụ chuyển thư dưới dạng số qua mạng máy tính (Internet), thông qua các hộp thư do hệ thống thư điện tử quản lý. Địa chỉ thư có dạng <tên đăng nhập>@<tên máy chủ lưu hộp thư>, ví dụ [email protected]. Muốn gửi, nhận thư, em cần có tài khoản, đăng nhập hộp thư rồi soạn hoặc đọc thư.

1. Thư điện tử là gì?

Hãy hình dung thư tay: em viết giấy, bỏ vào phong bì, nhờ bưu điện chuyển đi mấy ngày mới tới. Thư điện tử làm đúng việc đó nhưng nội dung là dữ liệu số, truyền qua mạng và đến hộp thư người nhận chỉ sau vài giây.

Thư điện tử là dịch vụ chuyển thư dưới dạng số trên mạng máy tính (Internet) thông qua các hộp thư điện tử, được quản lý và vận hành bởi hệ thống thư điện tử. Một số nhà cung cấp quen thuộc: Gmail (Google), Yahoo Mail (Yahoo), Outlook (Microsoft).

Ưu điểm của thư điện tử

  • Chi phí thấp: dùng dịch vụ miễn phí hoặc chỉ tốn cước Internet.
  • Nhanh: thời gian chuyển gần như tức thời, dù người nhận ở xa.
  • Gửi được cho nhiều người trong một lần soạn thư.
  • Gửi kèm tệp: văn bản, hình ảnh, âm thanh, video… dưới dạng tệp đính kèm.

Điều cần cẩn trọng

  • Tệp đính kèm có thể chứa virus, nên quét virus trước khi mở, nhất là thư từ người lạ.
  • Không chia sẻ mật khẩu hộp thư và không trả lời các thư lừa đảo, yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân.

2. Hệ thống thư điện tử gồm những gì?

Để một bức thư đi từ máy em đến máy bạn, cần có đủ bốn thành phần sau:

  1. Tài khoản thư điện tử của người gửi và người nhận: mỗi người có một địa chỉ để gửi, nhận thư.
  2. Máy chủ thư điện tử: các máy chủ được cài phần mềm quản lý thư, có nhiệm vụ lưu hộp thư và chuyển thư.
  3. Hệ thống vận chuyển: chính là mạng máy tính (Internet).
  4. Máy tính của người dùng có phần mềm thích hợp (trình duyệt web hoặc chương trình thư) để soạn, gửi, nhận thư.
Sơ đồ hệ thống thư điện tử: người gửi, máy chủ thư, mạng Internet, máy chủ thư, người nhận
Đường đi của một bức thư điện tử từ người gửi đến người nhận

Mẹo nhớ: “Có người – có máy chủ – có đường truyền – có máy dùng”. Thiếu một trong bốn thì thư không đi được.

3. Địa chỉ thư điện tử

Mỗi hộp thư gắn với một địa chỉ riêng, có cấu trúc:

<Tên đăng nhập> @ <Tên máy chủ lưu hộp thư>

  • Phần trước kí hiệu @ là tên đăng nhập do người dùng đặt.
  • Phần sau @ là tên máy chủ của nhà cung cấp dịch vụ.
  • Hai hộp thư cùng nhà cung cấp phải có tên đăng nhập khác nhau, nên mỗi địa chỉ là duy nhất trên toàn cầu.
Địa chỉ Có phải địa chỉ thư điện tử? Giải thích
[email protected] Đúng Có tên đăng nhập, kí hiệu @, tên máy chủ
www.dantri.com.vn Sai Địa chỉ trang web, không có @
gmail.com@lanhoa Sai Đặt ngược: tên máy chủ nằm trước @
lanhoa@ Sai Thiếu tên máy chủ

Lưu ý: người gửi phải ghi chính xác địa chỉ người nhận, chỉ sai một kí tự thư sẽ không đến đúng người.

4. Mở tài khoản thư điện tử

  • Đăng ký với nhà cung cấp dịch vụ Internet, hoặc với nhà cung cấp dịch vụ thư miễn phí như Google, Yahoo, Microsoft… ở bất kỳ đâu trên thế giới.
  • Sau khi đăng ký, em được cấp một hộp thư (mailbox) cùng tên đăng nhập và mật khẩu.
  • Hộp thư gắn với một địa chỉ thư điện tử, dùng để gửi và nhận thư.

Em không cần xin phép cơ quan nào hay phải sở hữu website riêng mới tạo được hộp thư. Đây là chỗ nhiều bạn nhầm khi làm trắc nghiệm.

5. Đăng nhập, nhận và gửi thư

Các bước đăng nhập hộp thư đã có

  1. Mở trình duyệt (kết nối Internet).
  2. Truy cập trang web của nhà cung cấp dịch vụ thư điện tử.
  3. Gõ tên đăng nhập và mật khẩu.
  4. Nhấn Enter hoặc nháy nút Đăng nhập.

Các chức năng chính của dịch vụ thư điện tử

  • Mở và xem danh sách thư đã nhận trong hộp thư.
  • Mở, đọc nội dung một thư cụ thể (nháy chuột vào thư đó trong danh sách).
  • Soạn thư và gửi cho một hoặc nhiều người.
  • Trả lời thư.
  • Chuyển tiếp thư cho người khác.

Khi soạn thư, em thường điền: địa chỉ người nhận, tiêu đề thư, nội dung, có thể đính kèm tệp rồi nháy Gửi. Phân biệt nhanh: Trả lời gửi ngược lại cho người đã gửi thư; Chuyển tiếp gửi thư em nhận được cho một người khác.

6. Lỗi sai thường gặp

  • Cho rằng hai người có thể trùng địa chỉ thư. Không thể, vì địa chỉ là duy nhất.
  • Nhầm địa chỉ thư điện tử với địa chỉ trang web (www…, http://…). Nhớ: có @ mới là email.
  • Đảo thứ tự đăng nhập: phải mở Internet → vào trang web dịch vụ → nhập tên, mật khẩu → bấm Đăng nhập.
  • Mở tệp đính kèm lạ mà không kiểm tra virus.

7. 10 câu trắc nghiệm có đáp án giải thích

Câu 1. Thư điện tử là dịch vụ chuyển thư dưới dạng nào? A. Số B. Kí tự C. Media D. Audio

Đáp án: A. Thư được chuyển dưới dạng số qua mạng máy tính, và có thể đính kèm văn bản, hình ảnh, video.

Câu 2. Một người dùng dịch vụ thư điện tử miễn phí của Google. Địa chỉ nào viết đúng? A. gmail.com@yahoo2010 B. [email protected] C. [email protected] D. B và C đều đúng

Đáp án: C. Phương án A đảo vị trí tên đăng nhập và tên máy chủ. Phương án B đúng cú pháp nhưng là của Yahoo, không phải Google. Vì B sai nên D sai.

Câu 3. Phát biểu nào về thư điện tử là SAI? A. Tệp đính kèm có thể chứa virus nên cần kiểm tra trước khi dùng B. Hai người có thể có địa chỉ thư giống nhau, ví dụ [email protected] C. Một người có thể gửi thư cho chính mình nhiều lần D. Có thể gửi một thư đến 10 địa chỉ khác nhau

Đáp án: B. Mỗi địa chỉ thư là duy nhất. Các phương án A, C, D đều đúng.

Câu 4. Để tạo một hộp thư điện tử mới: A. Phải được cơ quan quản lý Internet cho phép B. Phải có ít nhất một địa chỉ website C. Không thể tự tạo hộp thư mới D. Có thể đăng ký qua nhà cung cấp dịch vụ Internet hoặc các trang web cung cấp thư miễn phí

Đáp án: D. Ai cũng có thể đăng ký tài khoản, không cần xin phép hay sở hữu website.

Câu 5. Sắp xếp các thao tác đăng nhập hộp thư đã có: (1) Gõ tên đăng nhập và mật khẩu; (2) Truy cập trang web dịch vụ thư điện tử; (3) Mở Internet; (4) Nháy nút Đăng nhập. A. 1–2–3–4 B. 3–2–1–4 C. 4–3–2–1 D. 2–3–1–4

Đáp án: B. Phải có kết nối Internet trước, rồi vào trang web, nhập thông tin, cuối cùng bấm Đăng nhập.

Câu 6. Địa chỉ nào là địa chỉ thư điện tử? A. www.vnexpress.net B. [email protected] C. http://www.mail.google.com D. www.dantri.com

Đáp án: B. Chỉ B có dạng <tên đăng nhập>@<tên máy chủ>. Ba phương án còn lại là địa chỉ trang web.

Bốn câu dưới đây do tailieumoi.vn tự biên soạn để em luyện thêm.

Câu 7. Trong địa chỉ [email protected], phần nào là tên máy chủ lưu hộp thư? A. minhanh B. @ C. gmail.com D. minhanh@gmail

Đáp án: C. Phần sau kí hiệu @ là tên máy chủ của nhà cung cấp; phần trước @ là tên đăng nhập.

Câu 8. Chức năng “Chuyển tiếp” của thư điện tử dùng để làm gì? A. Gửi thư em đã nhận cho người khác B. Xoá thư khỏi hộp thư C. Đổi mật khẩu hộp thư D. Gửi lại thư cho đúng người đã gửi

Đáp án: A. D là chức năng “Trả lời”. B và C không phải chức năng chuyển tiếp.

Câu 9. Điều nào KHÔNG phải ưu điểm của thư điện tử? A. Chi phí thấp B. Gửi được cho nhiều người cùng lúc C. Gửi kèm được tệp D. Luôn bảo đảm thư và tệp đính kèm không có virus

Đáp án: D. Thư điện tử không tự bảo đảm an toàn, tệp đính kèm vẫn có thể chứa virus.

Câu 10. Trong hệ thống thư điện tử, “hệ thống vận chuyển thư” là gì? A. Máy chủ thư điện tử B. Mạng máy tính C. Hộp thư của người nhận D. Phần mềm soạn thư

Đáp án: B. Mạng máy tính (Internet) là đường truyền thư. Máy chủ lưu và xử lý thư; hộp thư và phần mềm là các thành phần khác.

8. Bài luyện tập

Bài 1. Trong các chuỗi sau, chuỗi nào đúng cú pháp địa chỉ thư điện tử: (a) [email protected]; (b) @gmail.com; (c) thuha.gmail.com; (d) thuha@?

Đáp án: Chỉ (a). (b) thiếu tên đăng nhập, (c) không có @, (d) thiếu tên máy chủ.

Bài 2. Em muốn gửi bài tập nhóm (một tệp Word) cho cô giáo và hai bạn trong nhóm. Nêu các bước thực hiện.

Gợi ý đáp án: Đăng nhập hộp thư → chọn Soạn thư → nhập địa chỉ ba người nhận → ghi tiêu đề, nội dung → đính kèm tệp Word → nháy Gửi.

Bài 3. Em nhận được thư từ người lạ, báo trúng thưởng và yêu cầu mở tệp đính kèm, nhập mật khẩu hộp thư. Em nên làm gì?

Gợi ý đáp án: Không mở tệp, không cung cấp mật khẩu, xoá thư hoặc báo cho thầy cô, bố mẹ. Đây rất có thể là thư lừa đảo hoặc chứa virus.

Câu hỏi thường gặp

Thư điện tử là gì?

Thư điện tử (email) là dịch vụ chuyển thư dưới dạng số trên mạng máy tính (Internet) thông qua các hộp thư điện tử do hệ thống thư điện tử quản lý và vận hành. Thư có thể kèm văn bản, hình ảnh, video.

Địa chỉ thư điện tử có cấu trúc như thế nào?

Địa chỉ có dạng @, ví dụ [email protected]. Phần trước @ do người dùng đặt, phần sau @ là máy chủ của nhà cung cấp dịch vụ.

Hai người có thể có cùng một địa chỉ thư điện tử không?

Không. Hai hộp thư cùng nhà cung cấp phải có tên đăng nhập khác nhau nên mỗi địa chỉ thư điện tử là duy nhất trên toàn cầu.

Hệ thống thư điện tử gồm những thành phần nào?

Gồm tài khoản thư điện tử của người gửi và người nhận, máy chủ thư điện tử, hệ thống vận chuyển là mạng máy tính và máy tính của người dùng có phần mềm để soạn, gửi, nhận thư.