Trả lời nhanh
Dặm cây nhằm đảm bảo mật độ cây trồng: trồng bổ sung cây khỏe, cùng giống vào những chỗ hạt không nảy mầm hoặc cây con bị chết. Nhờ vậy ruộng mọc đều, tận dụng tốt đất, ánh sáng, dinh dưỡng và đạt năng suất cao. Việc “loại bỏ cây yếu, cây mọc quá dày” là của tỉa cây, không phải dặm cây.
Dặm cây là gì?
Sau khi gieo hạt hoặc trồng cây con, thường có một số hốc hạt không mọc, hoặc cây con bị sâu hại, úng, khô mà chết. Những chỗ trống đó làm ruộng thưa thớt, không đều.
Dặm cây là việc trồng thêm cây mới vào đúng các vị trí còn trống để khôi phục mật độ ban đầu. Đây là một khâu trong chăm sóc cây trồng, cùng với tỉa cây, làm cỏ, vun xới, tưới tiêu và bón phân thúc.
Vì sao phải dặm cây?
- Giữ đủ mật độ: mỗi loại cây có mật độ hợp lí. Thiếu cây thì lãng phí đất, tổng sản lượng trên cả diện tích giảm.
- Ruộng đồng đều: cây mọc đều sẽ cùng phát triển, cùng ra hoa, cùng thu hoạch, thuận tiện chăm sóc.
- Hạn chế cỏ dại: chỗ trống là nơi cỏ dại dễ mọc, tranh dinh dưỡng với cây trồng.
Phân biệt dặm cây với các việc chăm sóc khác
Nhiều bạn nhầm vì cả dặm cây và tỉa cây đều làm thay đổi số cây trên ruộng. Hãy nhìn vào “mục đích”: một bên thêm cây, một bên bớt cây.
| Công việc | Làm gì? | Mục đích chính |
|---|---|---|
| Dặm cây | Trồng bổ sung cây vào chỗ trống | Đảm bảo mật độ, ruộng đều |
| Tỉa cây | Nhổ bỏ cây yếu, sâu bệnh, cây mọc quá dày | Giữ cây khỏe, đủ khoảng cách để phát triển |
| Làm cỏ, vun xới | Diệt cỏ, xới đất tơi xốp, vun gốc | Giảm cạnh tranh dinh dưỡng, thoáng khí, cây đứng vững |
| Tưới tiêu, bón thúc | Cung cấp nước, phân đúng lúc | Đáp ứng nhu cầu sinh trưởng của cây |
Loại trừ các cách hiểu sai
- “Giúp cây trồng sinh trưởng phát triển tốt”: đúng chung chung cho mọi khâu chăm sóc, nhưng không nêu được mục đích riêng của dặm cây. Dặm cây không làm cây có sẵn lớn nhanh hơn, mà làm ruộng đủ cây.
- “Loại bỏ các cây trồng yếu, bị sâu bệnh”: đây là tỉa cây. Dặm cây làm ngược lại, là thêm cây vào.
- Nếu đề có phương án “đảm bảo mật độ / khoảng cách cây trồng trên ruộng”: đó là đáp án đúng.
Mẹo nhớ: “Dặm = thêm cho đủ; Tỉa = bớt cho thoáng”.
Dặm cây đúng kỹ thuật
- Dặm sớm: thường làm sau khi hạt đã mọc hoặc cây mới trồng vài ngày. Dặm muộn thì cây dặm bị cây cũ che bóng, còi cọc.
- Chọn cây dặm: cùng giống, cùng tuổi (hoặc gần tuổi), khỏe, không sâu bệnh.
- Làm vào chiều mát: tránh nắng gắt làm cây héo.
- Trồng đúng vị trí, đúng độ sâu rồi tưới nước nhẹ để cây bén rễ.
Ví dụ vận dụng
Một ruộng ngô trồng hàng cách hàng 70 cm, cây cách cây 25 cm (số liệu ví dụ). Mỗi cây chiếm 0,7 × 0,25 = 0,175 m². Trên 1 ha (10 000 m²) cần khoảng 10 000 : 0,175 ≈ 57 000 cây. Nếu có 5% hốc không mọc thì thiếu khoảng 2 850 cây, người trồng cần dặm để không mất phần năng suất tương ứng.
Bài luyện tập
- Gieo 200 hốc đậu, sau 5 ngày có 14 hốc không mọc. Em cần làm gì?
Đáp án: dặm hạt hoặc cây con khỏe vào 14 hốc đó để đủ mật độ. - Ruộng cải mọc dày, nhiều cây còi cọc, cần nhổ bớt. Đó là dặm cây hay tỉa cây?
Đáp án: tỉa cây, vì mục đích là bớt cây yếu và tạo khoảng cách. - Vì sao không nên dặm cây vào buổi trưa nắng?
Đáp án: cây mới trồng chưa bén rễ, nắng gắt làm mất nước nhanh, dễ héo và chết.
Lỗi sai thường gặp
- Nhầm dặm cây với tỉa cây vì cả hai đều “điều chỉnh số cây”.
- Chọn đáp án “giúp cây sinh trưởng tốt” do nghe có vẻ đúng, trong khi đề hỏi mục đích đặc trưng.
- Dặm bằng cây già, yếu hoặc khác giống nên ruộng vẫn không đều.
Câu hỏi thường gặp
Dặm cây nhằm mục đích gì?
Dặm cây nhằm đảm bảo mật độ cây trồng bằng cách trồng bổ sung cây khỏe vào chỗ hạt không mọc hoặc cây bị chết, giúp ruộng đều và đạt năng suất.
Dặm cây khác tỉa cây ở điểm nào?
Dặm cây là thêm cây vào chỗ trống, còn tỉa cây là nhổ bỏ cây yếu, sâu bệnh hoặc mọc quá dày để cây còn lại đủ không gian phát triển.
Nên dặm cây vào thời điểm nào?
Nên dặm sớm, vài ngày sau khi gieo hoặc trồng, vào chiều mát, để cây dặm kịp phát triển cùng các cây khác.
Cây dùng để dặm cần đáp ứng điều kiện gì?
Cây dặm phải cùng giống, cùng hoặc gần tuổi với cây đã trồng, khỏe mạnh và không có sâu bệnh.