Trả lời nhanh
Đáp án A: lãnh thổ châu Âu kéo dài từ khoảng 36°B đến 71°B. Châu Âu nằm hoàn toàn ở nửa cầu Bắc, nên các vĩ độ đều là vĩ độ Bắc. Phương án B (36°N đến 71°N) chỉ vĩ độ Nam nên không phù hợp với vị trí thật của châu lục.
Đề bài và hai phương án cần phân biệt
Câu hỏi: “Lãnh thổ châu Âu kéo dài từ…”. Hai phương án đang được tìm kiếm nhiều là:
- A. từ khoảng 36°B đến 71°B;
- B. từ khoảng 36°N đến 71°N.
Hai phương án có cùng con số, chỉ khác chữ cái cuối. Vì thế, điều cần nhớ là B = Bắc và N = Nam (cách viết tiếng Việt).
Vì sao chọn A?
- Châu Âu ở nửa cầu Bắc. Toàn bộ châu lục nằm phía trên xích đạo, nên vĩ độ phải ghi là vĩ độ Bắc (°B).
- Điểm cực Bắc và cực Nam. Cực Bắc trên đất liền là mũi Nordkinn (Na Uy), khoảng 71°B. Cực Nam của đại lục ở gần eo biển Gibraltar (Tây Ban Nha), khoảng 36°B.
- Khoảng cách bắc – nam. 71° − 36° = 35°. Mỗi độ vĩ tuyến dài khoảng 111 km, nên châu Âu dài chừng 3 900 km theo chiều bắc – nam.
Loại trừ phương án sai
| Phương án | Nhận xét | Kết luận |
|---|---|---|
| A. 36°B – 71°B | Đúng nửa cầu, đúng giới hạn vĩ độ | Chọn |
| B. 36°N – 71°N | Đây là vĩ độ Nam. Nếu đúng thì châu Âu phải nằm gần Nam Cực, trái với thực tế | Loại |
Lưu ý: nếu đề của bạn còn các phương án khác với những số khác (ví dụ 10°B – 50°B), hãy so với khoảng 36°B – 71°B để loại trừ.
Hệ quả của vị trí này
- Phần lớn châu Âu nằm trong đới ôn hòa, nên khí hậu ôn đới chiếm ưu thế.
- Phần cực Bắc (Bắc Âu) vượt qua vòng cực Bắc (khoảng 66°33’B), nên có hiện tượng ngày đêm dài ngắn khác thường ở vùng này.
- Châu Âu không có đới nóng. Chí tuyến Bắc (khoảng 23°27’B) nằm ở phía nam lục địa, nên không đi qua châu Âu.
- Vĩ độ cao nhưng khí hậu vẫn ôn hòa ở phía tây nhờ dòng biển nóng Bắc Đại Tây Dương và gió Tây ôn đới.
Mẹo nhớ và lỗi sai thường gặp
- Mẹo: “Bắc – B – Bắc Âu”. Châu Âu ở phía bắc, nên chọn chữ B.
- Lỗi 1: nhầm N với “North” (Bắc trong tiếng Anh). Trong sách tiếng Việt, N là Nam, nên phải đọc kỹ kí hiệu.
- Lỗi 2: nhầm vĩ độ với kinh độ. Chiều bắc – nam đo bằng vĩ độ; chiều đông – tây đo bằng kinh độ.
- Lỗi 3: nghĩ châu Âu nằm ở vùng nhiệt đới vì “36°” là nhỏ. Thực tế 36°B vẫn nằm ngoài chí tuyến Bắc.
Bài luyện tập
- Bài 1. Nếu một điểm ở 50°B thì nằm trong khoảng vĩ độ kéo dài của châu Âu không?
Đáp án: Có, vì 36°B < 50°B < 71°B. - Bài 2. Tính khoảng cách bắc – nam của châu Âu theo km (lấy 1° ≈ 111 km).
Đáp án: 35 × 111 = 3 885 km, tức khoảng 3 900 km. - Bài 3. Điền vào chỗ trống: Châu Âu nằm ở nửa cầu ……, phần lớn thuộc đới khí hậu ……
Đáp án: nửa cầu Bắc; đới ôn hòa.
Câu hỏi thường gặp
Lãnh thổ châu Âu kéo dài từ vĩ độ nào đến vĩ độ nào?
Từ khoảng 36°B đến 71°B, tức toàn bộ nằm ở nửa cầu Bắc.
N trong 36°N có phải là Bắc không?
Trong cách viết tiếng Việt, B là Bắc và N là Nam. Vì vậy 36°N là vĩ độ Nam, không phải vị trí của châu Âu.
Châu Âu dài bao nhiêu km theo chiều bắc – nam?
Chênh lệch vĩ độ khoảng 35°, mỗi độ gần 111 km, nên dài khoảng 3 900 km.
Châu Âu thuộc đới khí hậu nào là chủ yếu?
Phần lớn thuộc đới ôn hòa, một phần nhỏ phía bắc thuộc đới lạnh.