Trả lời nhanh
Bài 8 yêu cầu em chọn một nền kinh tế châu Á (Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc, Xin-ga-po…) và viết báo cáo gồm ba phần: khái quát chung (vị trí, diện tích, thủ đô, dân số), đặc điểm kinh tế (GDP, GDP/người, sản phẩm nông nghiệp – công nghiệp – dịch vụ nổi bật) và kết luận. Bên dưới có hai báo cáo mẫu để em tham khảo.
Yêu cầu của bài thực hành
Đây là bài thực hành nên không có đáp án duy nhất. Mỗi bạn có thể chọn một quốc gia khác nhau, miễn là báo cáo đủ nội dung và số liệu có nguồn rõ ràng. Câu hỏi ở trang 111 gợi ý hai nhóm việc:
- Tìm hiểu khái quát: vị trí địa lí, diện tích, tên thủ đô, tổng số dân.
- Tìm hiểu kinh tế: tổng sản phẩm trong nước (GDP), GDP bình quân đầu người và các sản phẩm đặc trưng của nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ.
Nếu cần xem lại đề, em có thể đối chiếu với trang câu hỏi tương ứng: Giải Địa lí 7 trang 111 hoặc câu hỏi trang 111.
Các bước làm báo cáo
- Chọn đối tượng. Nên chọn nước em có thể tìm đủ số liệu. Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc có nhiều tài liệu; Xin-ga-po thú vị vì diện tích rất nhỏ nhưng thu nhập rất cao.
- Tìm số liệu. Lấy dân số, GDP, GDP/người từ các cơ sở dữ liệu quốc tế (ví dụ ngân hàng dữ liệu của Ngân hàng Thế giới) hoặc từ bảng số liệu trong sách. Ghi rõ năm và nguồn.
- Liệt kê sản phẩm đặc trưng. Chia theo ba nhóm: nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ. Mỗi nhóm nêu 2–4 ví dụ cụ thể.
- Viết nhận xét. Từ số liệu, rút ra nền kinh tế đó lớn ở mức nào, mạnh ở ngành nào.
- Trình bày. Dùng gạch đầu dòng hoặc bảng, có thể thêm bản đồ nhỏ hoặc hình ảnh sản phẩm khi thuyết trình.
Dàn bài báo cáo gợi ý
| Phần | Nội dung cần có |
|---|---|
| 1. Khái quát chung | Vị trí địa lí; diện tích; thủ đô; số dân (ghi năm) |
| 2. Đặc điểm kinh tế | GDP; GDP/người; sản phẩm nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ tiêu biểu |
| 3. Kết luận | Vị thế của nền kinh tế trong châu Á và thế giới; xu hướng phát triển |
Báo cáo mẫu 1: Nhật Bản
1. Khái quát chung
- Vị trí: quốc đảo ở Đông Á, nằm trên Thái Bình Dương, trải dài theo hình cung với bốn đảo lớn là Hô-cai-đô, Hôn-su, Xi-cô-cư và Kiu-xiu.
- Diện tích: khoảng 378 nghìn km2.
- Thủ đô: Tô-ky-ô.
- Dân số: khoảng 125,8 triệu người (năm 2020), dân số già hoá nhanh.
2. Đặc điểm kinh tế
- GDP: khoảng 4 975 tỉ USD (2020), chiếm khoảng 4,4% GDP toàn thế giới.
- GDP/người: khoảng 39,5 nghìn USD.
- Nông nghiệp: lúa gạo, rau quả (nho, đào, dâu), chăn nuôi bò, đánh bắt thuỷ sản. Diện tích đất canh tác ít nên nông nghiệp tập trung thâm canh, chất lượng cao.
- Công nghiệp: ô tô, xe máy, tàu biển, thiết bị điện tử, vi mạch bán dẫn, rô-bốt công nghiệp.
- Dịch vụ: tài chính – ngân hàng, thương mại, giao thông vận tải biển và hàng không thuộc nhóm hàng đầu thế giới.
3. Kết luận
Nhật Bản là một trong những cường quốc kinh tế của thế giới. Dù nghèo tài nguyên, nước này dựa vào công nghệ, lao động có tay nghề và nhập nguyên liệu để chế biến, nên công nghiệp chế tạo và dịch vụ phát triển mạnh.
Báo cáo mẫu 2: Xin-ga-po
1. Khái quát chung
- Vị trí: quốc đảo ở Đông Nam Á, nằm ở phía nam bán đảo Mã Lai, bên eo biển Ma-lắc-ca – tuyến hàng hải nối Ấn Độ Dương với Thái Bình Dương.
- Diện tích: chỉ khoảng 730 km2.
- Thủ đô: Xin-ga-po (quốc gia đô thị).
- Dân số: khoảng 5,7 triệu người (2020).
2. Đặc điểm kinh tế
- GDP: vào khoảng 340 tỉ USD (2020), nhỏ hơn nhiều so với Nhật Bản vì dân số ít.
- GDP/người: khoảng 60 nghìn USD, thuộc nhóm cao nhất châu Á.
- Nông nghiệp: gần như không đáng kể do đất hẹp; phần lớn lương thực, thực phẩm phải nhập khẩu.
- Công nghiệp: điện tử, lọc – hoá dầu, thiết bị chính xác, đóng và sửa chữa tàu.
- Dịch vụ: trung tâm tài chính quốc tế, cảng biển container và trung chuyển hàng hoá lớn, du lịch, hàng không.
3. Kết luận
Xin-ga-po là nền kinh tế nhỏ về quy mô nhưng rất hiện đại. Vị trí giao thông thuận lợi, nguồn nhân lực chất lượng cao và chính sách mở cửa giúp nước này trở thành trung tâm dịch vụ của khu vực.
Lưu ý: số liệu trên được làm tròn, lấy mốc khoảng năm 2020. Khi làm bài, em hãy kiểm tra lại số liệu theo nguồn thầy cô yêu cầu.
So sánh nhanh GDP/người của một số nền kinh tế
Biểu đồ dưới đây giúp em thấy “lớn” và “giàu” là hai khái niệm khác nhau: Trung Quốc có GDP rất lớn nhưng GDP/người còn thấp hơn Nhật Bản, Hàn Quốc và Xin-ga-po.
| Nền kinh tế | Điểm nổi bật |
|---|---|
| Trung Quốc | Quy mô GDP rất lớn, “công xưởng của thế giới”, dân số đông |
| Nhật Bản | Công nghệ cao, ô tô, điện tử, rô-bốt; dân số già |
| Hàn Quốc | Điện tử, bán dẫn, đóng tàu, ô tô; là nước công nghiệp mới điển hình |
| Xin-ga-po | Dịch vụ tài chính, cảng biển; GDP/người rất cao |
Mẹo làm bài và lỗi thường gặp
- Quên ghi năm và đơn vị. “GDP 4 975” chưa đủ; phải là “4 975 tỉ USD (2020)”.
- Nhầm GDP với GDP/người. GDP là tổng giá trị cả nước; GDP/người bằng GDP chia cho số dân.
- Liệt kê sản phẩm quá chung. Thay “công nghiệp phát triển” bằng ví dụ cụ thể như ô tô, vi mạch, tàu biển.
- Kết luận không bám số liệu. Mỗi nhận xét nên dựa vào ít nhất một con số.
- Mẹo nhớ: nhớ bộ ba “Khái quát – Kinh tế – Kết luận”, tương ứng 3 phần của báo cáo.
Bài luyện tập
Câu 1. Dựa vào báo cáo mẫu, GDP của Nhật Bản là 4 975 tỉ USD và chiếm 4,4% GDP thế giới. Hãy ước tính GDP toàn thế giới.
Đáp án: 4 975 : 0,044 ≈ 113 000 tỉ USD, tức khoảng 113 nghìn tỉ USD.
Câu 2. Kiểm tra GDP/người của Nhật Bản biết GDP là 4 975 tỉ USD và dân số là 125,8 triệu người.
Đáp án: 4 975 tỉ USD : 125,8 triệu người ≈ 39 500 USD/người, khớp với số liệu 39,5 nghìn USD.
Câu 3. Vì sao Xin-ga-po có GDP/người cao dù diện tích rất nhỏ và hầu như không có nông nghiệp?
Đáp án gợi ý: Nước này nằm trên tuyến hàng hải quốc tế, phát triển mạnh dịch vụ (cảng biển, tài chính), công nghiệp công nghệ cao, có lao động trình độ cao; dân số ít nên GDP chia theo đầu người lớn.
Xem thêm các bài Địa lí 7 Cánh diều
- Bài 7: Bản đồ chính trị châu Á. Các khu vực châu Á
- Bài 9: Vị trí địa lí, phạm vi và đặc điểm tự nhiên châu Phi
- Sách bài tập Địa lí 7 Bài 8
- Giải SGK Địa lí 7 – Cánh diều
Câu hỏi thường gặp
Địa lí 7 bài 8 Cánh diều có đáp án cố định không?
Không. Đây là bài thực hành, mỗi học sinh có thể chọn một nền kinh tế khác nhau như Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc hay Xin-ga-po. Điều quan trọng là báo cáo đủ ba phần và số liệu có ghi năm, nguồn.
Báo cáo thực hành cần có những nội dung nào?
Gồm khái quát chung (vị trí, diện tích, thủ đô, dân số), đặc điểm kinh tế (GDP, GDP/người, sản phẩm nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ đặc trưng) và kết luận về nền kinh tế đó.
GDP và GDP/người khác nhau thế nào?
GDP là tổng giá trị hàng hoá, dịch vụ cuối cùng mà một nước tạo ra trong một năm. GDP/người bằng GDP chia cho số dân, phản ánh mức sống trung bình.
Em nên tìm số liệu ở đâu cho bài thực hành?
Em có thể dùng bảng số liệu trong sách, các cơ sở dữ liệu quốc tế như ngân hàng dữ liệu của Ngân hàng Thế giới hoặc bách khoa toàn thư uy tín. Nhớ ghi rõ năm và đơn vị khi trích số liệu.