Trả lời nhanh
Đáp án A – etanamin. Hợp chất CH3CH2NH2 có mạch chính 2 carbon (etan), nhóm –NH2 gắn vào mạch đó nên theo danh pháp thay thế gọi là etanamin. Tên “etylamin” (phương án B) cũng đúng nhưng là tên gốc – chức, không phải tên thay thế.
Đề bài
Hợp chất CH3CH2NH2 có tên thay thế là:
- A. etanamin
- B. etylamin
- C. metylamin
- D. đimetylamin
Giải thích vì sao chọn A
Với amin, đề thường hỏi hai kiểu tên: tên gốc – chức và tên thay thế. Chữ “thay thế” trong đề là chìa khoá để chọn đúng.
Quy tắc gọi tên thay thế của amin bậc một
- Chọn mạch carbon dài nhất chứa nguyên tử C liên kết với nhóm –NH2.
- Đánh số sao cho C gắn nhóm –NH2 có số nhỏ nhất.
- Tên = tên hiđrocarbon tương ứng (bỏ chữ e cuối) + vị trí nhóm amin + amin.
Áp dụng: CH3CH2– là mạch 2 carbon, ứng với etan. Bỏ chữ “e” ta được “etan”, thêm “amin” thành etanamin. Mạch 2 carbon nên không cần ghi vị trí.
Loại trừ từng phương án
| Phương án | Công thức ứng với tên gọi | Kết luận |
|---|---|---|
| A. etanamin | CH3CH2NH2 | Đúng – tên thay thế |
| B. etylamin | CH3CH2NH2 | Đúng công thức nhưng là tên gốc – chức, không thoả yêu cầu “tên thay thế” |
| C. metylamin | CH3NH2 | Sai – chỉ có 1 carbon |
| D. đimetylamin | (CH3)2NH | Sai – là amin bậc hai |
Bảng so sánh hai cách gọi tên một số amin
| Công thức | Tên gốc – chức | Tên thay thế |
|---|---|---|
| CH3NH2 | metylamin | metanamin |
| CH3CH2NH2 | etylamin | etanamin |
| CH3CH2CH2NH2 | propylamin | propan-1-amin |
| CH3CH(NH2)CH3 | isopropylamin | propan-2-amin |
| CH3NHCH3 | đimetylamin | N-metylmetanamin |
| (CH3)3N | trimetylamin | N,N-đimetylmetanamin |
Mẹo nhớ
- Gốc – chức: tên gốc hiđrocarbon + “amin” viết liền (etyl + amin).
- Thay thế: tên ankan + “amin” (etan + amin). Thấy đuôi “-anamin” là nghĩ ngay đến tên thay thế.
- Amin bậc hai, bậc ba: chữ N chỉ nhóm thế gắn trực tiếp trên nguyên tử nitrogen.
Lỗi sai thường gặp
- Chọn B vì thấy “etyl” quen thuộc, quên rằng đề hỏi tên thay thế. Nếu đề hỏi “tên gốc – chức” hoặc “tên thường gặp” thì B mới là đáp án.
- Nhầm “etan” với “etyl”: etan là ankan C2H6, etyl là gốc C2H5–.
- Quên bỏ chữ “e”: viết “etanamin” đúng, không viết “etanemin” hay “etanaamin”.
Bài luyện tập
- Gọi tên thay thế của CH3CH2CH2NH2.
Đáp án: propan-1-amin (tên gốc – chức: propylamin). - Gọi tên thay thế của CH3NHCH3.
Đáp án: N-metylmetanamin (tên gốc – chức: đimetylamin). - Viết công thức cấu tạo của propan-2-amin và cho biết bậc của amin.
Đáp án: CH3CH(NH2)CH3; amin bậc một vì nitrogen liên kết với 1 gốc hiđrocarbon, dù carbon gắn nhóm amin là carbon bậc hai.
Kết luận
Khi gặp câu hỏi tên của CH3CH2NH2, hãy đọc kỹ loại tên được hỏi: tên thay thế là etanamin, tên gốc – chức là etylamin. Đáp án của câu này là A.
Câu hỏi thường gặp
CH3CH2NH2 có tên thay thế là gì?
Tên thay thế là etanamin. Tên gốc – chức của nó là etylamin.
Etanamin và etylamin có phải là cùng một chất không?
Có. Cả hai đều chỉ CH3CH2NH2, chỉ khác cách gọi: etanamin là danh pháp thay thế, etylamin là danh pháp gốc – chức.
Cách gọi tên thay thế của amin bậc một như thế nào?
Lấy tên ankan mạch chính bỏ chữ e cuối, thêm vị trí nhóm –NH2 (nếu cần) rồi thêm 'amin'. Ví dụ propan-1-amin, butan-2-amin.
CH3NHCH3 có tên thay thế là gì?
Là N-metylmetanamin; tên gốc – chức là đimetylamin. Đây là amin bậc hai.