Trả lời nhanh
Bài thơ Mẹ nói về tình yêu và sự vất vả của mẹ khi chăm con trong đêm hè nóng bức. Đáp án chính: mẹ ru, quạt, thức để con ngủ ngon; hai dòng thơ về những ngôi sao cho biết mẹ thức rất khuya vì con; cuối bài mẹ được so sánh với ngọn gió của con. Câu kể về việc làm của mẹ là “Mẹ em đang nấu cơm”.
Khởi động (trang 50)
Nói về việc người thân thường làm để chăm sóc em. Em chọn một người thân rồi kể bằng câu đầy đủ:
- Mẹ: nấu cơm, gọt hoa quả, gọi em dậy đi học, chải tóc, chăm em khi ốm.
- Bố: dạy em đi xe đạp, đưa em đến trường, giảng bài khi em chưa hiểu.
- Bà: nấu cơm, đan khăn len, mua quà bánh cho em.
- Ông: đưa em đi học, kể chuyện, nấu cháo khi em mệt.
Đọc: Mẹ (trang 50, 51)
Em đọc bài thơ với giọng nhẹ nhàng, tha thiết, ngắt nhịp theo từng dòng. Chú ý các từ thể hiện sự chăm sóc của mẹ trong đêm nóng: ru, quạt, thức.
Câu 1. Câu thơ nào cho biết thời tiết mùa hè rất oi bức?
Đó là câu thơ nói con ve cũng mệt vì mùa hè nắng oi. Hình ảnh con ve “mệt” cho thấy trời nóng đến mức cả loài vật quen với nắng cũng mệt.
Câu 2. Tìm từ ngữ chỉ việc làm của mẹ để con ngủ ngon
Các từ ngữ đó là: ru, quạt, thức. Mẹ hát ru, quạt mát và thức để con ngủ yên giấc.
Câu 3. Hai dòng thơ nói về những ngôi sao cho em biết điều gì?
Hai dòng thơ nói về những ngôi sao thức ngoài kia nhưng không bằng mẹ đã thức vì chúng con. Vậy em chọn ý đúng: Mẹ thức rất khuya vì con. Hình ảnh ngôi sao được dùng để so sánh với sự thức khuya của mẹ, nhằm nhấn mạnh tình thương của mẹ.
Câu 4. Người mẹ được so sánh với hình ảnh nào ở câu thơ cuối?
Người mẹ được so sánh với ngọn gió của con: gió mang lại sự mát mẻ, dễ chịu, giống như mẹ luôn che chở, xoa dịu mọi nhọc nhằn cho con.
Yêu cầu học thuộc lòng: em tập đọc thuộc 4 dòng cuối của bài thơ. Mẹo: chia thành 2 cặp dòng, học từng cặp rồi ghép lại.
Cùng sáng tạo: Lời hay ý đẹp, nói về người thân của em
Em có thể nói: “Mẹ là người em yêu quý nhất”, “Bố là chỗ dựa vững chắc của em”, “Em rất may mắn khi được là con của bố mẹ”. Mỗi câu nên có một cảm xúc rõ ràng.
Viết (trang 51)
Phần Viết hướng dẫn em luyện chữ theo mẫu trong sách. Em viết đúng cỡ chữ, chữ cái đầu câu viết hoa, cuối câu có dấu chấm.
Từ và câu (trang 52)
Bài 3. Tìm từ ngữ chỉ người trong khổ thơ
Các từ chỉ người trong khổ thơ là: con, mẹ, ông, bà, cháu. Mẹo: từ chỉ người thường là những từ gọi tên người thân trong gia đình.
Bài 4. Thực hiện các yêu cầu
a) Câu nào dùng để kể về việc làm của mẹ? Em chọn “Mẹ em đang nấu cơm”. Câu “Mẹ em là cô giáo à?” và “Mẹ đã về nhà chưa?” là câu hỏi, không kể việc làm.
b) Cuối dòng nào có thể dùng dấu chấm?
- “Em đi học về” → dùng dấu chấm (câu kể).
- “Bà tưới cây trong vườn” → dùng dấu chấm (câu kể).
- “Ông đang làm việc ở đâu” → không dùng dấu chấm vì đây là câu hỏi, cần dấu chấm hỏi.
Vận dụng (trang 52)
Chơi trò chơi “Bàn tay diệu kì”: em đặt bàn tay lên giấy, vẽ viền rồi ghi ra việc người thân đã làm cho em ở từng ngón tay, ví dụ nấu cơm, chải tóc, đưa em đi học, đắp chăn khi em ngủ.
Nói điều em thích nhất ở trò chơi: “Qua trò chơi, em nhớ lại những việc mẹ đã làm cho em. Em thấy mẹ rất vất vả và em càng yêu mẹ hơn.”
Mẹo học tốt bài Mẹ
- Gạch chân các từ chỉ việc làm: ru, quạt, thức.
- Nhớ phân biệt: câu kể kết thúc bằng dấu chấm, câu hỏi kết thúc bằng dấu chấm hỏi.
- Về nhà, em nên nói lời cảm ơn mẹ và giúp mẹ một việc nhỏ.
Luyện tập thêm
- Chọn dấu câu cho phù hợp: “Bố đang sửa xe đạp __” và “Bà đi chợ lúc nào __”.
Đáp án: dấu chấm cho câu đầu, dấu chấm hỏi cho câu sau. - Tìm từ chỉ người trong câu: “Ông và cháu cùng tưới cây.”
Đáp án: ông, cháu.
Câu hỏi thường gặp
Mẹ làm những việc gì để con ngủ ngon trong bài thơ Mẹ?
Mẹ ru, quạt và thức để con ngủ ngon giấc trong đêm hè nóng bức.
Trong bài thơ Mẹ, người mẹ được so sánh với gì?
Ở câu thơ cuối, người mẹ được so sánh với ngọn gió của con.
Câu nào kể về việc làm của mẹ?
Câu Mẹ em đang nấu cơm là câu kể về việc làm của mẹ; hai câu còn lại là câu hỏi.
Vì sao câu Ông đang làm việc ở đâu không dùng dấu chấm?
Vì đây là câu hỏi, cuối câu phải dùng dấu chấm hỏi chứ không dùng dấu chấm.