Trả lời nhanh
Giao thông vận tải đường ống nước ta là loại hình vận tải chuyên dụng, chủ yếu chuyên chở dầu thô, khí đốt và các sản phẩm xăng dầu. Loại hình này mới phát triển, gắn chặt với ngành công nghiệp dầu khí, tập trung ở vùng thềm lục địa phía Nam và Đông Nam Bộ. Khối lượng vận chuyển không lớn so với đường bộ, đường thủy nhưng rất quan trọng với năng lượng.
Vận tải đường ống là gì?
Vận tải đường ống là hình thức dùng hệ thống ống kín để đưa chất lỏng, chất khí (đôi khi cả hỗn hợp) từ nơi sản xuất đến nơi chế biến hoặc tiêu thụ. Hàng hóa “tự chạy” trong ống nhờ máy bơm hoặc máy nén, không cần phương tiện chở như xe, tàu, toa.
Ở nước ta, đây là loại hình ra đời muộn nhất, chỉ xuất hiện khi ngành dầu khí khai thác thương mại. Vì vậy khi ôn thi, em cần nhớ: đường ống đi theo dầu khí.
Đặc điểm của vận tải đường ống ở nước ta
- Hàng hóa chuyên biệt: dầu thô, khí đồng hành, khí tự nhiên và sản phẩm lọc dầu (xăng, dầu diesel…). Không chở được hàng rời hay hành khách.
- Phát triển cùng ngành dầu khí: mỏ khai thác ngoài thềm lục địa phía Nam, nên các tuyến ống dẫn khí từ biển vào đất liền tập trung ở Bà Rịa – Vũng Tàu và vùng ven biển Nam Bộ.
- Tỉ trọng nhỏ trong tổng khối lượng vận chuyển: nhưng có ý nghĩa lớn với sản xuất điện, phân đạm và hóa chất.
- Mạng lưới còn hạn chế: chủ yếu là tuyến ngắn đến trung bình, đang được mở rộng cùng các nhà máy lọc hóa dầu, nhà máy điện khí.
Một số tuyến tiêu biểu
| Nhóm tuyến | Nội dung |
|---|---|
| Dẫn khí từ mỏ ngoài khơi vào bờ | Tuyến từ mỏ Bạch Hổ về Dinh Cố – Phú Mỹ (Bà Rịa – Vũng Tàu); tuyến Nam Côn Sơn đưa khí về khu vực Phú Mỹ; tuyến PM3 – Cà Mau đưa khí về Cà Mau. |
| Cung cấp nhiên liệu cho sản xuất | Khí được đưa đến các nhà máy điện, nhà máy đạm ở Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ. |
| Dẫn sản phẩm dầu | Một số tuyến ống nối kho cảng, nhà máy lọc dầu với kho trung chuyển ở các địa phương. |
Em chỉ cần nhớ ý chính: khí từ biển Đông Nam → Bà Rịa – Vũng Tàu → các nhà máy điện, đạm; thêm hướng Tây Nam đến Cà Mau.
Vai trò
- Đưa dầu, khí từ mỏ đến nơi chế biến nhanh, liên tục, đảm bảo nguyên liệu cho nhà máy điện, đạm, lọc dầu.
- Giảm tải cho đường bộ, đường biển; hạn chế tai nạn và ô nhiễm do chở dầu bằng xe, tàu.
- Góp phần phát triển công nghiệp năng lượng, hóa chất và đảm bảo an ninh năng lượng.
Ưu điểm và hạn chế
| Ưu điểm | Hạn chế |
|---|---|
| Vận chuyển liên tục, ổn định, ít hao hụt | Vốn đầu tư xây dựng ban đầu lớn |
| Chi phí vận hành thấp, ít tốn nhân công | Chỉ phục vụ loại hàng cố định, ít linh hoạt |
| An toàn hơn chở bằng xe bồn, tàu chở dầu nếu bảo dưỡng tốt | Nếu rò rỉ, cháy nổ có thể gây hậu quả nghiêm trọng; khó phát hiện sự cố ngầm |
Lỗi sai thường gặp
- Nhầm đường ống với đường sông, đường biển: đường ống không dùng phương tiện nổi hay bánh lăn.
- Cho rằng đường ống chở nước sinh hoạt là loại hình giao thông chính: trong phân loại giao thông vận tải của Địa lí, đường ống được xét chủ yếu với dầu, khí.
- Nói đường ống có tỉ trọng lớn: sai, tỉ trọng còn nhỏ nhưng đang tăng theo ngành dầu khí.
Mẹo nhớ: “Dầu khí ở đâu, ống ở đó; ống đi từ mỏ đến nhà máy.”
Bài luyện tập
Câu 1. Loại hình vận tải nào ở nước ta phát triển gắn liền với ngành dầu khí?
Đáp án: Vận tải đường ống.
Câu 2. Nêu hai lí do vì sao vận tải đường ống thích hợp để chuyển khí từ mỏ ngoài khơi vào đất liền.
Gợi ý: Khí khó chở bằng xe, tàu thông thường; ống kín cho phép vận chuyển liên tục, ổn định, ít hao hụt và an toàn hơn.
Câu 3. Nhận định “Vận tải đường ống chiếm tỉ trọng lớn nhất trong khối lượng hàng hóa vận chuyển của nước ta” đúng hay sai?
Đáp án: Sai. Tỉ trọng còn nhỏ, chủ yếu là đường bộ và đường thủy; đường ống chỉ phục vụ dầu, khí.
Câu hỏi thường gặp
Vận tải đường ống ở nước ta chủ yếu chuyên chở gì?
Chủ yếu là dầu thô, khí đồng hành, khí tự nhiên và các sản phẩm xăng dầu từ nhà máy lọc dầu, phục vụ điện, đạm và công nghiệp hóa chất.
Vì sao vận tải đường ống phát triển gắn với ngành dầu khí?
Vì dầu khí ở dạng lỏng và khí, cần được dẫn liên tục từ mỏ đến nơi chế biến, tiêu thụ; ống kín là cách vận chuyển kinh tế và an toàn nhất.
Vận tải đường ống ở nước ta tập trung nhiều ở đâu?
Tập trung ở khu vực Đông Nam Bộ, đặc biệt Bà Rịa – Vũng Tàu, nơi nhận khí từ các mỏ ngoài thềm lục địa phía Nam, và tuyến đưa khí về Cà Mau.
Nhược điểm lớn nhất của vận tải đường ống là gì?
Vốn đầu tư ban đầu lớn, chỉ chở được loại hàng cố định và nếu xảy ra rò rỉ hay cháy nổ thì hậu quả nghiêm trọng.