Trả lời nhanh
Thiết bị không phải là thiết bị số là thiết bị chỉ hoạt động bằng cơ học hoặc vật lí thuần tuý, không có bộ vi xử lí để xử lí thông tin dạng dãy bit. Ví dụ: đồng hồ cơ lên dây cót, nhiệt kế thuỷ ngân, cân lò xo, bút chì, quyển sách giấy. Điện thoại, máy tính bảng, máy ảnh kĩ thuật số đều là thiết bị số.
Lưu ý: đề gốc có nhiều bộ phương án khác nhau. Vì vậy bài này hướng dẫn cách nhận biết để em áp dụng cho bất kì phương án nào, thay vì chỉ học thuộc một đáp án.
Thiết bị số là gì?
Thiết bị số là thiết bị điện tử có khả năng nhận, lưu trữ, xử lí và truyền thông tin dưới dạng dãy bit (gồm 0 và 1). Bên trong chúng thường có bộ xử lí (chip) và mạch điện tử.
Thiết bị số có thể là máy tính, hoặc là thiết bị có “bộ não” máy tính nhỏ gắn trong nó, như đồng hồ thông minh hay tivi thông minh.
Ba câu hỏi giúp em nhận ra thiết bị số
- Có dùng điện và mạch điện tử không? Nếu chỉ chạy bằng lò xo, bánh răng, chất lỏng, sức người thì không phải thiết bị số.
- Có bộ xử lí không? Thiết bị số luôn có chip xử lí thông tin ở dạng số.
- Có thể lưu, xử lí hoặc truyền dữ liệu không? Ví dụ chụp ảnh rồi lưu vào thẻ nhớ, gửi tin nhắn, kết nối Wi-Fi.
Chỉ cần thiếu ý thứ hai thì thiết bị đó thường không phải thiết bị số.
Bảng phân loại ví dụ thường gặp
| Thiết bị | Thiết bị số? | Lí do |
|---|---|---|
| Điện thoại thông minh | Có | Có bộ xử lí, bộ nhớ, kết nối mạng |
| Máy tính bảng, máy tính xách tay | Có | Là máy tính xử lí dữ liệu dạng bit |
| Máy ảnh kĩ thuật số | Có | Chuyển ảnh thành dữ liệu số và lưu trong thẻ nhớ |
| Đồng hồ điện tử, đồng hồ thông minh | Có | Mạch điện tử đếm và hiển thị thời gian |
| Đồng hồ cơ (lên dây cót) | Không | Chạy bằng bánh răng, lò xo |
| Nhiệt kế thuỷ ngân | Không | Dựa vào sự giãn nở của thuỷ ngân |
| Cân đòn, cân lò xo | Không | Hoạt động bằng cơ học |
| Sách, vở, bút, thước kẻ | Không | Không có mạch điện tử |
Vì sao dễ chọn nhầm?
- Nhầm “có điện” là “số”. Bóng đèn sợi đốt hay quạt điện loại cơ có dùng điện nhưng không xử lí thông tin, nên không phải thiết bị số.
- Nhầm “có màn hình số” với “xử lí số”. Thiết bị có màn hình hiển thị số thường có mạch điện tử nên là thiết bị số. Nhưng đồng hồ cơ mặt kim thì không.
- Quên thiết bị “ẩn”. Nồi cơm điện tử, máy giặt, tivi thông minh có chip bên trong nên vẫn là thiết bị số.
Mẹo nhớ: “Có chip thì là số, chỉ có cơ thì không”.
Bài luyện tập tự đặt
Câu 1. Trong các thiết bị sau, thiết bị nào không phải thiết bị số: loa thông minh, đồng hồ cát, máy tính xách tay, máy quét mã vạch?
Đáp án: Đồng hồ cát. Nó đo thời gian bằng cát chảy do trọng lực, không có mạch xử lí. Ba thiết bị còn lại đều có bộ xử lí.
Câu 2. Nồi cơm điện tử có điều khiển bằng vi mạch có phải thiết bị số không?
Đáp án: Có, vì bên trong có bộ vi điều khiển nhận tín hiệu từ cảm biến và xử lí để điều chỉnh nhiệt.
Câu 3. Cái la bàn kim loại truyền thống có phải thiết bị số không?
Đáp án: Không, kim la bàn chỉ chịu tác dụng của từ trường Trái Đất, không có mạch xử lí thông tin.
Tóm tắt
Gặp câu hỏi “thiết bị nào không phải thiết bị số”, hãy loại dần các thiết bị có chip, màn hình cảm ứng, kết nối mạng hoặc lưu được dữ liệu. Thiết bị còn lại hoạt động thuần cơ học chính là đáp án.
Câu hỏi thường gặp
Thiết bị số là gì?
Là thiết bị điện tử có bộ xử lí, có thể nhận, lưu trữ, xử lí và truyền thông tin dưới dạng dãy bit 0 và 1, ví dụ điện thoại thông minh, máy tính bảng, máy ảnh kĩ thuật số.
Đồng hồ có phải thiết bị số không?
Tuỳ loại. Đồng hồ điện tử hay đồng hồ thông minh là thiết bị số vì có mạch điện tử. Đồng hồ cơ lên dây cót thì không phải thiết bị số.
Thiết bị dùng điện có luôn là thiết bị số không?
Không. Bóng đèn sợi đốt hay quạt điện loại cơ dùng điện nhưng không xử lí thông tin dạng bit, nên không phải thiết bị số.
Làm sao chọn nhanh đáp án trong câu trắc nghiệm này?
Em tìm thiết bị không có chip hay bộ xử lí, chỉ hoạt động bằng cơ học hoặc vật lí thuần tuý như đồng hồ cơ, nhiệt kế thuỷ ngân, cân lò xo.