Người tìm đường lên các vì sao lớp 4: đủ 8 liên kết
Lớp 4Tiếng ViệtKết nối tri thức

Giải Tiếng Việt lớp 4 trang 105-107 Bài 24: Người tìm đường lên các vì sao

Trả lời nhanh

Bài đọc kể về Xi-ôn-cốp-xki, người từ nhỏ đã mơ bay lên bầu trời. Ông đọc rất nhiều sách, làm thí nghiệm hàng trăm lần, ăn bánh mì suông để tiết kiệm tiền, không nản dù Sa hoàng không ủng hộ. Sau hơn bốn mươi năm, ông đề xuất mô hình tên lửa nhiều tầng và thực hiện điều hằng tâm niệm: các vì sao là để chinh phục.

Bài 24 trong sách Tiếng Việt lớp 4 Tập 1 (Kết nối tri thức) gồm ba phần ở trang 105, 106, 107: Đọc, Viết đơn và Đọc mở rộng. Dưới đây là hướng dẫn từng phần để các em tự làm bài rồi đối chiếu. Phần trả lời được diễn đạt gọn, các em nên nói lại bằng lời của mình cho tự nhiên.

1. Khởi động: kể về một nhà khoa học

Đề yêu cầu em kể tên hoặc nói điều em biết về một nhà khoa học. Em chỉ cần chọn một người mình thật sự nhớ, rồi nói theo ba ý: người đó là ai – đã làm được việc gì – điều em khâm phục.

Ví dụ trả lời (em có thể chọn người khác): Em biết nhà phát minh Ê-đi-xơn (1847 – 1931). Ông đã cải tiến bóng đèn điện để dùng được lâu hơn và còn chế tạo máy ghi âm. Em khâm phục ông vì ông thử đi thử lại rất nhiều lần chứ không bỏ cuộc.

Mẹo: trước khi nói, hãy nghĩ tới các bài đã học hoặc những cuốn sách, bộ phim về nhà khoa học mà em từng xem. Nói ngắn 3–4 câu, đủ ý là được.

2. Tìm hiểu bài đọc

Đôi nét về nhân vật

Xi-ôn-cốp-xki (1857 – 1935) là nhà khoa học người Nga, được nhiều người gọi là một trong những người đặt nền móng cho ngành du hành vũ trụ. Bài đọc không kể hết cuộc đời ông mà chọn những chi tiết làm nổi bật ước mơ và sự kiên trì.

Bố cục bài đọc

Đoạn Nội dung
Đoạn 1 Tuổi thơ mơ bay của Xi-ôn-cốp-xki, cú ngã và câu hỏi về quả bóng.
Đoạn 2 Đọc sách, làm thí nghiệm, tiết kiệm để có tiền mua sách và dụng cụ.
Đoạn 3 Không nản chí khi chưa được ủng hộ, tiếp tục nghiên cứu lí thuyết bay.
Đoạn 4 Kết quả: mô hình tên lửa nhiều tầng và điều ông hằng tâm niệm.

Từ ngữ cần hiểu

  • Dại dột: làm việc thiếu suy nghĩ nên dễ gặp nguy hiểm.
  • Hì hục: làm việc chăm chú, vất vả, mất nhiều công sức.
  • Khí cầu: thiết bị bay nhờ chứa khí nhẹ hơn không khí.
  • Sa hoàng: vua nước Nga thời xưa.
  • Tôn thờ: kính trọng, coi như thần linh, chỉ ngước nhìn mà không dám làm gì.
  • Chinh phục: dùng sức lực, trí tuệ để vượt qua và làm chủ.

3. Trả lời câu hỏi (trang 106)

Câu 1. Chi tiết nào cho thấy từ nhỏ Xi-ôn-cốp-xki đã ham tìm tòi, khám phá?

Đọc kĩ đoạn 1 và đầu đoạn 2, em tìm các việc làm và suy nghĩ của cậu bé. Gợi ý trả lời:

  • Cậu mơ ước được bay lên bầu trời, thậm chí nhảy qua cửa sổ để bay theo những cánh chim.
  • Sau cú ngã, cậu không sợ mà đặt ra câu hỏi: vì sao quả bóng không có cánh mà vẫn bay được?
  • Để tìm lời giải, cậu đọc rất nhiều sách và làm thí nghiệm, có khi hàng trăm lần.

Vì sao đúng? Người ham khám phá không chỉ mơ mà còn biết đặt câu hỏi rồi tự tìm câu trả lời. Hai việc “đọc sách” và “thí nghiệm” chính là cách tìm câu trả lời đó.

Lỗi hay gặp: nhiều bạn chỉ chép chi tiết nhảy qua cửa sổ. Việc đó cho thấy ước mơ mạnh mẽ nhưng còn dại dột; chi tiết thể hiện sự tìm tòi là câu hỏi về quả bóng và những lần thí nghiệm.

Câu 2. Xi-ôn-cốp-xki đã kiên trì thực hiện ước mơ của mình như thế nào?

Em liệt kê theo thứ tự thời gian cho dễ nhớ:

  1. Đọc thật nhiều sách; nghĩ ra điều gì là hì hục thí nghiệm, có khi hàng trăm lần.
  2. Sống rất giản dị, quanh năm ăn bánh mì suông để dành tiền mua sách và dụng cụ thí nghiệm.
  3. Tìm ra cách chế tạo khí cầu bay bằng kim loại nhưng Sa hoàng chưa tin nên không ủng hộ; ông vẫn không nản chí.
  4. Đi sâu vào lí thuyết bay trong không gian và nghiên cứu suốt hơn bốn mươi năm.

Mẹo: “kiên trì” thể hiện ở ba điểm: làm lâu dài – chịu thiếu thốn – gặp khó vẫn tiếp tục. Trả lời đủ ba điểm này là trọn ý.

Câu 3. Những nghiên cứu, tìm tòi của Xi-ôn-cốp-xki đã đem lại kết quả gì?

Em đọc hai đoạn cuối. Kết quả là:

  • Ông đề xuất mô hình tên lửa nhiều tầng, gợi ý từ chiếc pháo thăng thiên, trở thành phương tiện có thể bay tới các vì sao.
  • Ông thực hiện được điều mình hằng tâm niệm: các vì sao không phải để tôn thờ mà là để chinh phục.

4. Hiểu câu nói của Xi-ôn-cốp-xki

Câu nói “Các vì sao không phải để tôn thờ mà là để chinh phục” là ý kết của bài, nên rất hay được hỏi thêm. Em có thể hiểu như sau:

  • “Tôn thờ” là chỉ ngước nhìn, coi bầu trời là điều quá xa vời, huyền bí, không thể chạm tới.
  • “Chinh phục” là học hỏi, nghiên cứu, thử nghiệm để hiểu và đến được những nơi tưởng chừng không thể.
  • Vậy câu nói khuyên chúng ta: có ước mơ lớn thì phải biết học tập và hành động để biến nó thành hiện thực.

5. Nội dung chính

Bài đọc ca ngợi Xi-ôn-cốp-xki – nhà khoa học có ước mơ lớn, say mê tìm tòi và kiên trì theo đuổi ước mơ suốt hơn bốn mươi năm để mở đường cho con người bay tới các vì sao.

Bài học rút ra: muốn thành công cần có ước mơ, biết đặt câu hỏi, chịu khó học hỏi và không bỏ cuộc khi gặp khó khăn.

6. Viết: Viết đơn (trang 107)

Ở phần này, em được học cách viết một lá đơn khi cần đề nghị điều gì đó với thầy cô, nhà trường hoặc một tổ chức. Muốn xem hướng dẫn chi tiết từng câu hỏi, em xem bài riêng tại Viết đơn trang 107. Dưới đây là cấu trúc chung của một lá đơn:

  1. Quốc hiệu, tiêu ngữ và địa điểm, ngày tháng viết đơn.
  2. Tên đơn: viết hoa, ở giữa trang (ví dụ: ĐƠN XIN THAM GIA CÂU LẠC BỘ KHOA HỌC).
  3. Nơi nhận: “Kính gửi: …”.
  4. Giới thiệu bản thân: họ tên, lớp, trường.
  5. Nội dung xin: xin điều gì, vì sao.
  6. Lời cam kết, lời cảm ơn và chữ kí, họ tên.

Ví dụ tự đặt (để tham khảo cách trình bày):

Kính gửi: Cô giáo chủ nhiệm lớp 4A.
Em tên là Nguyễn Minh Anh, học sinh lớp 4A. Em xin được tham gia Câu lạc bộ Khoa học của trường vì em rất thích làm thí nghiệm và muốn học thêm nhiều điều mới. Em xin hứa sẽ tham gia đầy đủ và giữ gìn dụng cụ. Em xin chân thành cảm ơn cô.

Lưu ý: đơn cần ngắn gọn, lễ phép, nêu rõ lí do; không viết tắt, không dùng từ ngữ suồng sã.

7. Đọc mở rộng (trang 107)

Em tìm đọc một bài báo, câu chuyện hoặc cuốn sách viết về một nhà khoa học hay một người có ước mơ đẹp, rồi chia sẻ với bạn. Nên ghi nhanh vào phiếu đọc sách ba mục: tên nhân vật, việc làm đáng nhớ, điều em học được. Bài hướng dẫn xem tại Đọc mở rộng trang 107.

8. Luyện tập thêm (có đáp án)

  1. Câu hỏi: Vì sao tác giả kể chi tiết ông “quanh năm chỉ ăn bánh mì suông”?
    Đáp án: Để thấy ông sẵn sàng chịu thiếu thốn, tiết kiệm từng đồng cho sách và thí nghiệm, qua đó thấy rõ lòng quyết tâm.
  2. Câu hỏi: Nếu em là người bạn của Xi-ôn-cốp-xki khi Sa hoàng không ủng hộ, em sẽ nói gì?
    Đáp án gợi ý: “Cậu đừng nản, ý tưởng của cậu rất đáng quý. Cứ kiên trì thử tiếp, rồi mọi người sẽ hiểu.”
  3. Câu hỏi: Tìm trong bài một từ chỉ đức tính của Xi-ôn-cốp-xki và đặt câu với từ đó.
    Đáp án gợi ý: Từ “kiên trì”. Ví dụ: Nhờ kiên trì luyện tập, bạn Lan đã đạt giải nhất cuộc thi vẽ.

Các bài cùng chủ điểm

Câu hỏi thường gặp

Bài Người tìm đường lên các vì sao nói về ai?

Bài nói về Xi-ôn-cốp-xki, nhà khoa học người Nga, từ nhỏ mơ được bay lên bầu trời và kiên trì nghiên cứu hơn bốn mươi năm để đề xuất mô hình tên lửa nhiều tầng.

Ý nghĩa của câu "Các vì sao không phải để tôn thờ mà là để chinh phục" là gì?

Câu nói khuyên chúng ta đừng chỉ ngước nhìn ước mơ như điều xa vời mà phải học tập, nghiên cứu và hành động để biến ước mơ thành hiện thực.

Nội dung chính của bài Người tìm đường lên các vì sao là gì?

Bài ca ngợi Xi-ôn-cốp-xki có ước mơ lớn, say mê tìm tòi và kiên trì theo đuổi ước mơ để mở đường cho con người bay tới các vì sao.

Bài 24 Tiếng Việt lớp 4 Tập 1 Kết nối tri thức gồm những phần nào?

Bài 24 ở trang 105–107 gồm phần Đọc (Người tìm đường lên các vì sao), phần Viết đơn và phần Đọc mở rộng.

Bài học liên quan