Công thức cấu tạo của glyxin là H2NCH2COOH hay CH3NH2?

Đáp án đúng là A. H2N–CH2–COOH. Glyxin (Gly) là amino axit đơn giản nhất, trong phân tử có một nhóm amino (–NH2) và một nhóm cacboxyl (–COOH) cùng gắn vào một nguyên tử cacbon. Còn CH3NH2 là metylamin, chỉ có nhóm amino, không có nhóm –COOH.

Công thức cấu tạo của glyxin là H2NCH2COOH

Trả lời nhanh

Đáp án đúng là A. H₂N–CH₂–COOH. Glyxin (Gly) là amino axit đơn giản nhất, trong phân tử có một nhóm amino (–NH₂) và một nhóm cacboxyl (–COOH) cùng gắn vào một nguyên tử cacbon. Còn CH₃NH₂ là metylamin, chỉ có nhóm amino, không có nhóm –COOH.

Phân tích từng phương án

Phương án	Chất	Kết luận
A. H₂NCH₂COOH	Glyxin (axit aminoetanoic)	Đúng
B. CH₃NH₂	Metylamin – amin bậc một	Sai: không có nhóm –COOH

Nếu đề của bạn còn các phương án khác, hãy áp dụng cách kiểm tra đơn giản: công thức phải có đồng thời –NH₂ và –COOH, và chỉ có đúng một nhóm –CH₂– nằm giữa hai nhóm đó. Ví dụ CH₃COOH là axit axetic (thiếu nhóm amino); CH₃–CH(NH₂)–COOH là alanin (nhiều hơn một nhóm CH₂, tức là thêm một nhóm CH₃); H₂N–CH₂–CH₂–COOH là axit 3-aminopropanoic (β-alanin).

Công thức và tên gọi của glyxin

Glyxin là amino axit có cấu tạo đối xứng nhất vì nguyên tử cacbon α chỉ gắn với hai nguyên tử H, nên phân tử không có cacbon bất đối.

Sơ đồ công thức cấu tạo glyxin H2N-CH2-COOH với nhóm amino và nhóm cacboxyl — Công thức cấu tạo thu gọn của glyxin: nhóm amino, cacbon alpha và nhóm cacboxyl.

Công thức cấu tạo thu gọn: H₂N–CH₂–COOH
Công thức phân tử: C₂H₅NO₂, phân tử khối 75
Tên thay thế: axit aminoetanoic; tên bán hệ thống: axit aminoaxetic
Tên thường: glyxin (glycine); kí hiệu: Gly

Vì sao glyxin là chất rắn, tan tốt trong nước?

Trong tinh thể và trong dung dịch, nhóm –COOH nhường H⁺ cho nhóm –NH₂ tạo ion lưỡng cực:

H₂N–CH₂–COOH ⇌ H₃N⁺–CH₂–COO^–

Giữa các ion lưỡng cực có lực hút tĩnh điện mạnh, giống hợp chất ion. Vì thế glyxin là chất rắn kết tinh, nhiệt độ nóng chảy cao và tan tốt trong nước, khác hẳn amin như metylamin là chất khí ở điều kiện thường.

Tính chất hoá học cần nhớ

Glyxin có tính lưỡng tính vì có cả nhóm bazơ (–NH₂) và nhóm axit (–COOH).

Tác dụng với axit mạnh (nhóm –NH₂ thể hiện tính bazơ):
H₂NCH₂COOH + HCl → ClH₃NCH₂COOH
Tác dụng với bazơ mạnh (nhóm –COOH thể hiện tính axit):
H₂NCH₂COOH + NaOH → H₂NCH₂COONa + H₂O
Dung dịch glyxin có một nhóm –NH₂ và một nhóm –COOH nên không làm đổi màu quỳ tím.

Mẹo nhớ và lỗi sai thường gặp

Mẹo: “Gly” là “bé nhất” – chỉ một cacbon α, gắn hai H. Cứ nhớ chuỗi NH₂ – CH₂ – COOH.
Lỗi hay gặp 1: nhầm với amin (CH₃NH₂) vì cùng có nhóm –NH₂. Amin không có –COOH nên không phải amino axit.
Lỗi hay gặp 2: viết nhầm glyxin thành alanin, thêm nhánh –CH₃ vào cacbon α.
Lỗi hay gặp 3: cho rằng glyxin làm quỳ tím hoá xanh vì “có nhóm amino”. Thực tế số nhóm –NH₂ bằng số nhóm –COOH nên quỳ không đổi màu.

Bài tập vận dụng (tự luyện)

Tính phân tử khối của glyxin.
Đáp án: C₂H₅NO₂ = 2·12 + 5·1 + 14 + 2·16 = 75.
Cho 7,5 gam glyxin tác dụng vừa đủ với dung dịch NaOH. Tính khối lượng muối thu được.
Đáp án: n(Gly) = 7,5 : 75 = 0,1 mol → n(muối) = 0,1 mol; M(H₂NCH₂COONa) = 97 → m = 9,7 gam.
Cho 15 gam glyxin tác dụng hết với dung dịch HCl dư. Tính khối lượng muối thu được.
Đáp án: n(Gly) = 15 : 75 = 0,2 mol; M(ClH₃NCH₂COOH) = 111,5 → m = 22,3 gam.

Câu hỏi thường gặp

Công thức cấu tạo của glyxin là gì?

Glyxin có công thức cấu tạo thu gọn là H2N–CH2–COOH, công thức phân tử C2H5NO2, phân tử khối 75.

CH3NH2 có phải là glyxin không?

Không. CH3NH2 là metylamin, một amin bậc một chỉ có nhóm –NH2. Glyxin phải có thêm nhóm –COOH.

Glyxin có làm đổi màu quỳ tím không?

Không. Phân tử glyxin có một nhóm –NH2 và một nhóm –COOH nên dung dịch trung tính với quỳ tím.

Glyxin còn có tên gọi nào khác?

Glyxin còn gọi là axit aminoetanoic hoặc axit aminoaxetic, kí hiệu Gly.