Trả lời nhanh
Quy trình giâm cành gồm 5 bước: (1) chuẩn bị giá thể giâm; (2) chọn và cắt cành giâm; (3) xử lý cành giâm bằng chất kích thích ra rễ; (4) cắm cành vào giá thể; (5) chăm sóc cành giâm (giữ ẩm, che nắng, phòng sâu bệnh) cho đến khi cành ra rễ, nảy chồi rồi đem trồng.
Đề bài và cách hiểu đề
Câu hỏi: “Nêu quy trình giâm cành đối với cây hoa trong vườn nhà em.” Đề cho em tự chọn một loài hoa quen thuộc ở nhà (hoa hồng, hoa cúc, hoa mười giờ, hoa giấy…) rồi trình bày các bước giâm cành.
Vì vậy bài làm tốt cần có hai phần: khung 5 bước chung, và chi tiết áp dụng cho loài hoa em chọn. Dưới đây lấy hoa hồng làm ví dụ; em có thể thay bằng cây hoa nhà mình.
Giâm cành là gì?
Giâm cành là cách nhân giống vô tính: cắt một đoạn cành (hoặc thân) khỏi cây mẹ, cắm vào giá thể ẩm để nó tự mọc rễ và thành cây mới. Cây con giữ nguyên đặc điểm của cây mẹ (màu hoa, dáng cây) và thường ra hoa sớm hơn cây gieo từ hạt.
Quy trình giâm cành gồm 5 bước
| Bước | Việc cần làm | Áp dụng với hoa hồng |
|---|---|---|
| 1. Chuẩn bị giá thể | Giá thể tơi xốp, thoát nước tốt, sạch mầm bệnh; cho vào khay, chậu hoặc luống rồi tưới ẩm. | Trộn đất tơi, cát (hoặc trấu hun, xơ dừa) theo tỉ lệ tương đương; cho vào chậu có lỗ thoát nước. |
| 2. Chọn và cắt cành giâm | Chọn cành khoẻ, không sâu bệnh, không quá non, không quá già (cành bánh tẻ). Cắt thành đoạn có 2–3 mắt (đốt); cắt vát ở phía dưới, bớt lá hoặc cắt đi một nửa lá để giảm thoát hơi nước. | Cành dài khoảng 10–15 cm, đã qua đợt ra hoa; vết cắt dùng kéo sắc, sạch. |
| 3. Xử lý cành giâm | Nhúng gốc cành vào dung dịch hoặc bột kích thích ra rễ theo hướng dẫn trên bao bì. | Nhúng khoảng 1/3 phần gốc cành; nếu không có thuốc, vẫn giâm được nhưng ra rễ chậm hơn. |
| 4. Cắm cành giâm | Dùng que chọc lỗ trước, cắm cành sâu khoảng 1/3 chiều dài, nén nhẹ đất quanh gốc, khoảng cách các cành vừa phải. | Cắm nghiêng nhẹ, ít nhất 1 mắt nằm trong đất, 1 mắt nằm trên mặt đất. |
| 5. Chăm sóc cành giâm | Tưới nước giữ ẩm (phun sương), che nắng gắt, thoáng gió, phòng sâu bệnh; nhổ bỏ cành chết, thối. | Có thể úp túi nilon trong suốt để giữ ẩm; khi cành ra rễ và nảy chồi mới thì chuyển ra chậu lớn hoặc ra vườn. |
Giải thích vì sao phải làm như vậy
- Giá thể tơi xốp: rễ non cần oxi; đất nén chặt hoặc úng nước làm cành thối.
- Cành bánh tẻ: cành quá non dễ héo, thối; cành quá già khó ra rễ.
- Cắt bớt lá: cành chưa có rễ không hút được nước, nếu giữ nhiều lá sẽ mất nước và khô.
- Cắt vát phía dưới: tăng diện tích tiếp xúc để cành hút nước và ra rễ nhiều hơn.
- Che nắng, giữ ẩm: giảm thoát hơi nước trong thời gian cành chưa tự hút nước.
Mẫu trả lời ngắn gọn để làm bài
“Ở vườn nhà em có cây hoa hồng. Để nhân giống bằng giâm cành, em làm như sau: Bước 1, chuẩn bị chậu đất tơi trộn cát và tưới ẩm. Bước 2, chọn cành bánh tẻ khoẻ mạnh, cắt đoạn 10–15 cm có 2–3 mắt, cắt vát phía dưới và tỉa bớt lá. Bước 3, nhúng gốc cành vào thuốc kích thích ra rễ. Bước 4, cắm cành sâu khoảng 1/3 chiều dài vào chậu. Bước 5, tưới ẩm hằng ngày, che nắng và phòng sâu bệnh. Sau khoảng 3–4 tuần cành ra rễ, nảy chồi thì em đem trồng.”
Lưu ý: thời gian ra rễ thay đổi theo loài và thời tiết, nên em chỉ ghi “khoảng vài tuần”.
Lỗi sai thường gặp
- Chọn cành đang ra hoa hoặc quá non, nên cành héo nhanh.
- Giữ nguyên nhiều lá lớn trên cành giâm.
- Tưới quá nhiều làm úng, thối gốc; hoặc để khô giá thể.
- Để cành ngoài nắng gắt giữa trưa.
- Dùng dao kéo bẩn làm vết cắt nhiễm bệnh.
- Viết thiếu bước hoặc đảo thứ tự các bước.
Mẹo nhớ: “Thể – Cắt – Xử lý – Cắm – Chăm” (giá thể, cắt cành, xử lý, cắm cành, chăm sóc).
Luyện tập
- Vì sao khi giâm cành phải cắt bớt lá?
Đáp án: để giảm mất nước qua thoát hơi nước, vì cành chưa có rễ nên chưa hút nước được. - Giá thể giâm cành cần có đặc điểm gì?
Đáp án: tơi xốp, thoát nước tốt, giữ ẩm vừa phải, sạch mầm bệnh. - Em hãy chọn một loại hoa khác (ví dụ hoa mười giờ) và nêu những điểm cần điều chỉnh ở bước 2.
Gợi ý: chọn đoạn thân khoẻ, dài khoảng 8–10 cm có vài đốt, bỏ bớt lá phía dưới, vì cây mềm nên chỉ cần cắm nông hơn hoa hồng.
Câu hỏi thường gặp
Giâm cành gồm mấy bước?
Quy trình thường chia thành 5 bước: chuẩn bị giá thể, chọn và cắt cành giâm, xử lý cành giâm, cắm cành giâm, chăm sóc cành giâm.
Nên chọn cành như thế nào để giâm?
Chọn cành bánh tẻ, khoẻ mạnh, không sâu bệnh, không quá non cũng không quá già, cắt đoạn có 2–3 mắt.
Không có thuốc kích thích ra rễ thì có giâm được không?
Vẫn giâm được với nhiều loài hoa dễ ra rễ, nhưng cành thường ra rễ chậm và tỉ lệ sống thấp hơn.
Bao lâu thì cành giâm có thể đem trồng?
Khi cành đã ra rễ và nảy chồi mới. Thời gian tuỳ loài và thời tiết, thường sau vài tuần.