Trả lời nhanh
Đáp án A – bit. Bit (binary digit) là lượng thông tin nhỏ nhất, tương ứng một chữ số nhị phân 0 hoặc 1, nên được chọn làm đơn vị cơ sở. Byte, GB là đơn vị dẫn xuất được tính từ bit, còn GHz không đo thông tin mà đo tần số.
Phân tích từng phương án
| Phương án | Là gì? | Kết luận |
|---|---|---|
| A. bit | Đơn vị nhỏ nhất của thông tin, nhận giá trị 0 hoặc 1 | Đúng |
| B. GHz | Gigahertz – đơn vị tần số, thường dùng cho tốc độ xung nhịp của CPU | Sai (không đo thông tin) |
| C. GB | Gigabyte – bội của byte, dùng cho dung lượng lưu trữ lớn | Sai (không phải đơn vị cơ sở) |
| D. Byte | 1 byte = 8 bit; là đơn vị thông dụng nhưng suy ra từ bit | Sai (đơn vị dẫn xuất) |
Vì sao bit là đơn vị cơ sở?
Máy tính chỉ xử lí được hai trạng thái (có/không tín hiệu, bật/tắt), nên mọi dữ liệu đều được mã hoá thành dãy số 0 và 1. Mỗi chữ số trong dãy đó là một bit.
Có thể hiểu: 1 bit là lượng thông tin đủ để phân biệt hai khả năng ngang nhau, ví dụ kết quả tung đồng xu (sấp hay ngửa). Không thể chia nhỏ hơn nữa mà vẫn còn ý nghĩa, vì vậy bit là “viên gạch” đầu tiên.
Với n bit, ta biểu diễn được 2n trạng thái khác nhau. Chẳng hạn 3 bit cho 23 = 8 trạng thái.
Bảng đổi các đơn vị thường gặp
| Đơn vị | Ký hiệu | Quy đổi |
|---|---|---|
| Byte | B | 1 B = 8 bit |
| Kilôbyte | KB | 1 KB = 1024 B |
| Mêgabyte | MB | 1 MB = 1024 KB |
| Gigabyte | GB | 1 GB = 1024 MB |
| Terabyte | TB | 1 TB = 1024 GB |
Lưu ý: nhà sản xuất ổ đĩa đôi khi quy ước 1 KB = 1000 B nên dung lượng hiển thị trong máy có thể nhỏ hơn con số ghi trên hộp. Trong chương trình phổ thông, ta dùng hệ số 1024.
Mẹo nhớ
- bit viết thường, B viết hoa là byte. Chữ b nhỏ → đơn vị nhỏ.
- Đơn vị có đuôi -Hz luôn liên quan đến tần số (số dao động mỗi giây), không phải dung lượng.
- Gặp chữ “cơ sở” nghĩa là đơn vị gốc, các đơn vị khác chỉ là bội số của nó.
Lỗi sai thường gặp
- Chọn byte vì nó quen thuộc hơn khi nói về dung lượng tệp. Hãy nhớ: byte chỉ là nhóm 8 bit.
- Chọn GHz vì thấy đây là thông số máy tính. GHz chỉ tốc độ xử lí của CPU.
- Nhầm 1 KB = 1000 B khi làm bài tính đổi đơn vị.
Bài luyện tập
- Một tệp có dung lượng 2 KB. Hỏi bằng bao nhiêu bit?
Đáp án: 2 × 1024 × 8 = 16 384 bit. - Muốn mã hoá một đèn giao thông có 4 trạng thái khác nhau thì cần ít nhất bao nhiêu bit?
Đáp án: 2 bit, vì 22 = 4. - Một thẻ nhớ 4 GB bằng bao nhiêu MB?
Đáp án: 4 × 1024 = 4096 MB.
Câu hỏi thường gặp
Bit và byte khác nhau thế nào?
Bit là đơn vị nhỏ nhất, chỉ nhận giá trị 0 hoặc 1. Byte là nhóm 8 bit, thường dùng để đo dung lượng dữ liệu.
GHz có phải đơn vị đo thông tin không?
Không. GHz (gigahertz) là đơn vị tần số, thường dùng để chỉ tốc độ xung nhịp của bộ xử lí, không dùng để đo lượng thông tin.
1 GB bằng bao nhiêu bit?
1 GB = 1024 MB = 1024 × 1024 × 1024 byte = 1 073 741 824 byte, tức 8 589 934 592 bit.
Với n bit biểu diễn được bao nhiêu trạng thái?
Biểu diễn được 2^n trạng thái khác nhau. Ví dụ 8 bit cho 256 trạng thái.