Trả lời nhanh
Bộ phận xử lí của máy tăng âm là khối mạch xử lí tín hiệu âm tần: gồm mạch tiền khuếch đại và các mạch điều chỉnh âm lượng, âm sắc. Khối này nhận tín hiệu yếu từ nguồn (micro, đầu đọc…), làm cho tín hiệu đủ lớn và “đẹp” theo ý muốn rồi chuyển sang khối khuếch đại công suất để phát ra loa.
Máy tăng âm gồm những khối nào?
Máy tăng âm (ampli) có nhiệm vụ khuếch đại tín hiệu âm thanh yếu thành tín hiệu đủ mạnh để kéo loa. Theo sơ đồ khối thường gặp trong chương trình Công nghệ, tín hiệu đi lần lượt qua các khối sau.
| Khối | Nhiệm vụ chính |
|---|---|
| Nguồn tín hiệu (micro, máy phát nhạc…) | Tạo ra tín hiệu âm tần rất yếu |
| Tiền khuếch đại | Nâng biên độ tín hiệu lên mức đủ lớn, ít nhiễu |
| Xử lí tín hiệu (điều chỉnh âm lượng, âm sắc) | Chỉnh to – nhỏ, trầm – bổng theo nhu cầu người nghe |
| Khuếch đại công suất | Tạo dòng điện, công suất lớn để kéo loa |
| Loa | Biến tín hiệu điện thành âm thanh |
Ngoài ra còn có khối nguồn cung cấp điện một chiều cho toàn bộ máy.
Vì sao gọi là “bộ phận xử lí”?
Hãy hình dung tín hiệu như một nguyên liệu thô. Khối xử lí giống người đầu bếp: nêm nếm cho vừa miệng (chỉnh âm sắc), tăng giảm lượng (chỉnh âm lượng), rồi mới đưa sang khâu “nấu số lượng lớn” là khuếch đại công suất.
- Chỉnh âm lượng: thay đổi biên độ tín hiệu, làm âm thanh to hoặc nhỏ.
- Chỉnh âm sắc: tăng hoặc giảm các thành phần tần số thấp (trầm), tần số cao (bổng).
- Tiền khuếch đại: tín hiệu từ micro chỉ cỡ vài mili-vôn, phải khuếch đại sơ bộ trước, nếu không sẽ bị nhiễu lấn át khi xử lí.
Phân biệt với các khối dễ nhầm
- Khối khuếch đại công suất: không “xử lí” màu sắc âm thanh mà chỉ tăng công suất để kéo loa. Khối này đứng sau khối xử lí.
- Khối nguồn: chỉ cấp điện, không tác động lên tín hiệu âm thanh.
- Loa: là khối ra, biến điện thành âm, không phải bộ phận xử lí.
Lưu ý: một số tài liệu gộp “tiền khuếch đại” và “điều chỉnh âm sắc, âm lượng” thành một khối xử lí, một số tài liệu tách riêng hai khối. Nếu đề cho phương án, hãy chọn phương án nói về mạch xử lí/điều chỉnh tín hiệu (âm lượng, âm sắc, tiền khuếch đại), không chọn khuếch đại công suất, nguồn hay loa.
Mẹo nhớ thứ tự
Nhớ câu: “Nguồn – Tiền – Xử – Công – Loa”, tức nguồn tín hiệu → tiền khuếch đại → xử lí → công suất → loa. Khối xử lí luôn đứng trước khối công suất vì chỉnh tín hiệu nhỏ ít tốn năng lượng và ít méo hơn chỉnh tín hiệu đã rất lớn.
Lỗi sai thường gặp
- Chọn “khuếch đại công suất” vì thấy chữ “khuếch đại” – nhưng đó là khối tạo công suất, không phải khối xử lí.
- Nghĩ nút chỉnh âm lượng nằm ở loa. Thực tế núm chỉnh thuộc mạch trong máy tăng âm, phía trước khối công suất.
- Đảo vị trí khối xử lí và tiền khuếch đại; hãy nhớ tín hiệu phải được nâng lên rồi mới chỉnh.
Bài luyện tập
- Sắp xếp theo đúng thứ tự: loa, khuếch đại công suất, micro, xử lí tín hiệu, tiền khuếch đại.
Đáp án: micro → tiền khuếch đại → xử lí tín hiệu → khuếch đại công suất → loa. - Khi xoay núm “Bass” (trầm) của ampli, ta đang tác động vào khối nào?
Đáp án: khối xử lí tín hiệu (mạch điều chỉnh âm sắc). - Vì sao không đưa tín hiệu micro thẳng vào khối khuếch đại công suất?
Đáp án: tín hiệu quá yếu, chưa được tiền khuếch đại và xử lí nên dễ nhiễu, không đạt mức vào cần thiết, âm thanh kém chất lượng.
Câu hỏi thường gặp
Bộ phận xử lí của máy tăng âm có nhiệm vụ gì?
Nhận tín hiệu âm tần yếu, khuếch đại sơ bộ và điều chỉnh âm lượng, âm sắc để tín hiệu phù hợp trước khi đưa sang khối khuếch đại công suất.
Khối xử lí nằm ở vị trí nào trong sơ đồ khối máy tăng âm?
Nằm giữa nguồn tín hiệu (có tiền khuếch đại) và khối khuếch đại công suất; tín hiệu đi qua nó trước khi tới loa.
Khuếch đại công suất có phải bộ phận xử lí không?
Không. Khuếch đại công suất chỉ tăng công suất để kéo loa, đứng sau khối xử lí tín hiệu.
Vì sao cần chỉnh âm sắc trước khi khuếch đại công suất?
Vì chỉnh ở tín hiệu nhỏ đơn giản, ít tốn năng lượng và ít méo hơn so với chỉnh tín hiệu đã có công suất lớn.