Trả lời nhanh
Nhiệt độ trung bình của lớp nước bề mặt toàn bộ đại dương thế giới khoảng 17 °C. Đây là giá trị trung bình trên toàn cầu: vùng xích đạo và nhiệt đới nóng hơn nhiều (khoảng 26–28 °C), còn vùng gần cực lạnh sâu tới gần hoặc dưới 0 °C. Khi gặp câu hỏi dạng “khoảng bao nhiêu”, em chọn con số 17 °C và nhớ rằng nó nằm giữa hai thái cực nóng và lạnh ấy.
Vì sao nhiệt độ nước biển chỉ trung bình 17 °C?
Năng lượng Mặt Trời đến Trái Đất không đều: càng gần xích đạo càng nhiều, càng gần cực càng ít. Nước ở hai miền cực rất lạnh, nước ở miền nhiệt đới rất ấm. Lấy trung bình cho toàn bộ bề mặt đại dương (trong đó vùng ôn đới và cận cực chiếm diện tích lớn) ta được khoảng 17 °C.
Nhiệt độ nước biển thay đổi theo những yếu tố nào?
| Yếu tố | Ảnh hưởng đến nhiệt độ |
|---|---|
| Vĩ độ | Giảm dần từ xích đạo về hai cực, vì góc chiếu và thời gian chiếu sáng giảm |
| Độ sâu | Càng xuống sâu càng lạnh; ở vực sâu chỉ còn vài độ C |
| Dòng biển | Dòng nóng làm ấm vùng ven bờ đi qua, dòng lạnh làm lạnh vùng ven bờ |
| Mùa | Mùa hạ nước ấm hơn mùa đông, nhưng biên độ năm nhỏ hơn trên lục địa |
| Biển kín, biển nửa kín | Có thể nóng hoặc lạnh hơn đại dương mở, ví dụ Biển Đỏ rất ấm |
Vì sao biên độ nhiệt của đại dương nhỏ?
Nước có nhiệt dung riêng lớn: nó nóng lên chậm và nguội đi chậm. Nhờ vậy nhiệt độ nước biển ít dao động giữa ngày và đêm, giữa mùa nóng và mùa lạnh. Đây cũng là lý do vùng ven biển có khí hậu ôn hoà hơn nội địa cùng vĩ độ.
Phân biệt với các con số dễ nhầm
- Độ muối trung bình của nước biển là khoảng 35‰, không phải 17.
- Nhiệt độ ở vùng xích đạo (khoảng 27 °C) cao hơn mức trung bình toàn cầu.
- Nhiệt độ lớp nước sâu rất thấp so với lớp mặt, nên không thể lấy làm trung bình bề mặt.
Mẹo làm bài trắc nghiệm
- Câu hỏi có từ “bề mặt” và “toàn bộ đại dương thế giới”: chọn số trung bình 17 °C.
- Nếu đề hỏi “vùng nhiệt độ cao nhất”, hãy nghĩ ngay đến vùng gần xích đạo và nhiệt đới.
- Phương án quá cao (trên 25 °C) thường là nhiệt độ vùng nóng; phương án quá thấp (dưới 5 °C) là vùng cực hoặc nước sâu.
Lỗi sai thường gặp
- Nhầm nhiệt độ trung bình với nhiệt độ cao nhất của mặt biển.
- Cho rằng càng sâu càng nóng; thực tế ngược lại.
- Quên rằng dòng biển nóng và lạnh có thể làm hai vùng cùng vĩ độ có nhiệt độ khác hẳn nhau.
Luyện tập có đáp án
- Nhân tố nào làm nhiệt độ nước biển giảm dần từ xích đạo về cực? Đáp án: vĩ độ (lượng bức xạ Mặt Trời giảm).
- Vì sao vùng ven bờ có dòng biển lạnh chảy qua thường mát và khô hơn? Đáp án: nước lạnh làm lạnh không khí phía trên, hạn chế bốc hơi và mây mưa.
- Nhiệt độ trung bình của lớp nước mặt đại dương thế giới là bao nhiêu? Đáp án: khoảng 17 °C.
Câu hỏi thường gặp
Nhiệt độ trung bình của đại dương thế giới là bao nhiêu?
Khoảng 17 °C đối với lớp nước bề mặt toàn bộ đại dương thế giới.
Nhiệt độ nước biển cao nhất ở đâu?
Ở vùng gần xích đạo và nhiệt đới, khoảng 26–28 °C, một số biển kín như Biển Đỏ còn cao hơn.
Vì sao nước biển càng sâu càng lạnh?
Bức xạ Mặt Trời chỉ làm nóng lớp nước mặt; xuống sâu ánh sáng và nhiệt không tới được nên nước lạnh dần.
Độ muối trung bình của nước biển là bao nhiêu?
Khoảng 35‰, tức mỗi lít nước biển chứa trung bình khoảng 35 gam muối.