Trả lời nhanh
Trong kinh tế thị trường, cung là khối lượng hàng hoá, dịch vụ mà người sản xuất, người bán sẵn sàng và có khả năng bán ở các mức giá khác nhau, trong một thời gian nhất định, khi các điều kiện khác không đổi. Giá càng cao thì người bán càng muốn bán nhiều hơn, vì lợi nhuận hấp dẫn hơn.
Cung là gì? Hiểu đúng từng cụm từ trong định nghĩa
Muốn trả lời câu hỏi “em hiểu thế nào là cung”, em đừng học thuộc cả câu mà hãy tách thành các ý nhỏ:
- Sẵn sàng và có khả năng bán: chỉ có ý định bán mà không có hàng thì chưa tạo ra cung. Phải vừa muốn bán, vừa có hàng để bán.
- Ở các mức giá khác nhau: cung luôn đi kèm giá. Nói “cung xoài là 300 kg” mà không nói giá bao nhiêu thì chưa đầy đủ.
- Trong một thời gian nhất định: ví dụ một ngày, một tháng hay một vụ mùa.
- Các điều kiện khác không đổi: để thấy rõ tác động riêng của giá lên lượng bán.
Cung là phía của người bán, còn phía của người mua gọi là cầu. Hai phía này gặp nhau trên thị trường và cùng quyết định giá cả.
Ví dụ minh hoạ (số liệu tự đặt)
Giả sử một vùng trồng xoài, trong một ngày thu hoạch, các nhà vườn sẵn sàng bán như sau:
| Giá (nghìn đồng/kg) | Lượng nhà vườn sẵn sàng bán (kg) |
|---|---|
| 10 | 100 |
| 15 | 200 |
| 20 | 300 |
| 25 | 400 |
Cả bảng này mới là cung xoài. Mỗi dòng riêng lẻ (ví dụ giá 20 nghìn đồng thì bán 300 kg) chỉ là lượng cung tại một mức giá.
Luật cung
Nhìn bảng trên, giá tăng thì lượng bán tăng; giá giảm thì lượng bán giảm. Quy luật này gọi là luật cung: trong điều kiện các yếu tố khác không đổi, giá tăng thì lượng cung tăng và ngược lại. Vì vậy đường cung thường dốc lên từ trái sang phải.
Lý do rất dễ hiểu: giá cao thì mỗi đơn vị hàng bán ra có lãi nhiều hơn, người cũ muốn sản xuất thêm, người mới cũng muốn tham gia thị trường.
Các yếu tố làm thay đổi cung
Ngoài giá, còn nhiều yếu tố khác khiến người bán thay đổi quyết định:
- Chi phí sản xuất (nguyên liệu, nhân công, điện, phân bón): chi phí giảm thì cung tăng.
- Công nghệ, năng suất: công nghệ tốt làm ra nhiều hàng hơn với cùng chi phí, cung tăng.
- Số lượng người bán: càng nhiều người sản xuất thì cung càng lớn.
- Chính sách của Nhà nước: thuế tăng làm cung giảm, trợ cấp hoặc ưu đãi thuế làm cung tăng.
- Kỳ vọng về giá: nếu người bán dự đoán giá sắp tăng mạnh, họ có thể găm hàng lại, cung hiện tại giảm.
- Thiên tai, dịch bệnh: mất mùa, dịch bệnh làm cung giảm.
Phân biệt “lượng cung thay đổi” và “cung thay đổi”
| Tiêu chí | Lượng cung thay đổi | Cung thay đổi |
|---|---|---|
| Nguyên nhân | Chỉ do giá của chính hàng hoá đó thay đổi | Do các yếu tố khác ngoài giá (chi phí, công nghệ, thuế…) |
| Trên đồ thị | Di chuyển dọc theo đường cung | Cả đường cung dịch sang phải (tăng) hoặc sang trái (giảm) |
Mẹo nhớ: “Giá đổi thì trượt trên đường, yếu tố khác đổi thì cả đường dời chỗ.”
Lỗi sai thường gặp
- Đồng nhất cung với số hàng đang có trong kho. Cung là lượng hàng người bán sẵn sàng bán ở một mức giá, có thể ít hơn lượng hàng đang có.
- Đồng nhất cung với lượng hàng thực tế đã bán được. Hàng bán được còn phụ thuộc vào cầu.
- Nhầm giữa cung và cầu: cung là phía người bán, cầu là phía người mua.
- Quên điều kiện “các yếu tố khác không đổi” khi phát biểu luật cung.
Cung và cầu gặp nhau thế nào?
Khi cung lớn hơn cầu, hàng dư thừa, giá có xu hướng giảm. Khi cung nhỏ hơn cầu, hàng khan hiếm, giá có xu hướng tăng. Tại mức giá mà lượng cung bằng lượng cầu, thị trường đạt trạng thái cân bằng. Đó là lý do người sản xuất cần theo dõi quan hệ cung – cầu để quyết định sản xuất cái gì, bao nhiêu.
Lưu ý: “cung” trong Toán học
Nếu em đang tìm nghĩa của “cung” trong môn Toán thì đó là khái niệm khác: cung của đường tròn là phần đường tròn nằm giữa hai điểm trên đường tròn, và số đo cung bằng số đo góc ở tâm chắn cung đó. Hai nghĩa này chỉ trùng tên gọi, không liên quan nhau.
Bài luyện tập
- Giá gạo trên thị trường tăng nên nông dân bán ra nhiều gạo hơn. Đây là lượng cung thay đổi hay cung thay đổi?
Đáp án: Lượng cung thay đổi, vì nguyên nhân chỉ là giá của chính mặt hàng gạo; điểm di chuyển dọc theo đường cung. - Giá phân bón giảm mạnh, nhà vườn xoài có lãi cao hơn ở mỗi mức giá. Đường cung xoài thay đổi thế nào?
Đáp án: Chi phí sản xuất giảm làm cung tăng, đường cung dịch sang phải. - Dùng bảng ở trên: khi giá tăng từ 20 lên 25 nghìn đồng/kg thì lượng cung tăng thêm bao nhiêu kg?
Đáp án: 400 − 300 = 100 kg.
Ghi nhớ
- Cung = lượng hàng hoá, dịch vụ người bán sẵn sàng và có khả năng bán ở các mức giá, trong thời gian nhất định.
- Luật cung: giá tăng thì lượng cung tăng, giá giảm thì lượng cung giảm.
- Giá đổi → di chuyển trên đường cung; yếu tố khác đổi → đường cung dịch chuyển.
Câu hỏi thường gặp
Em hiểu thế nào là cung?
Cung là khối lượng hàng hoá, dịch vụ mà người bán sẵn sàng và có khả năng bán ở các mức giá khác nhau trong một thời gian nhất định, khi các yếu tố khác không đổi.
Luật cung nói điều gì?
Trong điều kiện các yếu tố khác không đổi, giá của hàng hoá tăng thì lượng cung tăng, giá giảm thì lượng cung giảm, nên đường cung dốc lên.
Cung khác lượng cung ở điểm nào?
Lượng cung là số hàng bán ở một mức giá cụ thể, còn cung là toàn bộ mối quan hệ giữa các mức giá và các lượng bán tương ứng.
Những yếu tố nào làm đường cung dịch chuyển?
Chi phí sản xuất, công nghệ, số lượng người bán, thuế và trợ cấp, kỳ vọng về giá, thiên tai dịch bệnh. Riêng sự thay đổi giá của chính hàng hoá chỉ làm di chuyển trên đường cung.