Trả lời nhanh
Phương trình đúng là 2Ag + S → Ag2S (đun nóng hoặc nghiền trộn kỹ). Bạc là chất khử vì số oxi hóa tăng từ 0 lên +1, lưu huỳnh là chất oxi hóa vì số oxi hóa giảm từ 0 xuống −2. Sản phẩm là bạc sunfua Ag2S, chất rắn màu đen. Tỉ lệ mol Ag : S : Ag2S = 2 : 1 : 1.
Phương trình hóa học Ag + S
2Ag + S → Ag2S (nhiệt độ)
| Thông tin | Nội dung |
|---|---|
| Chất tham gia | Bạc (Ag) – kim loại màu trắng sáng; lưu huỳnh (S) – chất rắn màu vàng |
| Điều kiện | Đun nóng (hoặc nghiền kỹ hỗn hợp bột để tăng diện tích tiếp xúc) |
| Sản phẩm | Bạc sunfua Ag2S, chất rắn màu đen |
| Loại phản ứng | Phản ứng hóa hợp, đồng thời là phản ứng oxi hóa – khử |
Cân bằng bằng phương pháp thăng bằng electron
Làm theo từng bước, em sẽ thấy vì sao hệ số của Ag là 2.
- Xác định số oxi hóa: Ag0 + S0 → Ag2+1S−2.
- Viết quá trình cho – nhận electron:
- Ag0 → Ag+1 + 1e (quá trình oxi hóa)
- S0 + 2e → S−2 (quá trình khử)
- Cân bằng số electron: nhân quá trình oxi hóa với 2 rồi cộng lại: 2Ag + S → 2Ag+ + S2−.
- Đặt hệ số vào phương trình: 2Ag + S → Ag2S. Kiểm tra: vế trái 2 Ag, 1 S; vế phải 2 Ag, 1 S – cân bằng.
Kết luận: Ag là chất khử, S là chất oxi hóa.
Hiện tượng nhận biết
Bột bạc màu trắng xám trộn với bột lưu huỳnh vàng, khi đun nóng chuyển dần sang chất rắn màu đen là Ag2S. Màu đen này chính là dấu hiệu để em nhận ra phản ứng đã xảy ra.
Vì sao đồ bạc để lâu bị xỉn đen?
Bạc không tác dụng với oxi ở nhiệt độ thường, nên không phải oxi làm bạc đen. Nguyên nhân chủ yếu là khí H2S (có vết trong không khí, trong trứng hỏng, nước suối khoáng…) tạo lớp Ag2S mỏng bên ngoài:
4Ag + 2H2S + O2 → 2Ag2S + 2H2O
Ở đây oxi đóng vai trò chất oxi hóa cùng với H2S cung cấp lưu huỳnh. Vì vậy phản ứng trực tiếp Ag + S chỉ là dạng đơn giản nhất của hiện tượng này.
Mẹo nhớ và lỗi sai thường gặp
- Nhớ hóa trị: Ag luôn có hóa trị I trong hợp chất thường gặp, S trong muối sunfua là II, nên công thức là Ag2S (không viết AgS).
- Lỗi hay gặp 1: viết sản phẩm là Ag2SO4 hoặc AgS. Lưu huỳnh ở đây chỉ nhận electron thành S2−, không có oxi nên không tạo sunfat.
- Lỗi hay gặp 2: quên hệ số 2 trước Ag, dẫn đến sai tỉ lệ mol trong bài tính toán.
- So sánh: Hg tác dụng với S ngay ở nhiệt độ thường (Hg + S → HgS), còn Ag cần đun nóng nên phản ứng khó hơn một chút.
Bài tập vận dụng
Bài 1. Đun nóng 10,8 gam Ag với lượng dư bột lưu huỳnh đến phản ứng hoàn toàn. Tính khối lượng Ag2S thu được (Ag = 108, S = 32).
Giải: n(Ag) = 10,8 : 108 = 0,1 mol. Theo phương trình, n(Ag2S) = 0,1 : 2 = 0,05 mol. M(Ag2S) = 2·108 + 32 = 248 g/mol. Khối lượng = 0,05 · 248 = 12,4 gam.
Bài 2. Trộn 2,16 gam Ag với 0,64 gam S rồi đun nóng. Sau phản ứng, chất nào dư, dư bao nhiêu gam?
Giải: n(Ag) = 2,16 : 108 = 0,02 mol; n(S) = 0,64 : 32 = 0,02 mol. Cần 0,01 mol S để phản ứng hết 0,02 mol Ag, nên S dư 0,02 − 0,01 = 0,01 mol, tức dư 0,32 gam S. Khối lượng Ag2S tạo thành là 0,01 · 248 = 2,48 gam.
Bài 3 (trắc nghiệm). Trong phản ứng Ag + S → Ag2S, phát biểu nào đúng? A. Ag là chất oxi hóa; B. S là chất khử; C. Ag là chất khử; D. Cả hai là chất oxi hóa.
Đáp án: C, vì Ag nhường electron (0 → +1).
Tóm tắt
- 2Ag + S → Ag2S, cần đun nóng, tạo chất rắn đen.
- Ag nhường 1e, S nhận 2e; tỉ lệ mol 2 : 1 : 1.
- Bạc xỉn đen trong đời sống do tạo Ag2S từ H2S trong không khí.
Câu hỏi thường gặp
Ag + S ra gì?
Ag tác dụng với S khi đun nóng tạo bạc sunfua Ag2S màu đen theo phương trình 2Ag + S → Ag2S.
Trong phản ứng Ag + S, chất nào là chất khử?
Ag là chất khử vì số oxi hóa tăng từ 0 lên +1. S là chất oxi hóa vì số oxi hóa giảm từ 0 xuống −2.
Vì sao trang sức bạc để lâu bị đen?
Do bạc phản ứng với khí H2S và oxi trong không khí tạo lớp Ag2S màu đen: 4Ag + 2H2S + O2 → 2Ag2S + 2H2O.
Muốn thu 24,8 gam Ag2S cần bao nhiêu gam Ag?
n(Ag2S) = 24,8 : 248 = 0,1 mol nên n(Ag) = 0,2 mol, khối lượng Ag = 0,2 × 108 = 21,6 gam.