Trả lời nhanh
Ở nước ta có các nhóm cây trồng phổ biến: cây lương thực, cây rau, cây ăn quả, cây hoa – cây cảnh, cây công nghiệp và cây lấy gỗ. Cây lương thực được trồng nhiều vì cung cấp tinh bột nuôi sống con người, làm thức ăn chăn nuôi, nguyên liệu chế biến, đồng thời phù hợp khí hậu, đất đai và truyền thống canh tác của nước ta.
1. Các nhóm cây trồng phổ biến ở nước ta
Người ta thường chia cây trồng thành các nhóm dựa vào mục đích sử dụng của sản phẩm thu hoạch. Cách chia này giúp ta chọn đúng kỹ thuật chăm sóc và đúng hướng chế biến, tiêu thụ.
| Nhóm cây trồng | Sản phẩm thu hoạch dùng để | Ví dụ |
|---|---|---|
| Cây lương thực | Cung cấp tinh bột làm lương thực chính | Lúa, ngô, khoai lang, sắn (khoai mì) |
| Cây rau | Ăn tươi hoặc nấu chín, cung cấp vitamin, chất khoáng, chất xơ | Rau muống, cải, su hào, cà chua, dưa chuột |
| Cây ăn quả | Ăn quả, ép nước, chế biến, xuất khẩu | Cam, xoài, nhãn, vải, bưởi, chuối |
| Cây hoa, cây cảnh | Trang trí, làm đẹp, làm quà tặng | Hoa hồng, cúc, lan, đào, quất |
| Cây công nghiệp | Làm nguyên liệu cho công nghiệp chế biến | Chè, cà phê, cao su, hồ tiêu, điều, mía |
| Cây lấy gỗ | Cung cấp gỗ để xây dựng, làm đồ dùng, giấy | Keo, bạch đàn, thông |
Ngoài ra còn có thêm các nhóm như cây dược liệu (quế, đinh lăng, hà thủ ô…) hoặc cây làm thức ăn cho vật nuôi (cỏ voi, cỏ sữa…). Tuỳ cách phân loại trong sách, em có thể gộp hoặc tách thêm, nhưng sáu nhóm trên là đủ cho câu trả lời đầy đủ.
2. Vì sao cây lương thực được trồng nhiều?
a) Vai trò đối với đời sống
- Nuôi sống con người: gạo, ngô, khoai, sắn cung cấp tinh bột – nguồn năng lượng chính trong bữa ăn hằng ngày. Dân số đông nên nhu cầu lương thực luôn rất lớn và diễn ra quanh năm.
- Bảo đảm an ninh lương thực: có đủ lương thực thì xã hội ổn định, người dân yên tâm sản xuất các ngành khác.
b) Vai trò đối với sản xuất
- Làm thức ăn chăn nuôi: ngô, cám gạo, sắn… là nguồn thức ăn quan trọng cho lợn, gà, vịt, cá.
- Nguyên liệu chế biến: làm bún, phở, bánh, miến, tinh bột, rượu, cồn…
- Xuất khẩu: gạo là mặt hàng nông sản xuất khẩu quan trọng, đem lại nguồn thu ngoại tệ cho đất nước.
c) Điều kiện tự nhiên và truyền thống canh tác
- Khí hậu nhiệt đới gió mùa nóng ẩm, lượng mưa nhiều, rất hợp với lúa nước và ngô, khoai, sắn.
- Có những vùng đồng bằng phù sa rộng lớn (đồng bằng sông Hồng, đồng bằng sông Cửu Long) thuận lợi trồng lúa.
- Nông dân có nhiều kinh nghiệm trồng lúa từ lâu đời; kỹ thuật, giống, hệ thống thuỷ lợi đã phát triển.
3. Mẹo nhớ
Em nhớ theo công thức “Ăn – Chăn – Chế – Xuất”: lương thực dùng để ăn, làm thức ăn chăn nuôi, chế biến và xuất khẩu. Còn sáu nhóm cây có thể nhớ qua câu: “Lương – Rau – Quả – Hoa – Công – Gỗ”.
4. Lỗi sai thường gặp
- Xếp mía, cà phê, chè vào nhóm cây lương thực. Đây là cây công nghiệp vì sản phẩm chủ yếu dùng làm nguyên liệu chế biến.
- Cho rằng khoai tây, cà rốt là cây lương thực. Trong cách phân loại phổ thông, chúng thường xếp vào nhóm rau, củ.
- Chỉ trả lời “vì ăn nhiều” mà không nêu thêm vai trò chăn nuôi, chế biến, xuất khẩu và điều kiện tự nhiên – bài làm sẽ thiếu ý.
5. Bài luyện tập
- Xếp các cây sau vào đúng nhóm: cải xanh, cao su, ngô, hoa cúc, nhãn, bạch đàn.
Đáp án: cải xanh – cây rau; cao su – cây công nghiệp; ngô – cây lương thực; hoa cúc – cây hoa; nhãn – cây ăn quả; bạch đàn – cây lấy gỗ. - Hãy kể tên hai loại cây lương thực và hai sản phẩm chế biến từ chúng.
Gợi ý: lúa → bún, bánh phở; sắn → tinh bột sắn, bánh tráng (đáp án có thể khác, miễn đúng). - Địa phương em trồng nhiều nhóm cây nào? Vì sao?
Gợi ý: nêu nhóm cây chính, rồi gắn với đất đai, khí hậu và nhu cầu thị trường của địa phương (ví dụ vùng đồi núi trồng chè, cà phê; vùng đồng bằng trồng lúa, rau).
Tóm tắt để ghi vở
- Các nhóm cây trồng phổ biến: lương thực, rau, ăn quả, hoa – cây cảnh, công nghiệp, lấy gỗ.
- Cây lương thực được trồng nhiều vì cung cấp lương thực chính, thức ăn chăn nuôi, nguyên liệu chế biến, xuất khẩu và phù hợp điều kiện tự nhiên, tập quán sản xuất của nước ta.
Câu hỏi thường gặp
Cây lương thực gồm những cây nào?
Gồm các cây cho sản phẩm giàu tinh bột dùng làm lương thực chính như lúa, ngô, khoai lang, sắn.
Cây công nghiệp khác cây lương thực ở điểm nào?
Cây lương thực chủ yếu để ăn trực tiếp, còn cây công nghiệp như chè, cà phê, cao su, mía cung cấp nguyên liệu cho công nghiệp chế biến.
Vì sao phải phân chia cây trồng thành các nhóm?
Chia nhóm theo mục đích sử dụng giúp lựa chọn giống, kỹ thuật chăm sóc, cách thu hoạch, bảo quản và chế biến phù hợp cho từng loại cây.
Ngoài sáu nhóm trên còn nhóm cây trồng nào khác?
Còn có cây dược liệu, cây làm thức ăn chăn nuôi, cây phân xanh… tuỳ theo cách phân loại của từng sách và mục đích sử dụng.